A third explanation invokes the concept of a nonzero-sum game, and was worked out in the book "Nonzero" by the journalist Robert Wright. Wright points out that in certain circumstances, cooperation or non-violence can benefit both parties in an interaction, such as gains in trade when two parties trade their surpluses and both come out ahead, or when two parties lay down their arms and split the so-called peace dividend that results in them not having to fight the whole time.	მესამე ახსნას შემოაქვს არანულოვანი თამაშის ცნება შემუშავებულ წიგნში "არანულოვანი" ჟურნალისტ რობერტ რაიტის მიერ. რაიტი აღნიშნავს, რომ გარკვეულ სიტუაციაში კოოპერაცია და არა-ძალადობრიობა, შეიძლება უპირატესი იყოს ურთიერთობაში, როგორიც არის ვაჭრობიდან მიღებული მოგება, როცა ორი მხარე ვაჭრობს სიჭარბით და მოგებული რჩება, ან როცა ორივე მხარე ყრის იარაღს, ზოგავს სამხედრო დანახარჯს და არ არიან იძულებულნი მუდმივად იომონ.


Wright argues that technology has increased the number of positive-sum games that humans tend to be embroiled in, by allowing the trade of goods, services and ideas over longer distances and among larger groups of people.	რაიტი ამტკიცებს, რომ ტექნოლოგიებმა გაზარდეს დადებით ნაშთიანი თამაშების რაონდეობა, რომელშიც ჩვენ ვერთვებით. რაც საშუალებას გვაძლევს გავცვალოთ საქონელი მომსახურება და იდეები დიდ მანძლებზე და ადამიანთა დიდ ჯგუფებს შორის.


The result is that other people become more valuable alive than dead, and violence declines for selfish reasons. As Wright put it, "Among the many reasons that I think that we should not bomb the Japanese is that they built my mini-van."	შედეგად, სხვა ადამიანები უფრო ფასობენ, როცა ისინი ცოცხლები არიან. და ძალადობა ეგოისტური მიზეზებით მცირდება. რაიტის სიტყვებით: "ბევრ მიზეზს შორის, რატომაც ვფქირობ, რომ იაპონელები არ უნდა დავბომბოთ, არის ის, რომ მათ ჩემი მანქანა შექმნეს"


(Laughter) The fourth explanation is captured in the title of a book called "The Expanding Circle," by the philosopher Peter Singer, who argues that evolution bequeathed humans with a sense of empathy, an ability to treat other peoples' interests as comparable to one's own. Unfortunately, by default we apply it only to a very narrow circle of friends and family.	(სიცილი) მეოთხე ახსნა ასახულია ფილოსოფოს პიტერ სინგერის წიგნში: "გაფართოებადი წრე", რომელიც ფიქრობს, რომ ევოლუციამ ადამიანს თანაგრძნობის უნარი გაუღვივა: თვისება, რომ სხვა ადამიანების ინტერესები, განვიხილოთ საკუთარის მსგავსად. სამწუხაროდ, როგორც წესი, ამ თვისებას ჩვენ ვიყნებთ, მხოლოდ მეგობრების და ოჯახის წევრების ვიწრო წრეზე.


People outside that circle are treated as sub-human, and can be exploited with impunity. But, over history, the circle has expanded. One can see, in historical record, it expanding from the village, to the clan, to the tribe, to the nation, to other races, to both sexes, and, in Singer's own arguments, something that we should extend to other sentient species. The question is, if this has happened, what has powered that expansion?	ამ წრის გარეთ ადამიანები განიხილებიან როგორც ქვე ადამიანები და მათი ექსპლუატაცია დაშვებულია, მაგრამ ისტორიის მანძილზე, ეს წრე ფართოვდებოდა. შეიძლება ისტორიული ჩანაწერებში ვნახოთ, რომ გაფართოება მიდიოდა სოფლამდე, კლანამდე, ტომამდე, ნაციამდე, სხვა რასებამდე, ორივე სქესამდე და სინგერის თანახმად, წრე უნდა გაფართოვდეს სხვა მგრძნობიარე ცხოველებამდეც. კითხვა ის არის, რომ თუ ეს მართლაც მოხდა, რა იდგა ამ გაფართოების უკან?


And there are a number of possibilities, such as increasing circles of reciprocity in the sense that Robert Wright argues for.	არსებობს ბევრი ვარიანტი: ურთიერთთანამშრომლობის წრეები იმ აზრით, რომელზეც როპერტ რაიტი საუბრობს.


The logic of the golden rule -- the more you think about and interact with other people, the more you realize that it is untenable to privilege your interests over theirs, at least not if you want them to listen to you. You can't say that my interests are special compared to yours, anymore than you can say that the particular spot that I'm standing on is a unique part of the universe because I happen to be standing on it that very minute.	ოქროს წესის ლოგიკა: რაც უფრო მეტს ფიქრობ სხვაზე და თანამშრომლობ მათთან, მით უფრო აცნობიერებ, რომ უაზრობაა საკუთარი ინტერესების სხვისაზე მაღლა დაყენება, ყოველ შემთხვევაში, თუ გინდათ, რომ მოგისმინონ ვერ იტყვით, რომ "ჩემი ინტერესები განსაკუთრებულია, უფრო ღირებული, ვიდრე შენი" ისევე როგორც ვერ იტყვით: "აი ეს ადგილი სადაც ვდგავარ, სამყაროს უნიკალური ნაწილია მხოლოდ იმიტომ, რომ მე ვდგავარ მასზე ამ წუთას"


It may also be powered by cosmopolitanism, by histories, and journalism, and memoirs, and realistic fiction, and travel, and literacy, which allows you to project yourself into the lives of other people that formerly you may have treated as sub-human, and also to realize the accidental contingency of your own station in life, the sense that "there but for fortune go I."	მიზეზი შეიძლება იყოს კოსმოპოლიტიზმი, ისტორია, ჟურნალისტიკა, მეხსიერება, ლიტერატურა, მოგზაურობა, განათლება, ყველაფერი რაც გვაძლევს საშუალებას თავი წარმოვიდგინოთ სხვის ადგილას, იმათ ადგილას ვისაც შესაძლოა ქვე ადამიანებად მოვიაზრებდით. ასევე ჩვენი მდგომარეობის შემთხვევითობის გაცნობიერება. იმისი რომ "ეს გამართლებაა სადაც ვარ და როგორც"


Whatever its causes, the decline of violence, I think, has profound implications. It should force us to ask not just, why is there war? But also, why is there peace? Not just, what are we doing wrong? But also, what have we been doing right?	რითიც არ უნდა იყოს გამოწვეული, ძალადობის შემცირებას აქვს ღრმა შედეგები. მარტო ის კითხვები კი არ უნდა ისმებოდეს "რატომ არის ომი?" არამედ ისიც "რატომ დადგა მშვიდობა?" არა მხოლოდ "რას ვაკეთებთ არასწორად", არამედ "რა ვაკეთებთ სწორად?"


Because we have been doing something right, and it sure would be good to find out what it is.	რადგან რაღაც სწორად ვაკეთეთ და კარგი იქნებოდა გაგვეგო კონკრეტულად რა.


Thank you very much.	დიდი მადლობა.


(Applause).	(აპლოდისმენტები)


Chris Anderson: I loved that talk. I think a lot of people here in the room would say that that expansion of -- that you were talking about, that Peter Singer talks about, is also driven by, just by technology, by greater visibility of the other, and the sense that the world is therefore getting smaller. I mean, is that also a grain of truth?	კრის ანდერსონი: მომეწონა გამოსვლა. ვფიქრობ ბევრი აქ მყოფი დამეთანხმება, რომ ეს გაფართოება, რომელზეც თქვენ საუბრობდით, რომელზეც პიტერ სინგერი საუბრობს, გამოწვეულია ტექნოლოგიით, სხვა ადმიანებთან წვდომით და შეგრძნებით რომ მსოფლიო მცირდება. ამაშიც ხომ არის სიმართლის მარცვალი?


Steven Pinker: Very much. It would fit both in Wright's theory, that it allows us to enjoy the benefits of cooperation over larger and larger circles. But also, I think it helps us imagine what it's like to be someone else. I think when you read these horrific tortures that were common in the Middle Ages, you think, how could they possibly have done it, how could they have not have empathized with the person that they're disemboweling? But clearly, as far as they're concerned, this is just an alien being that does not have feelings akin to their own. Anything, I think, that makes it easier to imagine trading places with someone else means that it increases your moral consideration to that other person.	სტივენ პინკერი: რა თქმა უნდა. ეს ეთანხმება რაიტის თეორიასაც. იმას, რომ ჩვენ თანამშრომლობის ნაყოფით შეგვიძლია სულ უფრო და უფრო ფართე საზოგადოებებში ვისარგებლოთ. ასევე ჩემი აზრით ეს გვეხმარება თავი წარმოიდგინოთ სხვის ადგილას. როცა კითხულობ შუა საუკუნეების ამ კოშმარულ წამებებზე ფიქრობ, როგორ აკეთებდნენ ამას, როგორ შეეძლოთ არ თანაეგრძნოთ ადამიანისთვის, რომელსაც შიგნავდნენ? მაგრამ ცხადია, რაღაც დონეზე მათ ეჩვენებოდათ, რომ ის რაღაც უცხო პლანეტელივითაა, რომელსაც არ აქვს მათი მსგავსი გრნძობები. მგონი ყველაფერი რაც სხვის ადგილზე ყოფნის წარმოდგენის საშუალება გვაძლევს. აძლიერბს მორალურ ბმას ამ ადამიანთან.


CA: Well, Steve, I would love every news media owner to hear that talk at some point in the next year. I think it's really important. Thank you so much.	კ,ა. : სტივ მინდა უახლოეს მომავალში ეს, მედია სააგენტოების ყველა მფლობელმა გაიგოს მგონი ეს ძალიან მნიშვნელოვანია დიდი მადლობა


SP: My pleasure.	ს.პ.: მადლობა თქვენ.


I'm here today to talk about a disturbing question, which has an equally disturbing answer.	მე ვარ აქ რომ გესაუბროთ ერთ შემაწუხებელ კითხვაზე, რომელსაც აქვს ასევე შემაწუხებელი პასუხი.


My topic is the secrets of domestic violence, and the question I'm going to tackle is the one question everyone always asks: Why does she stay?	ჩემი თემა არის ოჯახური ძალადობის საიდუმლოებები და კითხვა, რომელსაც შევეხები არის ის, რაც ყველას აინტერესებს : რატომ ჩერდებოდა ის მასთან?


Why would anyone stay with a man who beats her?	რატომ უნდა გაჩერდე იმ მამაკაცთან რომელიც გირტყამს?


I'm not a psychiatrist, a social worker or an expert in domestic violence.	მე არა ვარ ფსიქოთერაპევტი, სოციალური მუშაკი ანდა ექსპერტი ოჯახურ ძალადობაზე.


I'm just one woman with a story to tell.	მე ვარ უბრალოდ ერთი ქალი რომელსაც გააჩნია ისტორია.


I was 22. I had just graduated from Harvard College.	მე ვიყავი 22 წლის, ახალი დამთავრებული მქონდა ჰარვარდის კოლეჯი.


I had moved to New York City for my first job as a writer and editor at Seventeen magazine.	მე გადავედი ნიუ იორკში ჩემი პირველი სამუშაოსთვის, მწერალისა და რედაქტორის თანამდებობაზე ჟურნალ "სევენთინ"-ში.


I had my first apartment, my first little green American Express card, and I had a very big secret.	ამ დროისათვის მე მქონდა ჩემი პირველი ბინა, ჩემი პირველი პატარა მწვანე "ამერიქან ექსპრესს" ბარათი და მე მქონდა ძალიან დიდი საიდუმლო.


My secret was that I had this gun loaded with hollow-point bullets pointed at my head by the man who I thought was my soulmate, many, many times.	ჩემი საიდუმლო იყო ეს თოფი, დატენილი ყრუ ტყვიებითა და მიბჯენილი ჩემს თავზე, კაცის მიერ, რომელიც მეგონა რომ ჩემი სულიერი მეგობარი იყო, დიდი, ძალიან დიდი ხნის განმავლობაში.


The man who I loved more than anybody on Earth held a gun to my head and threatened to kill me more times than I can even remember.	კაცი, რომელიც მე მიყვარდა ყველაზე მეტად დედამიწაზე, ჩემს თავთან იარაღით მომართული სიკვდილით მემუქრებოდა. მეტჯერ ვიდრე შემეძლო დამახსოვრება.


I'm here to tell you the story of crazy love, a psychological trap disguised as love, one that millions of women and even a few men fall into every year.	მე ვარ აქ რომ მოგიყვეთ გიჟური სიყვარულის ისტორია, სიყვარულით შენიღბული ფსიქოლოგიური მახე, რომელშიც მილიონობით ქალი და შედარებით ცოტა მამაკაცი ებმება ყოველწლიურად.


It may even be your story.	ეს შესაძლოა თქვენი ისტორიაცაა.


I don't look like a typical domestic violence survivor.	მე არ ვგავარ ტიპიური ოჯახური ძალადობიდან გადარჩენილს,


I have a B.A. in English from Harvard College, an MBA in marketing from Wharton Business School.	მე მაქვს ჰარვარდის კოლეჯის ბაკალავრის ხარისხი ინგლისურში და ვარტონის ბიზნეს სკოლის მაგისტრის ხარისხი მარკეტინგში.


I've spent most of my career working for Fortune 500 companies including Johnson & Johnson, Leo Burnett and The Washington Post.	მე დავუთმე ჩემი კარიერის უდიდესი ნაწილი "ფორტუნ 500-ის" კომპანიებში მუშაობას. მათ შორის ჯონსონ და ჯონსონში, ლეო ბურნეტსა და ვაშინგტონ პოსტში.


I've been married for almost 20 years to my second husband and we have three kids together.	უკვე თითქმის 20 წელია რაც გავთხოვდი მეორედ და ჩვენ გვყავს სამი შვილი,


My dog is a black lab, and I drive a Honda Odyssey minivan.	ჩემი ძაღლი არის შავი ლაბრადორი და მე ვატარებ ჰონდა ოდისეას ფურგონს.


(Laughter) So my first message for you is that domestic violence happens to everyone -- all races, all religions, all income and education levels.	(სიცილი დარბაზში) შესაბამისად, ჩემი პირველი გზავნილი თქვენ მიმართ არის ის რომ ოჯახური ძალადობა შეიძლება ყველას შეემთხვეს. ყველა რასაში, ყველა რელიგიაში, ყველანაირი შემოსავლისა და განათლების მქონე ადამიანიასათვის,


It's everywhere.	ის ყველგან არის.


And my second message is that everyone thinks domestic violence happens to women, that it's a women's issue.	ჩემი მეორე გზავნილი არის ის, რომ ყველა ფიქრობს ოჯახური ძალადობა შეიძლება მხოლოდ ქალებს შეეხოთ, რომ ეს ქალის საქმეა.


Not exactly.	არც ისეა.


Over 85 percent of abusers are men, and domestic abuse happens only in intimate, interdependent, long-term relationships, in other words, in families, the last place we would want or expect to find violence, which is one reason domestic abuse is so confusing.	მოძალადეთა 85 პროცენტზე მეტი არის მამაკაცი და ოჯახური ძალადობა ხდება მხოლოდ ინტიმურ, ურთიერთდამოკიდებულ, გრძელვადიან ურთიერთობებში. სხვა სიტყვით რომ ვთქვათ - ოჯახში, უკანასკნელი ადგილი სადაც ჩვენ ვისურვებდით რომ დავუპირისპირდეთ ძალადობას, ეს არის ერთ-ერთი მიზეზი თუ რატომ არის ოჯახური ძალადობა ესეთი გაუგებარი.


I would have told you myself that I was the last person on Earth who would stay with a man who beats me, but in fact I was a very typical victim because of my age.	მე მითქვამს ჩემი თავისთვის რომ მე ვიქნებოდი უკანასკნელი ადამიანი დედამიწაზე, რომელიც გაჩერდებოდა მოძალადე ადამიანთან, მაგრამ სინამდვილეში მე ვიყავი ჩემი ასაკის ტიპიური მსხვერპლი.


I was 22, and in the United States, women ages 16 to 24 are three times as likely to be domestic violence victims as women of other ages, and over 500 women and girls this age are killed every year by abusive partners, boyfriends, and husbands in the United States.	მე ვიყავი 22 წლის და ამერიკის შეერთებულ შტატებში ქალები 16 დან 24 წლამდე 3 ჯერ მსგავსად არიან ოჯახური ძალადობის მსხვერპლნი როგორც სხვა ასაკის ქალები. და ზოგადად ამ ასაკის 500 ზე მეტი გოგონა და ქალი არის მოკლული მოძალადე პარტნიორის, შეყვარებულისა და ქმრების მიერ ამერიკაში.


I was also a very typical victim because I knew nothing about domestic violence, its warning signs or its patterns.	მე ვიყავი ძალიან ტიპიური მსხვერპლი იმიტომ რომ მე არაფერი გამეგებოდა ოჯახურ ძალადობაზე, მის გამაფრთხილებელ ნიშნებსა და ნიმუშებზე.


I met Conor on a cold, rainy January night.	მე შევხვდი კონორს იანვრის ცივ და წვიმიან ღამეს.


He sat next to me on the New York City subway, and he started chatting me up.	ის იჯდა ჩემს გვერდზე ნიუ იორკის მეტროში და გამიბა საუბარი.


He told me two things.	მან მითხრა ორი რაღაც,


One was that he, too, had just graduated from an Ivy League school, and that he worked at a very impressive Wall Street bank.	ერთი, რომ მასაც ახალი დამთავრებული ჰქონდა "ივ ლიგის" სკოლა და მუშაობდა საკმაოდ შთამბეჭდავ "ვოლ სთრიით" ბანკში,


But what made the biggest impression on me that first meeting was that he was smart and funny and he looked like a farm boy.	მაგრამ ყველაზე მეტად რაც ჩემზე გავლენა იქონია იყო მისი ჭკუა და იუმორი, ასევე ის გავდა ფერმერ ბიჭს.


He had these big cheeks, these big apple cheeks and this wheat-blond hair, and he seemed so sweet.	მას ჰქონდა დიდი ლოყები, ამ დიდი ვაშლივით ლოყებით და მისი ხობლისფერი თმებით ის ძალიან საყვარელი ჩანდა.


One of the smartest things Conor did, from the very beginning, was to create the illusion that I was the dominant partner in the relationship.	ყველაზე ჭკვიანური, რაც კონორმა თავიდანვე გააკეთა, იყო ის, რომ შემიქმნა ილუზია რომ ჩვენს ურთიერთობაში მე ვიყავი დომინანტი.


He did this especially at the beginning by idolizing me.	მან ეს დასაწყისშივე სპეციალურად გააკეთა ჩემი გაღმერთებით.


We started dating, and he loved everything about me, that I was smart, that I'd gone to Harvard, that I was passionate about helping teenage girls, and my job.	ჩვენ დავიწყეთ შეხვედრები და მას უყვარდა ყველაფერი ჩემში, ის რომ ვიყავი ჭკვიანი, ნასწავლი მქონდა ჰარვარდში, რომ მომწონდა თინეიჯერი გოგონების დახმარება და ჩემი საქმე.


He wanted to know everything about my family and my childhood and my hopes and dreams.	მას სურდა ცოდნოდა ყველაფერი ჩემი ოჯახის შესახებ, ჩემი ბავშობის, ჩემი იმედებისა და ოცნებების შესახებ.


Conor believed in me, as a writer and a woman, in a way that no one else ever had.	კონორს სჯეროდა ჩემი, როგორც მწერლისა და ქალის, და ამას იმგვარად გამოხატავდა, რაც არავის არ გაუეკეთებია


And he also created a magical atmosphere of trust between us by confessing his secret, which was that, as a very young boy starting at age four, he had been savagely and repeatedly physically abused by his stepfather, and the abuse had gotten so bad that he had had to drop out of school in eighth grade, even though he was very smart, and he'd spent almost 20 years rebuilding his life.	და ასე შექმნა მან ნდობის მაგიური ატმოსფერო ჩვენ შორის. თავისი საუდუმლოებების აღიარებით, რაც შეეხებოდა იმას თუ როგორ გახდა ოთხი წლის ასაკში მხეცური და მრავალჯერადი ფიზიკური ძალადობის მსხვერპლი მისი მამინაცვალის მიერ და ამან იმდენად დიდი დაღი დაასვა რომ მან მიატოვა სკოლა მერვე კლასში. თუმცა კი ის ძალიან ჭკვიანი იყო და მან გაატარა თითქმის 20 წელი რომ თავიდან დაეწყო ცხოვრება.


Which is why that Ivy League degree and the Wall Street job and his bright shiny future meant so much to him.	სწორედ ამიტომ იყო რომ "ივ ლიგის" ხარისხი "ვოლ სთრითის " სამსახური და ბრწყინვალე მომავალი ძალიან ბევრს ნიშნავდა მისთვის.


If you had told me that this smart, funny, sensitive man who adored me would one day dictate whether or not I wore makeup, how short my skirts were, where I lived, what jobs I took, who my friends were and where I spent Christmas, I would have laughed at you, because there was not a hint of violence or control or anger in Conor at the beginning.	მე თუ თქვენ მეტყოდით რომ, ეს განათლებული, მხიარული, მგრძნობიარე კაცი, რომელიც მე მაღმერთებდა, ერთ დღესაც დამიწყებდა მბრძანებლობას თუ როგორი მაკიაჟი მქონოდა, თუ რა სიგრძის ქვედაბოლოები მეტარებინა, თუ სად მეცხოვრა,სად მემუშავა, როგორი მეგობრები უნდა მყოლოდა და როგორ უნდა გამეტარებინა შობა, მე აუცილებლად დაგცინებდით, რადგან ძალადობის, კონტროლისა და სიბრაზის მინიშნებაც კი არ იყო კონორში ურთიერთობის დასაწყისში.


I didn't know that the first stage in any domestic violence relationship is to seduce and charm the victim.	მე არ ვიცოდი, რომ პირველი საფეხური ოჯახური ძალადობის ურთიერთობებში არის მსხვერპლის მოხიბვლა და შეცდენა.


I also didn't know that the second step is to isolate the victim.	მე არც ის ვიცოდი რომ მეორე ნაბიჯი იყო მსხვერპლის იზოლირება.


Now, Conor did not come home one day and announce, "You know, hey, all this Romeo and Juliet stuff has been great, but I need to move into the next phase where I isolate you and I abuse you" — (Laughter) — "so I need to get you out of this apartment where the neighbors can hear you scream and out of this city where you have friends and family and coworkers who can see the bruises."	ეს არ ნიშნავს რომ კონორი ერთ დღეს სახლში მოვიდა და განაცხადა : "იცი რა, ეს რომეო და ჯულიეტას ამბები კარგი იყო მაგრამ მე მინდა გადაგიყვანო შენ შემდეგ საფეხურზე, სადაც მე შენს იზოლირებას მოვახდენ და შეურაცხყოფას მოგაყენებ" - (სიცილი დარბაზში) "შესაბამისად მე უნდა გაგიყვანო ამ შენობიდან, სადაც მეზობლების შეუძლიათ გაიგონონ შენი ყვირილი და მოგაშორო ოჯახს, მეგორბებსა და თანამშრომლებს ვისაც შეუძლიათ დაინახონ შენი დალურჯებული ადგილები."


Instead, Conor came home one Friday evening and he told me that he had quit his job that day, his dream job, and he said that he had quit his job because of me, because I had made him feel so safe and loved that he didn't need to prove himself on Wall Street anymore, and he just wanted to get out of the city and away from his abusive, dysfunctional family, and move to a tiny town in New England where he could start his life over with me by his side.	ამის ნაცვლად, ერთ პარასკევ საღამოს კონორი სახლში მოვიდა და მითრა რომ ის წამოვიდა სამსახურიდან, თავისი საოცნებო სამსახურიდან და მან ხაზი გაუსვა რომ ეს გააკეთა ჩემი გულისთვის, იმიტომ რომ მე ვაგრძნობინე მას სიყვარული და სიმშვიდე, ამიტომ მას აღარ ჭირდებოდა დაემტკიცებინა თავისი თავისთვის ბევრი რამე, აღარ ჭირდებოდა "ვოლ სთრითი" და მას უნდოდა ქალაქის, მისი მოძალადე და დისფუნქციური ოჯახიდან მოშორება და "ნიუ ენგლანდის " პატარა ქალაქში გადასვლა, სადაც ის შეძლებდა თავის ცხოვრების თავიდან დაწყებას ჩემთან ერთად.


Now, the last thing I wanted to do was leave New York, and my dream job, but I thought you made sacrifices for your soulmate, so I agreed, and I quit my job, and Conor and I left Manhattan together.	უკანასკნელი რამ რაც მინდოდა იყო ის რომ დამეტოვებინა ნიუ იურკი და ჩემი ოცნების სამსახური, მაგრამ მე ამას შევხედე როგორც თავის განწირვა სულიერი მეგობრისათვის. შესაბამისად მე დავთანხმდი და მივატოვე სამსახური, მე და კონორმა კი დავტოვეთ მანჰეტენი.


I had no idea I was falling into crazy love, that I was walking headfirst into a carefully laid physical, financial and psychological trap.	მე აზრადაც კი არ მომსვლია როგორ გიჟურ სიყვარულში ვეშვებოდი, თუ როგორ წინდაუხედავად მივდიოდი ფრთხილად დაგებულ ფიზიკურ, ფინანსწურ და ფსიქოლოგიურ მახეში.


The next step in the domestic violence pattern is to introduce the threat of violence and see how she reacts.	შემდეგი ნაბიჭი ოჯახური ძალადობის ნიმუშში არის ძალადობის მუქარის გაცნობა მსხვერპლისთვის და შემდეგ დაკვირვება მის რეაქციებზე.


And here's where those guns come in.	და სწორედ ესაა მომენტი როდესაც ჩნდება იარაღი.


As soon as we moved to New England -- you know, that place where Connor was supposed to feel so safe -- he bought three guns.	როგორც კი "ნიუ ინგლენდში" გადავედით, ადგილი, სადაც კონორს უნდა ეგრძნო თავი დაცულად, მან იყიდა სამი იარაღი.


He kept one in the glove compartment of our car.	აქედან ერთი შეინახა ჩვენი მანქანის შიდა უჯრაში,


He kept one under the pillows on our bed, and the third one he kept in his pocket at all times.	მეორე შეინახა ჩვენი საწოლის ბალიშის ქვეშ და მესამე კი გამუდმებით ჯიბეში ედო.


And he said that he needed those guns because of the trauma he'd experienced as a young boy.	მიზეზი, რომლითაც ის ხსნიდა ამ თოფების აუცილებლობას იყო ის ტრამვა რაც ახალგაზრდობის ჟამს შეემთხვა


He needed them to feel protected.	და იარაღები ეხმარებოდნენ მას დაცულობის შეგრძნებაში.


But those guns were really a message for me, and even though he hadn't raised a hand to me, my life was already in grave danger every minute of every day.	სინამდვილეში ეს თოფები იყო პირდაპირი გზავნილი ჩემთვის და მიხუდევად ამისა მას არასოდეს აუწევია ხელი ჩემზე. ყოველი დღის ყოველ წუთში ჩემს ცხოვრებას უკვე სერიოზული საფრთხე ემუქრებოდა.


Conor first physically attacked me five days before our wedding.	კონორი პირველად ფიზიკურად გამისწორდა ჩვენს ქორწილამდე ხუთი დღით ადრე.


It was 7 a.m. I still had on my nightgown.	დილის 7 საათი იყო, მე ჯერ კიდევ ღამისპერანგი მეცვა


I was working on my computer trying to finish a freelance writing assignment, and I got frustrated, and Conor used my anger as an excuse to put both of his hands around my neck and to squeeze so tightly that I could not breathe or scream, and he used the chokehold to hit my head repeatedly against the wall.	და ვმუშაობდი კომპიუტერზე, ვცდილობდი დამემთავრებინა შტატგარეშე წერითი დავალება, რამაც ჩემი გაღიზიანება გამოიწვია და კონორმა ჩემი სიბრაზე გამოიყენა როგორც მობოდიშება იმისათვის, რომ ორივე ხელი მომხვია ყელზე და მომიჭირა მჭიდროთ რათა მე არ შემძლებოდა სუნთვა ანდა ყვირილი. ჩემი გაგუდვის მცდელობის დროს ის განმეორებით მარტყმევინებდა თავს კედელზე.


Five days later, the ten bruises on my neck had just faded, and I put on my mother's wedding dress, and I married him.	ხუთი დღის შემდეგ ჩემს კისერზე არსებული ათი ჩალურჯება გაქრა და მე ჩავიცვი დედაჩემის ნაქონი საქორწინო კაბა და გავყევი ცოლად.


Despite what had happened, I was sure we were going to live happily ever after, because I loved him, and he loved me so much.	მიუხედავად იმისა თუ რაც მოხდა, მე დარწმუნებული ვიყავი რომ ჩვენ ვიცხოვრებდით დიდხანს და ბედნიერად, რადგან მე ის მიყვარდა და მასაც ძალიან ვუყვარდი მე


And he was very, very sorry.	და ამავდროულად ის ძალიან, ძალიან წუხდა,


He had just been really stressed out by the wedding and by becoming a family with me.	მომხდარს აბრალებდა წინა საქორწინო სტრესსა და იმ ფაქტს რომ ჩემი ოჯახის წევრი ხდებოდა.


It was an isolated incident, and he was never going to hurt me again.	მისი თქმით ეს იყო იზოლირებული ინციდენტი და რომ აღარასოდეს მატკენდა.


It happened twice more on the honeymoon.	თუმცა ანალოგიური ორჯერ განმეორდა თაფლობის თვისას.


The first time, I was driving to find a secret beach and I got lost, and he punched me in the side of my head so hard that the other side of my head repeatedly hit the driver's side window.	პირველად მაშინ როდესაც მანქანას ვმართავდი საიდუმლო სანაპიროს საპოვნად და დავიკარგე, რაზეც ისე დამარტყა თავში, რომ ჩემი თავის მეორე ნაწილით დავეტაკე გვერდითა ფანჯარას.


And then a few days later, driving home from our honeymoon, he got frustrated by traffic, and he threw a cold Big Mac in my face.	მეორედ კი მაშინ, როდესაც რამდენიმე დღის შემდეგ ისევ მანქანით ვბრუნდებოდით თაფლობის თვიდან, ის გაღიზიანდა გადატვირთული მოძრაობის გამო და მესროლა სახეში ცივი "ბიგ მაკი".


Conor proceeded to beat me once or twice a week for the next two and a half years of our marriage.	კონორი აგრძელებდა ჩემს ცემას კვირაში ერთხელ ან ორჯერ მაინც, ჩვენი ქორწინების შემდეგი ორ-ნახევარი წელიწადის განმავლობაში.


I was mistaken in thinking that I was unique and alone in this situation.	მე ვცდებოდი, როდესაც ვფიქრობდი რომ ვიყავი ერთადერთი და მარტო მსგავს სიტუაციაში.


One in three American women experiences domestic violence or stalking at some point in her life, and the CDC reports that 15 million children are abused every year, 15 million.	ყოველი სამი ამერიკელი ქალიდან ერთს მაინც გამოუცდია ოჯახური ძალადობა ან თვალთვალის მსხვერპლი გამხდარა და "სიდისის" გამოკვლევები ამბობს რომ 15 მილიონი ბავშვი არის შეურაცხყოფილი ფიზიკურად, 15 მილიონი ბავშვი.


So actually, I was in very good company.	შესაბამისად, მე კიდევ კარგად მქონდა საქმე.


Back to my question: Why did I stay?	თუ დავუბრუნდე ჩემს კითხვას თუ რატომ დავრჩი მასთან?


The answer is easy.	პასუხი მარტივია...


I didn't know he was abusing me.	მე ვერ ვაანალიზებდი რომ ის ჩემზე ძალას ხმარობდა,


Even though he held those loaded guns to my head, pushed me down stairs, threatened to kill our dog, pulled the key out of the car ignition as I drove down the highway, poured coffee grinds on my head as I dressed for a job interview, I never once thought of myself as a battered wife.	მიუხედავად იმისა რომ ის დატენილი თოფით მემუქრებოდა, მაგორებდა კიბეებზე, მემუქრებოდა რომ მოკლავდა ჩვენს ძაღლს, გზატკეცილზე მიმავალი მანქანიდან მიძრობდა გასაღებს, მასხავდა დაფქულ ყავას თავზე როდესაც სამუშაოს გასაუბრებაზე მივდიოდი. არასოდეს შემიხედავს ჩემთვის როგორც ნაცემ და ნაწამებ ცოლზე.


Instead, I was a very strong woman in love with a deeply troubled man, and I was the only person on Earth who could help Conor face his demons.	მიუხედავად ამისა, მე ვიყავი ძალიან ძლიერი ქალი, შეყვარებული ღრმა პრობლემების მქონე კაცზე და მე ვიყავი ერთადერთი ადამიანი დედამიწაზე, რომელიც ეხმარებოდა კონორს საკუთარ დემონებთან დაპირისპირებაში.


The other question everybody asks is, why doesn't she just leave?	შემდეგი შეკითხვა რომელსაც ყველა სვამს არის : რატომ არ ადგა და უბრალოდ წავიდა?


Why didn't I walk out? I could have left any time.	რატომ არ წავედი? მე შემეძლო ყოველ წუთს დამეტოვებინა.


To me, this is the saddest and most painful question that people ask, because we victims know something you usually don't: It's incredibly dangerous to leave an abuser.	ჩემთვის, ეს არის ყველაზე მტკივნეული და სევდიანი კითხვა რომელსაც ხალხი სვამს, რადგანაც მსხვერპლებმა იციან რაღაც რაც თქვენ როგორც წესი არ იცით. ეს არის წარმოუდგენლად საშიში რომ დატოვო მოძალადე,


Because the final step in the domestic violence pattern is kill her.	რადგან ოჯახური ძალადონის ნიმუშშის ბოლო ეტაპი არის მსხვერპლის სიკვდილი.


Over 70 percent of domestic violence murders happen after the victim has ended the relationship, after she's gotten out, because then the abuser has nothing left to lose.	70 პროცენტზე მეტი სიკვდილის ფაქტი ფიქსირდება, მაშინ როდესაც მსხვეპრლი წყვეტს ურთიერთობას. როდესაც მსხვერპლი ტოვებს მოძალადეს აღარაფერი აქვს დასაკარგი.


Other outcomes include long-term stalking, even after the abuser remarries; denial of financial resources; and manipulation of the family court system to terrify the victim and her children, who are regularly forced by family court judges to spend unsupervised time with the man who beat their mother.	სხვა სახის შედეგი შეიძლება იყოს გრძელვადიანი დევნა, მაშინაც კი თუ მოძალადე ხელახლა ქორწინდება; ფინანსურ მოვალეობებზე თავის არიდება; და საოჯახო სამართლით მანიპულირება რათა დააშინოს მსხვერპლი და მისი შვილები, რომლებიც რეგულარულად არიან იძლებულები საოჯახო სამართლის მოსამართლეების მიერ რომ გაატარონ დრო ყოლევგვარი ზედამხედველობის გარეშე კაცთან, რომელიც ცემდა მათ დედას.


And still we ask, why doesn't she just leave?	და ჩვენ კი კვლავ ვკითხულობთ, თუ რატომ არ დატოვა მან ის?


I was able to leave, because of one final, sadistic beating that broke through my denial.	მე შემეძლო მისი დატოვება, და სწორედ ჩემმა საბოლოო და სადისტურმა ცემამ დაარღვია ჩემი დუმილი,


I realized that the man who I loved so much was going to kill me if I let him.	მე გავაანალიზე რომ კაცი რომელიც მე ასე ძალიან მიყვარდა, მომკლავდა თუ მე მას ამის ნებას მივცემდი.


So I broke the silence.	შესაბამისად მე დავარღვიე ეს სიჩუმე.


I told everyone: the police, my neighbors, my friends and family, total strangers, and I'm here today because you all helped me.	მე ვუთხარი ყველას: პოლიციას, მეზობლებს, მეგობრებსა და ოჯახის წევრებს, სრულიად უცნობებსაც კი და დღეს მე აქა ვარ რადგან ყველა თქვენგანი დამეხმარა.


We tend to stereotype victims as grisly headlines, self-destructive women, damaged goods.	ჩვენ გვაქვს მიდრეკილება რომ სტერეოტიპირება მოვახდინოთ მსხვერპლების საზარელი სათაურებით, როგორიცაა თვითგამანადგურებელი ქალები თვითონვე აზიანებენ საკუთარ თავს.


The question, "Why does she stay?"	კითხვა თუ: "რატომ დარჩა ის მასთან?"


is code for some people for, "It's her fault for staying," as if victims intentionally choose to fall in love with men intent upon destroying us.	არის კანონი ბევრი ადამიანისთვის რომ დაადანაშაულოს ქალები, რადგან თითქოსდა მსხვერპლებს განზრახ უყვარდებათ კაცები, რომლებიც მათ აზიანებენ.


But since publishing "Crazy Love," I have heard hundreds of stories from men and women who also got out, who learned an invaluable life lesson from what happened, and who rebuilt lives -- joyous, happy lives -- as employees, wives and mothers, lives completely free of violence, like me.	მაგრამ "გიჟური სიყვარულის" გამოქვეყნების შემდეგ, მე მოვისმინე ათასობით ისტორიები კაცებისა და ქალებისგან, რომლებმაც ასევე გადადგეს მსგავსი ნაბიჯი, რომლებმაც მიიღეს ფასდაუდებელი ცხოვრების გაკვეთილი და რომლებმაც ააშენეს ახალი ცხოვრება -- მხიარული და ბენდიერი ცხოვრება -- როგორც თანამშრომლებმა,ცოლებმა და დედებმა და ცხოვრობენ სრულიან თავისუფლად ყოველგვარი ძალადობისაგან, ჩემსავით.


Because it turns out that I'm actually a very typical domestic violence victim and a typical domestic violence survivor.	აღმოჩნდა რა რომ მე ვარ ძალიან ტიპიური ოჯახური ძალადობის მსხვერპლი და ტიპიური ოჯახური ძალადობას გადარჩენილი.


I remarried a kind and gentle man, and we have those three kids.	მე ხელახლა გავთხოვდი კეთილ და თავაზიან მამაკაცზე და ჩვენ გვყავს სამი შვილი ერთად,


I have that black lab, and I have that minivan.	მე მყავს შავი ლაბრადორი და ფურგონი .


What I will never have again, ever, is a loaded gun held to my head by someone who says that he loves me.	რაც მე არასოდეს მექნება ისევ, აღარასოდეს, არის დატენილი იარაღი ჩემს თავთან ისეთი ადამიანის მიერ მომართული რომელიც სიყვარულს მიმტკიცებს.


Right now, maybe you're thinking, "Wow, this is fascinating," or, "Wow, how stupid was she," but this whole time, I've actually been talking about you.	ზუსტად ეხლა, შეიძლება თქვენ ფიქრობთ, "ვაუ, ეს გასაოცარი ისტორიაა" ანდა "ვაუ, როგორი სულელი ყოფილა," მაგრამ მთელი ამ ხნის მანძილზე მე თქვენზე ვფიქრობდი.


I promise you there are several people listening to me right now who are currently being abused or who were abused as children or who are abusers themselves.	მე შეგპირდით რომ არის ზოგი ადამიანი რომელიც ეხლა მისმებს, რომელიც ეხლაც ძალადობის მსხვერპლია, ან ბავშობაში იყო მსხვერპლი, ან ვინც თვითონ მოძალადეა.


Abuse could be affecting your daughter, your sister, your best friend right now.	ძალადობას შეუძლია გავლენა იქონიოს თქვენს ქალიშვილზე, თქვენს დაზე, თქვენს საუკეთესო მეგობარზე ზუსტად ეხლა.


I was able to end my own crazy love story by breaking the silence.	მე შევძელი დამესრულებინა ჩემი გიჟური სიყვარულის ისტორია სიჩუმის დარღვევით.


I'm still breaking the silence today.	მე დღესაც სიჩუმეს ვარღვევ.


It's my way of helping other victims, and it's my final request of you.	ეს არის ჩემი გზა სხვა მსხვერპლებს დასახმარებლად და ეს არის ჩემი საბოოლოო თხოვნა თქვენს მიმართ.


Talk about what you heard here.	ისაუბრეთ ამაზე როდესაც გაიგონებთ,


Abuse thrives only in silence.	ძალადობა მხოლოდ სიჩუმეში ყვავის.


You have the power to end domestic violence simply by shining a spotlight on it.	თქვენ შეგწევთ ძალა ბოლო მოუღოთ ძალადობას, მარტივად თუკი გააშუქებთ მას.


We victims need everyone.	ჩვენ, მსხვერპლებს გვჭირდებით ყველა,


We need every one of you to understand the secrets of domestic violence.	ჩვენ გვჭირდება თითოეული თქვენგანი რომ იცოდეთ ოჯახური ძალადობის საუდუმლოებები.


Show abuse the light of day by talking about it with your children, your coworkers, your friends and family.	ძალადობის ფაქტების გამომზეურება მოხდება მასზე საუბრებით თქვენს შვილებთან, თანამშრომლებთან, მეგობრებსა და ოჯახის წევრებთან.


Recast survivors as wonderful, lovable people with full futures.	დავეხმაროთ გადარჩენილებს რომ გახდნენ მშვენიერი და საყვარელი ადამიანები, დიდი მომავალით.


Recognize the early signs of violence and conscientiously intervene, deescalate it, show victims a safe way out.	შეამჩნიეთ ძალადობის ადრეული ნიშნები და კეთილსინდისიერად ჩაერიეთ, გაანეიტრალეთ, დაეხმარეთ მსხვერპლს დაცული გამოსავალის ძიებაში.


Together we can make our beds, our dinner tables and our families the safe and peaceful oases they should be.	ერთად ჩვენ შეგვიძლია გავხადოთ ჩვენი საწოლები, ჩვენი სასადილო მაგიდები და ჩვენი ოჯახი დაცულ და მშვიდობიან ოაზისად როგორიც უნდა იყოს ის.


Thank you.	გმადლობთ.


(Applause)	(აპლოდისმენტები)


When I was 11, I remember waking up one morning to the sound of joy in my house.	როდესაც 11 წლის ვიყავი, მე მახსოვს სიხარულის ნოტაზე გაღვიძება ერთ დილას.


My father was listening to BBC News on his small, gray radio.	მამაჩემი უსმენდა "ბიბისის" სიახლეებს თავის პატარა ნაცრისფერ რადიოში.


There was a big smile on his face which was unusual then, because the news mostly depressed him.	მის სახეზე ღიმილმა გაირბინა, რაც არც თუ ხშირი იყო, რადგან ახალი ამბები უმეტესად თრგუნავდა მას.


"The Taliban are gone!" my father shouted.	"თალიბანები წავიდნენ ! " მამაჩემი ყვირდოდა,


I didn't know what it meant, but I could see that my father was very, very happy.	მე კი არ ვიცოდი ეს რას ნიშნავდა, მაგრამ იმას კი ვხედავდი რომ მამაჩემი ძალიან, ძალიან ბედნიერი იყო.


"You can go to a real school now," he said.	"შენ ეხლა უკვე შეგიძია ნამდვილ სკოლაში წახვიდე " მან მითხრა.


A morning that I will never forget.	ეს იყო დილა რომელსაც არასოდეს დავივიწყდება.


A real school.	ნამდვილი სკოლა.


You see, I was six when the Taliban took over Afghanistan and made it illegal for girls to go to school.	როგორც მოგეხსენებათ, მე ვიყავი ექვსი წლის როდესაც თალიბანებმა დაიპყრეს ავღანეთი და აკრძალეს გოგონებისათვის სკოლაში სიაურული.


So for the next five years, I dressed as a boy to escort my older sister, who was no longer allowed to be outside alone, to a secret school.	შესაბამისად შემდეგი ხუთი წელი მე ვიცვამდი როგორც ბიჭი, რათა გამეცილებინა ჩემი უფროსი და,რომელსაც აღარ შეეძლო საიდუმლო სკოლაში ევლო მარტო.


It was the only way we both could be educated.	ეს იყო ერთადერთი გზა რომ ორივეს მიგვეღო განათლება .


Each day, we took a different route so that no one would suspect where we were going.	ყოველ დღე ჩვენ ვირჩევდით სხვადასხვა გზას, შესაბამისად ვერავინ იღებდა ეჭვს თუ სად მივდიოდით.


We would cover our books in grocery bags so it would seem we were just out shopping.	ჩვენ ვმალავდით ჩვენს წიგნებს სურსათის ჩანთებში, რაც აფიქრებინებდა სხვებს რომ სავაჭროდ მივდიოდით.


The school was in a house, more than 100 of us packed in one small living room.	სკოლა მოწყობილი იყო სახლში, 100ზე მეტი ბავშვი ვეტეოდით ერთ პატარა ოთახში.


It was cozy in winter but extremely hot in summer.	ეს იყო მყუდრო ზამთარში მაგრამ ექსტრემალურად ცხელი ზაფხულში.


We all knew we were risking our lives -- the teacher, the students and our parents.	ჩვენ ყველამ ვიცოდით რომ ჩვენს სიცოცხლეს საფრთხეში ვიგდებდით-- მასწავლებელი, მოსწავლეები და ჩვენი მშობლები.


From time to time, the school would suddenly be canceled for a week because Taliban were suspicious.	დროდადრო, სკოლამ მუშაობა შეწყვიტა რამოდენიმე თვით, რადგანაც თალიბანებმა ეჭვი აიღეს.


We always wondered what they knew about us.	ჩვენ ყოველთვის გვაინტერებდა რას ფიქრობდნენ ისინი ჩვენზე.


Were we being followed?	დაგვედევნებოდნენ ?


Do they know where we live?	იცოდნენ სად ვცხოვრობდით ?


We were scared, but still, school was where we wanted to be.	ძალიან გვეშინოდა, მაგრამ მაინც სკოლა ის ადგილი იყო სადაც გვინდოდა რომ ვყოფილიყავით.


I was very lucky to grow up in a family where education was prized and daughters were treasured.	მე იღბლიანი ვიყავი რომ გავიზარდე ისეთ ოჯახში სადაც განათლება დაფასებული იყო და ქალიშვილები კი ოჯახის საგანძურებად ითვლებოდნენ.


My grandfather was an extraordinary man for his time.	ბაბუაჩემი იყო თავის დროს ექსტრაორდინალური ადამიანი.


A total maverick from a remote province of Afghanistan, he insisted that his daughter, my mom, go to school, and for that he was disowned by his father.	სრულიად განსხვავებული და თავისუფალი აზროვნების პიროვნება ავღანეთის შორეული პროვინციიდან, მან ყველაფერი გააკეთა რომ თავის ქალიშვილს- დედაჩემს სკოლაში ევლო, რის გამოც მამამისმა უარყო იგი.


But my educated mother became a teacher.	თუმცა განათლებული დედაჩემი გახდა მასწავლებელი


There she is.	და აი ისიც .


She retired two years ago, only to turn our house into a school for girls and women in our neighborhood.	ის 2 წლის წინ წამოვიდა სამსახურიდან მხოლოდ იმიტომ რომ ექცია ჩვენი სახლი სკოლად გოგონებისა და ქალებისათვის.


And my father -- that's him -- he was the first ever in his family to receive an education.	და მამაჩემი - აი ეს არის - ის იყო პირველი თავის ოჯახში ვინც მიიღო განათლება.


There was no question that his children would receive an education, including his daughters, despite the Taliban, despite the risks.	კითხვაც კი აღარ ჩნდებოდა რომ მისი შვილებიც ისწავლიდნენ, ქალიშილების ჩათვლით. მიუხედავად თალიბანებისა, მიუხედავად სხვა საშიშროებებისა.


To him, there was greater risk in not educating his children.	მისთვის მთავარი რისკი იყო რომ ვერ მიიღებდნენ განათლებას მისი შვილები.


During Taliban years, I remember there were times I would get so frustrated by our life and always being scared and not seeing a future.	თალიბანთა დროს მე მახსოვს იყო დრო როცა მე იმედგაცრუებული ვიყავი ჩვენი ცხოვრებით და ყოველთვის მაშინებდა მომავალზე ფიქრი.


I would want to quit, but my father, he would say, "Listen, my daughter, you can lose everything you own in your life.	მე ვფიქრობდი რომ მიმეტოვებინა სწავლა, თუმცა მამაჩემა მე მითხრა : "მისმინე შვილო, შენ შეიძლება დაკარგო ყველაფერი შენს ცხოვრებაში.


Your money can be stolen. You can be forced to leave your home during a war.	შენ შეიძლება მოგპარონ ფული, შენ შეიძლება გაიძულონ დატოვო შენო სახლი ომის დროს,


But the one thing that will always remain with you is what is here, and if we have to sell our blood to pay your school fees, we will.	მაგრამ ერთადერთი რამ რაც ყოველთვის შენთან იქნება არის ის რაც აქაა, და თუკი ჩვენ მოგვიწევს გავყიდოთ ჩვენი სისხლი რათა გადავიხადოთ სკოლის გადასახადები, ჩვენ ამას ვიზავთ.


So do you still not want to continue?"	ამის შემდეგ კიდევ გინდა რომ შეწყვიტო ? "


Today I am 22.	დღეს მე 22 წლის ვარ.


I was raised in a country that has been destroyed by decades of war.	მე გავიზარდე იმ ქვეყანაში რომელსაც ათწლეულების ომი ანგრევდა.


Fewer than six percent of women my age have made it beyond high school, and had my family not been so committed to my education, I would be one of them.	ჩემი ასაკის მხოლოდ 6 პროცენტზე ნაკლებმა ქალმა მოახერხა იგივე საშუალო სკოლის მიღმა, და რომ არა ჩემი ოჯახის თავდადება ჩემი განათლების მიმართ, მეც ერთერთი მათგანი ვიქნებოდი.


Instead, I stand here a proud graduate of Middlebury College.	ამისნაცვლად, მე ამაყად ვდგავარ აქ "მიდლებური"-ს კოლეჯ დამთავრებული.


(Applause) When I returned to Afghanistan, my grandfather, the one exiled from his home for daring to educate his daughters, was among the first to congratulate me.	(აპლოდისმენტები) როდესაც მე დავბრუნდი ავღანეთში, ბაბუაჩემი, რომელიც განდევნილი იყო ოჯახიდან, რადგან მან გაბედა და განათლებას აზიარა ქალიშვილები, იყო პირველი მათგანი ვინც მომილოცა.


He not only brags about my college degree, but also that I was the first woman, and that I am the first woman to drive him through the streets of Kabul.	იგი არა მარტო ტრაბახობს ჩემი კოლეჯის ხარისხით, მაგრამ ასევე ხაზს უსვამს რომ მე ვიყავი პირველი ქალი და მე ვარ პირველი ქალი რომელმაც მანქანით გაასეირნა იგი ქაბულის ქუჩებში.


(Applause) My family believes in me.	(აპლოდისმენტები) ჩემს ოჯახს ჯერა ჩემი.


I dream big, but my family dreams even bigger for me.	მე ბევრს ვოცნებობ, მაგრამ ჩემი ოჯახი უფრო ბევრს ოცნებობს ჩემზე.


That's why I am a global ambassador for 10x10, a global campaign to educate women.	აი ამიტომ ვარ მე საყოველთაო ელჩი 10x10- სათვის, რომელიც არის ქალთა განმანათლებელი საყოველთაო კამპანია.


That's why I cofounded SOLA, the first and perhaps only boarding school for girls in Afghanistan, a country where it's still risky for girls to go to school.	აი ამიტომ ვარ "სოლა"-ს თანადამფუძნებელი, პირველი და სავარაუდოდ ერთადერთი სკოლა ინტერნატი გოგონებისათვის ავღანეთში, ქვეყანაში სადაც ისევ საშიშია გოგონებისათვის სკოლაში სიარული.


The exciting thing is that I see students at my school with ambition grabbing at opportunity.	ამაღელვებელი მომენტი ჩემთვის არის ის როდესაც ვხედავ სკოლის მოსწავლეებს, ამბიციით რომ გამოიყენონ ეს შესაძლებლობა.


And I see their parents and their fathers who, like my own, advocate for them, despite and even in the face of daunting opposition.	და მე ვხედავ მათ მშობლებს, მამებს, რომლებიც, მსგავსად ჩემებისა , ეხმარებიან საკუთარ შვილებს, მიუხედავათ ასეთი საშიში მოწინააღმდეგეების დროს.


Like Ahmed. That's not his real name, and I cannot show you his face, but Ahmed is the father of one of my students.	აი როგორც აჰმედი. ეს არ არის მისი ნამდვილი სახელი და მე არ შემიძლია გაჩვენოთ მისი სახე, მაგრამ აჰმედი არის ჩემი მოსწავლის მშობელი.


Less than a month ago, he and his daughter were on their way from SOLA to their village, and they literally missed being killed by a roadside bomb by minutes.	ერთ თვეზე ნაკლები დროის წინ, ის და მისი ქალიშვილი "სოლა"- დან ბრუნდებოდნენ უკან თავიანთ სოფელში. და ისინი ფაქტიურად აცდნენ სიკვდილს რომელიც გამოწვეული იყო გზისპირა აფეთქებით.


As he arrived home, the phone rang, a voice warning him that if he sent his daughter back to school, they would try again.	როგორც კი სახლში მივიდა, ტელეფონმა დარეკა, ხმამ გააფრთხილა, რომ თუკი ის უკან გაგზავნიდა ქალიშვილს სკოლაში, ისინი კვლავ გაიმეორებდნენ იმავეს.


"Kill me now, if you wish," he said, "but I will not ruin my daughter's future because of your old and backward ideas."	"მომკალით ეხლავე, თუკი ასე გსურთ" მან უპასუხა, "მაგრამ მე არ დავანგრევ ჩემი ქალიშვილის მომავალს, თქვენი მოძველებული და ჩამორჩენილი იდეების გამო."


What I've come to realize about Afghanistan, and this is something that is often dismissed in the West, that behind most of us who succeed is a father who recognizes the value in his daughter and who sees that her success is his success.	როდესაც მე ვფიქრობ ავღანეთზე, ,და ეს არის რაღაც რაც ხშირად განსხვავებულია დასავლეთში, მათ უკან, ვინც წარმატებას მივაღწიეთ, დგას მამა რომელიც აღიარებას მისი ქალიშვილის მნიშვნელობას და რომელიც მიიჩნევს ქალიშვილის წარმატებას საკუთარ წარმატებად.


It's not to say that our mothers aren't key in our success.	მე არ ვამბობ რომ დედაჩვენებს არ მიუძღვით წამყვანი როლი ჩვენს წარმატებაში,


In fact, they're often the initial and convincing negotiators of a bright future for their daughters, but in the context of a society like in Afghanistan, we must have the support of men.	სინამდვილეში, ისინი არიან მთავარი და დამარწმუნებელი მომლაპარაკეებლები თავიანთი ქალიშვილების ნათელ მომავალზე, მაგრამ ავღანეთის საზოგადოების მაგალითზე, ჩვენ უნდა გვქონდეს მამაკაცთა მხარდაჭერა.


Under the Taliban, girls who went to school numbered in the hundreds -- remember, it was illegal.	თალიბანთა დროს, გოგონები რომლებიც დადიოდნენ სკოლაში, დაახლოებით ასამდე ახსოვთ, რომ ეს იყო არალეგალური.


But today, more than three million girls are in school in Afghanistan.	მაგრამ დღეს, სამ მილიონზე მეტი გოგონა დადის სკოლაში.


(Applause) Afghanistan looks so different from here in America.	(აპლოდისმენტები) ავღანეთი ამერიკისგან ძალიან განსვავდება,


I find that Americans see the fragility in changes.	მე აღმოვაჩინე რომ ამერიკელები ამჩნევენ მერყეობას ცვლილებებში,


I fear that these changes will not last much beyond the U.S. troops' withdrawal.	ვშიშობდი, რომ ეს ცვილებები აღარ გასტანს დიდხანს, როდესაც ამერიკელები თავიანთ ჯარებს გაიყვანენ.


But when I am back in Afghanistan, when I see the students in my school and their parents who advocate for them, who encourage them, I see a promising future and lasting change.	მაგრამ როდესაც მე უკან დავბრუნდი ავღანეთში, როდესაც დავინახე ჩემი სკოლის მოსწავლეები და მათი მშობლები რომლებიც იბრძვიან მათთვის, რომლებიც ამხნევენებ მათ, მე ვხედავ პერსპექტიულ მომავალს და ხანგრძლივ ცვლილებას.


To me, Afghanistan is a country of hope and boundless possibilities, and every single day the girls of SOLA remind me of that.	ჩემთვის, ავღანეთი არის იმედებისა და უსაზღვრო შესაძლებლობების ქვეყანა და ყოველ დღე "სოლა"-ს გოგოები მარწმუნებენ ამაში.


Like me, they are dreaming big.	ჩემსავით, ისინი ოცნებობენ ბევრს.


Thank you.	დიდი მადლობა.


(Applause)	(აპლოდისმენტები)


There's a group of people in Kenya.	არსებობს ადამიანთა ჯგუფი კენიაში,


People cross oceans to go see them.	რომელთა სანახავად ადამიანები კვეთენ ოკეანეებს.


These people are tall.	ისინი არიან მაღლები,


They jump high. They wear red.	მათ შეუძლიათ მაღლა ხტომა, ისინი ატარებენ წითელს


And they kill lions.	და ისინი ხოცავენ ლომებს.


You might be wondering, who are these people?	ალბათ დაგაინტერესათ თუ ვინ არიან ეს ადამიანები ?


These are the Maasais.	ისინი არიან მასაის ხალხი .


And you know what's cool? I'm actually one of them.	და იცით რა არის ძალიან მაგარი? სინამდვილეში მეც ერთ-ერთი მათგანი ვარ.


The Maasais, the boys are brought up to be warriors.	მასაის ბიჭები იზრდებიან რომ გახდნენ მეომრები,


The girls are brought up to be mothers.	გოგონები კი იზრდებიან რომ გახდნენ დედები.


When I was five years old, I found out that I was engaged to be married as soon as I reached puberty.	როდესაც მე ხუთი წლის ვიყავი, მე აღმოვაჩინე რომ დანიშნული ვიყავი და მომწიფებისთანავე გავთხოვდებოდი.


My mother, my grandmother, my aunties, they constantly reminded me that your husband just passed by.	დედაჩემი, ბებიაჩემი, ჩემი დეიდები განუწყვეტლივ მახსენებდნენ, რომ ჩემმა მეუღლემ ეხლახანს ჩამიარა გვერდით.


(Laughter) Cool, yeah?	(სიცილი დარბაზში) ხომ მაგარია არა?


And everything I had to do from that moment was to prepare me to be a perfect woman at age 12.	და ყველაფერი რაც ამ მომენტიდან მევალებოდა, იყო ის რომ გავმხდარიყავი იდეალური ქალი 12 წლის ასაკში.


My day started at 5 in the morning, milking the cows, sweeping the house, cooking for my siblings, collecting water, firewood.	ჩემი დღე იწყებოდა დილის 5 საათზე, ვწველიდი ძროხებს, ვალაგებდი სახლს, საჭმელს ვუმზადები ჩემს და-ძმებს, ვაგროვებდი წყალს, შეშას.


I did everything that I needed to do to become a perfect wife.	მე ვაკეთებდი ყველაფერს რაც უნდა გამეკეთებინა, რათა გავმხდარიყავი იდეალური ცოლი.


I went to school not because the Maasais' women or girls were going to school.	მე დავდიოდი სკოლაში არა იმიტომ რომ მასაის ქალები ან გოგონები დადიან სკოლაში,


It's because my mother was denied an education, and she constantly reminded me and my siblings that she never wanted us to live the life she was living.	არამედ იმიტომ რომ თავის დროზე დედაჩემა უარი თქვა განათლებაზე და ის გამუდმებით გვახსენებდა მე და ჩემს და-ძმებს რომ მას არ უნდოდა ჩვენ გვეცხოვრა ისე როგორც ის ცხოვრობდა.


Why did she say that?	რატომ თქვა ეს?


My father worked as a policeman in the city.	მამაჩემი მუშაობდა პოლიციელად ქალაქში.


He came home once a year.	ის მოდიოდა სახლში წელიწადში ერთხელ,


We didn't see him for sometimes even two years.	მას ვერ ვნახულობდით ხშირად, ზოგჯერ ორ წელიწადის განმავლობაშიც კი


And whenever he came home, it was a different case.	და ყოველთვის როცა ის სახლში იყო, განსხვავებულ შემთხვევასთან გვქონდა საქმე.


My mother worked hard in the farm to grow crops so that we can eat.	დედაჩემი თავდაუზოგავად მუშაობდა ფერმაში, რომ კარგი მოსავალი მოეყვანა და ჩვენთვის ეჭმია.


She reared the cows and the goats so that she can care for us.	იგი ზრდიდა ძროხებსა და თხებს, რათა შემდეგ ჩვენზე ეზრუნა.


But when my father came, he would sell the cows, he would sell the products we had, and he went and drank with his friends in the bars.	მაგრამ როცა მამაჩემი სახლში დაბრუნდა, მან გაყიდა ძროხები, გაყიდა ყველაფერი რაც გაგვაჩნდა, შემდეგ კი დასალევად წავიდე ბარში მეგობრებთან ერთად.


Because my mother was a woman, she was not allowed to own any property, and by default, everything in my family anyway belongs to my father, so he had the right.	მხოლოდ იმიტომ რომ დედაჩემი იყო ქალი, მას არ ჰქონდა საკუთრების უფლება და ჩვეულებრივ ყველაფერი ჩემს ოჯახში ეკუთვნის მამაჩემს, შესაბამისად მას გააჩნია უფლებები.


And if my mother ever questioned him, he beat her, abused her, and really it was difficult.	და თუ კი ოდესმე დედაჩემს კითხვები დაუსვამს ამ თემაზე, იგი იყო ნაცემი, შეურაცხყიფილი და უბრალოდ საქმე მეტად რთულად იყო.


When I went to school, I had a dream.	მე როცა სკოლაში დავდიოდი, მე მქონდა ოცნება,


I wanted to become a teacher.	ოცნება რომ გავმხდარიყავი მასწავლებელი.


Teachers looked nice.	მასწავლებლები კარგად გამოიყურებიან,


They wear nice dresses, high-heeled shoes.	ისინი იცვამენ ლამაზად, ატარებენ მაღალქუსლიან ფეხსაცმელებს,


I found out later that they are uncomfortable, but I admired it.	რომელიც სხვათა შორის აღმოვაჩინე რომ საკმაოდ არაკომფორტულია, მაგრამ მე მაინც აღფრთოვანებული ვიყავი.


(Laughter) But most of all, the teacher was just writing on the board -- not hard work, that's what I thought, compared to what I was doing in the farm.	(სიცილი დარბაზში) მაგრამ, მასწავლებელთა უმეტესობა უბრალოდ დაფაზე წერით იყო დაკავებული. არც თუ ისე რთული საქმეა - ვფიქრობდი მე როდესაც ვადარებდი ჩემს საქმიანობებს ფერმაში.


So I wanted to become a teacher.	აი ამიტომ მინდოდა გავმხდარიყავი მასწავლებელი.


I worked hard in school, but when I was in eighth grade, it was a determining factor.	მე თავდაუზოგავად ვმეცადინეობდი სკოლაში, მაგრამ როდესაც ვიყავი მერვე კლასში, დადგა გადამწყვეტი ფაქტორი.


In our tradition, there is a ceremony that girls have to undergo to become women, and it's a rite of passage to womanhood.	ჩვენ გვაქვს ტრადიცია, რომლის ფარგლებში გოგონამ უნდა გაიაროს გარკვეული ცერემონია რომ გახდეს ქალი და ეს არის რიტუალი ქალობაში შესასვლელად.


And then I was just finishing my eighth grade, and that was a transition for me to go to high school.	როდესაც ვამთავრებდი მერვე კლასს, უნდა გამეგრძელებინა სწავლა საშუალო სკოლაში.


This was the crossroad.	ეს იყო ჩემთვის გზაჯვარედინი.


Once I go through this tradition, I was going to become a wife.	მივიღებდი რა მონაწილეობას ამ ცერემონიალში, მე გავხდებოდი ქალი,


Well, my dream of becoming a teacher will not come to pass.	თუმცა ჩემი ოცნება გავმხდარიყავი მასწავლებელი უნდა დამევიწყებინა .


So I talked -- I had to come up with a plan to figure these things out.	შესაბამისად მე ვთქვი რომ უნდა მომეფიქრებინა გეგმა რათა მეპოვა გამოსავალი ამ სიტუაციაში.


I talked to my father. I did something that most girls have never done.	მე დაველაპარაკე მამაჩემს, ეს იყო ის რაც ბევრ გოგოს არასოდეს გაუკეთებია.


I told my father, "I will only go through this ceremony if you let me go back to school."	მე ვუთხარი მამაჩემს : "მე მხოლოდ მაშინ გავხდები ამ რიტულის მონაწილე, თუ შენ სკოლაში დამაბრუნებ"


The reason why, if I ran away, my father will have a stigma, people will be calling him the father of that girl who didn't go through the ceremony.	მიზეზი თუ რატომ მოვიქეცი ასე იყო შემდეგი, თუკი გავიქცეოდი, მამაჩემი იქნებოდა დაღდასმული, ხალხი მას დაუძახებდა მამას,რომლის გოგონამ უარი თქვა რიტუალზე.


It was a shameful thing for him to carry the rest of his life.	ეს იყო ყველაზე სამარცხვინო ტვირთი რომელიც მას უნდა ეტარებინა მთელი დარჩენილი ცხოვრება.


So he figured out. "Well," he said, "okay, you'll go to school after the ceremony."	შესაბამისად მან გააანალიზა და თქვა : "კარგი, შენ დაბრუნდები სკოლაში ცერემონიის შემდეგ".


I did. The ceremony happened.	მე ეს გავაკეთე , რიტუალის ნაწილი გავხდი.


It's a whole week long of excitement.	მთელი კვირა იყო მხიარულებისა და მღელვარების,


It's a ceremony. People are enjoying it.	ეს იყო ცერემონიალი, სადაც ადამიანები ერთობოდნენ.


And the day before the actual ceremony happens, we were dancing, having excitement, and through all the night we did not sleep.	სანამ ცერემონიალი დაიწყებოდა, ჩვენ ვცეკვავდით და ვერთობოდით, მთელი ღამე არ გვეძინა.


The actual day came, and we walked out of the house that we were dancing in. Yes, we danced and danced.	როდესაც ის დღე დადგა, ჩვენ გამოვედით სახლიდან, რომელშიც ვცეკვავდით. დიახ, ჩვენ ვცეკვავდით და ვცეკვავდით.


We walked out to the courtyard, and there were a bunch of people waiting.	ჩვენ გავიარეთ ეზო და შემდეგ გველოდა შეკრებილი ხალხი.


They were all in a circle.	ყველანი წრეში იყვნენ


And as we danced and danced, and we approached this circle of women, men, women, children, everybody was there.	და ცეკვავდნენ გაუჩერებლივ. როდესაც მივუახლოვდით წრეს,სადაც ქალები, კაცები, ბავშვები იყვნენ შეკრებილნი,


There was a woman sitting in the middle of it, and this woman was waiting to hold us.	შუაში იჯდა ქალი და ის გველოდებოდა, რომ შევეკავებინეთ.


I was the first. There were my sisters and a couple of other girls, and as I approached her, she looked at me, and I sat down.	მე ვიყავი პირველი, იქვე იყვნენ ჩემი დები და სხვა გოგონებიც. როდესაც მე მივუახლოვდი ამ ქალს, მან შემომხედა და მე დავჯექი.


And I sat down, and I opened my legs.	დავჯექი რა მე გავშალე ფეხები.


As I opened my leg, another woman came, and this woman was carrying a knife.	ამ დროს მოვიდა მეორე ქალი, რომელსაც ეკავა დანა


And as she carried the knife, she walked toward me and she held the clitoris, and she cut it off.	და ამ დანით იგი მოემართებოდა პირდაპირ ჩემსკენ. მან დამიჭირა ხელით და მომაჭრა კლიტორი.


As you can imagine, I bled. I bled.	როგორც წარმოგიდგენიათ დამეწყო სისხლდენა.


After bleeding for a while, I fainted thereafter.	სისხლდენის შემდეგ კი გული წამივიდა.


It's something that so many girls -- I'm lucky, I never died -- but many die.	ეს არის რაღაც, რომლითაც ბევრი გოგონა იღუპება, მე კი იღბლიანი აღმოვჩნდი რომ გადავრჩი.


It's practiced, it's no anesthesia, it's a rusty old knife, and it was difficult.	ეს ტარდება ყოველგვარი ანესთეზიის გარეშე, ძველი ჟანგიანი დანით და ეს მართლა მტკივნეული მომენტია.


I was lucky because one, also, my mom did something that most women don't do.	მე აღმოვჩდნი იღბლიანი იმიტომ რომ დედაჩემმა გააკეთა ისეთი რამ, რასაც ბევრი ქალი არ აკეთებს.


Three days later, after everybody has left the home, my mom went and brought a nurse.	სამი დღის შემდეგ, როდესაც ყველამ დატოვა სახლი, დედაჩემი წავიდა და მომიყვანა ექთანი,


We were taken care of.	რომელმაც ჩვენ მოგვიარა.


Three weeks later, I was healed, and I was back in high school.	სამი კვირის შემდეგ, მოშუშების შემდეგ წავედი სკოლაში.


I was so determined to be a teacher now so that I could make a difference in my family.	მე ვიყავი ისეთი მოწადინებული მასწავლებლობაზე რომ მზად ვიყავი შემეცვალა რაღაცეები ჩემს ოჯახში.


Well, while I was in high school, something happened.	ნუ როდესაც მე საშუალო სკოლაში ვიყავი, მოხდა რაღაც.


I met a young gentleman from our village who had been to the University of Oregon.	მე შევხვდი ახალგაზრდა ჯენტლმენს ჩვენი სოფლიდან, რომელიც ნამყოფი იყო ორეგონის უნივერსიტეტში.


This man was wearing a white t-shirt, jeans, camera, white sneakers -- and I'm talking about white sneakers.	ეს იყო კაცი რომელიც ატარებდა თეთრ მაისურს, ჯინსებს, კამერას თეთრ კედებს და მე ეხლა ვსაუბრობ თეთრ კედებზე.


There is something about clothes, I think, and shoes.	არის რაღაც ტანსაცმელსა და ფეხსაცმელშიც.


They were sneakers, and this is in a village that doesn't even have paved roads. It was quite attractive.	იგი ატარებდა კედებს სოფელში, სადაც დაგებული გზებიც კი არ იყო, რაც განსხვავებულ მომხიბვლელობას მატებდა.


I told him, "Well, I want to go to where you are," because this man looked very happy, and I admired that.	მე მას ვუთხარი: "მეც მინდა იქ წავიდე სადაც შენ ხარ" რადგან ეს ადამიანი ბედნიერი გამოიყურებოდა და ამით მე მოვიხიბლე.


And he told me, "Well, what do you mean, you want to go?	მან მიპასუხა: "კარგი,მაგრამ რას გულისხმობ რომ გინდა წახვიდე?


Don't you have a husband waiting for you?"	ნუთუ მეუღლე არ გელოდება?"


And I told him, "Don't worry about that part.	მე კი ვუპასუხე: "არ ინერვიულო მაგაზე,


Just tell me how to get there."	უბრალოდ მითხარი როგორ მოვხვდე იქ."


This gentleman, he helped me.	ეს ჯენტლმენი მე დამეხმარა .


While I was in high school also, my dad was sick.	როდესაც მე საშუალო სკოლაში დავდიოდი, მამაჩემი ავად გახდა.


He got a stroke, and he was really, really sick, so he really couldn't tell me what to do next.	მას მოუვიდა ინსულტი და ის მართლა ცუდად იყო, შესაბამისად მას არ შეეძლო ეთქვა თუ რა უნდა ყოფილიყო ჩემი შემდეგი ნაბიჯი.


But the problem is, my father is not the only father I have.	მაგრამ პრობლემა ის არის, რომ მამაჩემი არაა ჩემი ერთადერთი მამა რომელიც მყავს,


Everybody who is my dad's age, male in the community, is my father by default -- my uncles, all of them -- and they dictate what my future is.	ყოველი ჩემი თემის მამრობითი სქესისა და მამაჩემის ასაკის ადამიანი მამად მეკუთვნის. ჩემი ბიძები, ყველანი მკარნახობდნენ თუ როგორი უნდა ყოფილიყო ჩემი მომავალი.


So the news came, I applied to school and I was accepted to Randolph-Macon Woman's College in Lynchburg, Virginia, and I couldn't come without the support of the village, because I needed to raise money to buy the air ticket.	მოვიდა სიახლე ჩემს აპლიკაციასთან დაკავშირებით, თანხმობა მომივიდა რანდოლფ-მაკონის ქალთა კოლეჯიდან რომელიც მდებარეობდა ქალაქ ლინჩბურგში, ვირჯინიის შტატში. მაგრამ მე არ შემეძლო სოფლის დახმარების გარეშე წასვლა, რადგან მე მჭირდებოდა ფული ბილეთის საყიდლად.


I got a scholarship but I needed to get myself here.	მიუხედავად იმისა რომ დაფინანსება მივიღე, იქ ჩასვლა ჩემით უნდა მომეხერხებინა.


But I needed the support of the village, and here again, when the men heard, and the people heard that a woman had gotten an opportunity to go to school, they said, "What a lost opportunity.	შესაბამისად მე მჭირდებოდა სოფლის თანადგომა და როდესაც კაცებმა გაიგეს, რომ სწორედ გოგონამ მოიპოვა შესაძლებლობა წასულიყო სასწავლებლად საზღვარგარეთ, მათ თქვეს: "როგორი დაკარგული შესაძლებლობაა,


This should have been given to a boy. We can't do this."	ეს უნდა ყოფილიყო ბიჭისათვის, ჩვენ ამას ვერ დავუჭერთ მხარს.


So I went back and I had to go back to the tradition.	შესაბამისად მე დავუბრუნდი ჩემს ცხოვრებას და ტრადიციებს.


There's a belief among our people that morning brings good news.	არსებობს გარკვეული რწმენა ჩემს ხალხში, რომ დილას მოაქვს კარგი ამბები,


So I had to come up with something to do with the morning, because there's good news in the morning.	ამიტომ მე უნდა მომეფიქრებინა რაღაც დილისათვის, გამომდინარე რომ დილით ყოველთვის სასიამოვნო სიახლეებია.


And in the village also, there is one chief, an elder, who if he says yes, everybody will follow him.	ჩვენს სოფელში არის ერთი მთავარი, უხუცესი, რომლის ნათქვამს ყველა ემორჩილება.


So I went to him very early in the morning, as the sun rose.	როგორც კი მზე ამოვიდა დილით ადრე, მე წავედი მის სანახავად,


The first thing he sees when he opens his door is, it's me.	პირველი რაც კი მან დაინახა კარების გაღების შემდეგ ვიყავი მე .


"My child, what are you doing here?"	"შვილო ჩემო, რას აკეთებ აქ?"


"Well, Dad, I need help. Can you support me to go to America?"	"მამა, მე მჭირდება თქვენი მხარდაჭერა რომ წავიდე ამერიკაში"


I promised him that I would be the best girl, I will come back, anything they wanted after that, I will do it for them.	მე შევპირდი მას რომ ვიქნებოდი საუკეთესო მოსწავლე, რომ დავბრუნდებოდი უკან და გავაკეთებდი ყველაფერს რასაც ისინი მოისურვებდნენ.


He said, "Well, but I can't do it alone."	მან თქვა: "კარგი, მაგრამ მე არ შემიძლია ამის მარტო გაკეთება"


He gave me a list of another 15 men that I went -- 16 more men -- every single morning I went and visited them.	მან მომცა მე 15 კაცის სია და მე წავედი, კიდევ 16 კაცი, ყოველ დილით მე მივდიოდი და ვსტუმრობდი მათ.


They all came together.	ისინი, ყველანი ერთად მოვიდნენ,


The village, the women, the men, everybody came together to support me to come to get an education.	სოფელი, ქალი, კაცი ყველა ერთად მოვიდა რომ დამხმარებოდნენ განათლების მიღებაში.


I arrived in America. As you can imagine, what did I find?	მე ჩავედი ამერიკაში,როგორ წარმოგიდგენიათ, რა აღმოვაჩინე აქ?


I found snow!	მე აღმოვაჩინე თოვლი!


I found Wal-Marts, vacuum cleaners, and lots of food in the cafeteria.	მე აღმოვაჩნე ვოლ-მარტსი, მტვერსასრუტი და ძალიან ბევრი საჭმელი სასადილოში.


I was in a land of plenty.	მე ვიმყოფებოდი სიუხვის მიწაზე.


I enjoyed myself, but during that moment while I was here, I discovered a lot of things.	მე კარგად ვატარებდი დროს მაგრამ ჩემი აქ ყოფნის განმავლობაში, მე აღმოვაჩინე კიდევ ბევრი რაღაცეები.


I learned that that ceremony that I went through when I was 13 years old, it was called female genital mutilation.	მე გავიგე და ვისწავლე, რომ ცერემონია რომლის გავლაც მე მომიწია 13 წლის ასაკში, ერქვა ქალის სასქესო ორგანოს დასახიჩრება.


I learned that it was against the law in Kenya.	მე ვისწავლე რომ ეს ეწინააღმდეგებოდა კენიის კანონმდებლობას.


I learned that I did not have to trade part of my body to get an education. I had a right.	მე ვისწავლე რომ მე არ ვიყავი ვალდებული გამეცვალა ჩემი სხეულის ნაწილი იმისათვის, რომ განათლება მიმეღო, მე მქონდა ამის უფლება.


And as we speak right now, three million girls in Africa are at risk of going through this mutilation.	და ამ წამს, როდესაც ჩვენ ვსაუბრობთ, სამი მილიონი გოგო აფრიკაში დაცვეთის რიტუალის საფრთხის წინ დგას.


I learned that my mom had a right to own property.	მე ვისწავლე რომ დედაჩემს გააჩნდა საკუთრების უფლება,


I learned that she did not have to be abused because she is a woman.	მე გავიგე რომ დედაჩემი არ უნდა ყოფილიყო შეურაცხყოფილი, იმიტომ რომ ის ქალია.


Those things made me angry.	ამ ყველაფერმა ძალიან გამაბრაზა.


I wanted to do something.	მე მინდოდა რამე გამეკეთებინა,


As I went back, every time I went, I found that my neighbors' girls were getting married.	ვბრუნდებოდი რა ყოველ ჯერზე უკან, ვუყურებდი, თუ როგორ თხოვდებოდნენ ჩემი მეზობელი გოგონები,


They were getting mutilated, and here, after I graduated from here, I worked at the U.N., I went back to school to get my graduate work, the constant cry of these girls was in my face.	როგორ ხდებოდნენ დაცვეთის რიტუალის მონაწილეები და აქ , კოლეჯის დამთავრების შემდეგ, მე ვმუშაობდი გაეროში და ვბრუნდებოდი რა უკან ჩემი დამამთავრებელი ნაშრომის დასაცავად, ამ გოგოების განუწყვეტელი ტირილი სახიდან არ მშორდებოდა.


I had to do something.	მე უნდა მემოქმედა!


As I went back, I started talking to the men, to the village, and mothers, and I said, "I want to give back the way I had promised you that I would come back and help you. What do you need?"	დავბრუნდი რა ისევ უკან, მე დავიწყე საუბარი სოფლის მამაკაცებთან და ქალებთან. მე განვაცხადე: "მე მინდა ავასრულო ჩემი დანაპირები, რომ ჩამოვიდოდი რათა თქვენ დაგხმარებოდით, რა გჭირდებათ?"


As I spoke to the women, they told me, "You know what we need? We really need a school for girls."	მე გავესაუბრე ქალებს, მათ მითხრეს : "იცი რა გვჭირდება ? ჩვენ გვჭირდება სკოლა გოგონებისათვის."


Because there had not been any school for girls.	რადგან მათ არ ჰქონდათ სპეციალური სკოლა გოგონებისათვის .


And the reason they wanted the school for girls is because when a girl is raped when she's walking to school, the mother is blamed for that.	და მიზეზი, თუ რატომ უნდოდათ სკოლა გოგონებისათვის იყო ის, რომ სკოლაში მიმავალი გოგოს გაუპატიურებისათვის დედამისი იყო დამნაშავე.


If she got pregnant before she got married, the mother is blamed for that, and she's punished.	თუკი გოგო დაფეხმიმდებოდა ქორწინებამდე, ასევე დედა იყო დამნაშვე და ამისათვის ისჯებოდა კიდევაც,


She's beaten.	მას სცემდნენ.


They said, "We wanted to put our girls in a safe place."	მათ თქვეს: "ჩვენ გვინდა ჩვენი გოგოები იყვნენ დაცულ ადგილას."


As we moved, and I went to talk to the fathers, the fathers, of course, you can imagine what they said: "We want a school for boys."	როდესაც გადავინაცვლე მამებთან, იცით რა მითხრეს მამებმა? "ჩვენ გვინდა სკოლა ბიჭებისათვის"


And I said, "Well, there are a couple of men from my village who have been out and they have gotten an education.	და მე ვუპასუხე : "კარგი, აქ არის რამოდენიმე კაცი ამ სოფელში, რომლებმაც საზღვარგარეთ მიიღეს განათლება.


Why can't they build a school for boys, and I'll build a school for girls?"	რატომ მათ არ თხოვთ სკოლის აშენებას ბიჭებისათვის? და მე ავაშენებ სკოლას გოგონებისთვის?"


That made sense. And they agreed.	ეს გონივრულად ჟღერდა და ისინიც დამთანხმდნენ.


And I told them, I wanted them to show me a sign of commitment.	და მე ვუთხარი მათ, მე მინდოდა რომ დამენახა მათი თავდადება


And they did. They donated land where we built the girls' school.	და დავინახე კიდევაც. მათ გვაჩუქეს მიწა, სადაც ავაშენეთ სკოლა გოგოებისთვის.


We have.	ჩვენ გვაქვს ის.


I want you to meet one of the girls in that school.	მე მინდა გაგაცნოთ ჩვენი ერთ-ერთი მოსწავლე გოგონა.


Angeline came to apply for the school, and she did not meet any criteria that we had.	ანჯელინს სურდა ჩვენთან ესწავლა, თუმცა ის არ ერგებოდა ჩვენს კრიტერიუმებს.


She's an orphan. Yes, we could have taken her for that.	იგი არის უპატრონი და ამ მიზეზით შეგვეძლო მიგვეღო,


But she was older. She was 12 years old, and we were taking girls who were in fourth grade.	მაგრამ ასაკობრივად ვერ ემთხვეოდა, 12 წლის იყო და ჩვენ აგვყავს ბავშვები რომლებიც მეოთხე კლასში არიან.


Angeline had been moving from one place -- because she's an orphan, she has no mother, she has no father -- moving from one grandmother's house to another one, from aunties to aunties. She had no stability in her life.	ანჯელინს ხშირად უწევდა საცხოვრებელი გარემოს შეცვლა, გამომდინარე იქედან რომ ის უპატრონოა, არ ყავს არც დედა და არც მამა ხშირად უწევდა ერთი ბებიიდან მეორესთან გადასვლა, ერთი დეიდიდან მეორესთან და ასე შემდეგ. მას არ გააჩნდა არანაირი სტაბილურობა ცხოვრებაში.


And I looked at her, I remember that day, and I saw something beyond what I was seeing in Angeline.	მე შევხედე მას და კარგად მახსოვს ის დღე, რადგან მე დავინახე რაღაც გაცილებით მეტი მასში.


And yes, she was older to be in fourth grade.	და მიუხედავად იმისა რომ ის უფროსი იყო,


We gave her the opportunity to come to the class.	ჩვენ მივეცით მას შესაძლებლობა დასწრებოდა გაკვეთილებს.


Five months later, that is Angeline.	ხუთი თვის შემდეგ, ანჯელინი ასე გამოიყურება .


A transformation had begun in her life.	აღსანიშნავი ტრანსფორმაცია დაიწყო მის ცხოვრებაში.


Angeline wants to be a pilot so she can fly around the world and make a difference.	ანჯელინს უნდა გამოვიდეს მფრინავი, შემოუფრინოს დედამიწას გარშემო და შეცვალოს რაღაც.


She was not the top student when we took her.	ის არ იყო მოწინავე სტუდნეტი როდესაც ავიყვანეთ,


Now she's the best student, not just in our school, but in the entire division that we are in.	ეხლა კი ის არის საუკეთესო მოსწავლე არამარტო ჩვენს სკოლაში, არამედ მთელს განყოფილებაში სადაც კი ვმუშაობთ.


That's Sharon. That's five years later.	ეს შარონია, ეს კი ხუთი წლის შემდეგ.


That's Evelyn. Five months later, that is the difference that we are making.	ეს ეველინია,ხუთი წლის შემდეგ, ეს არის ის ცვლილებები რომელსაც ჩვენ ვახდენთ.


As a new dawn is happening in my school, a new beginning is happening.	ყოველი განთიადის დადგომა ჩვენს სკოლაში, ახალი დასაწყისის ტოლფასია.


As we speak right now, 125 girls will never be mutilated.	აი, ახლა როცა ჩვენ ვსაუბრობთ, 125 გოგონა გადაურჩება დასახიჩრებას,


One hundred twenty-five girls will not be married when they're 12 years old.	ასოცდახუთი გოგონა არ გათხოვდება 12 წლის ასაკში.


One hundred twenty-five girls are creating and achieving their dreams.	ასოცდახუთი გოგონა იბრძვის თავიანთი მიზნების მისაღწევად.


This is the thing that we are doing, giving them opportunities where they can rise.	ეს არის სწორედ ის რასაც ვაკეთებთ, ვაძლევთ მათ შესაძლებლობეს, რომლებსაც ისინი იყენებენ.


As we speak right now, women are not being beaten because of the revolutions we've started in our community.	როდესაც ჩვენ ვსაუბრობთ ახლა, ქალები აღარ არიან ნაცემნი იმ რევოლუციური გამოსვლების გამო რომელიც დავიწყეთ ჩვენს თემში.


(Applause) I want to challenge you today.	(აპლოდისმენტები) მე მინდა გამოგიწვიოთ თქვენ დღეს.


You are listening to me because you are here, very optimistic.	თქვენ მისმენთ მე იმიტომ რომ აქ ხართ, ოპტიმისტურად განწყობილები.


You are somebody who is so passionate.	თქვენ ხართ ის, ვინც ასე მგრძნობიარეა,


You are somebody who wants to see a better world.	თქვენ ხართ ის ვისაც უნდა დაინახოს უკეთესი მსოფლიო.


You are somebody who wants to see that war ends, no poverty.	თქვენ ხართ ის, ვისაც უნდა ომის დამთავრება, სიღარიბის დაძლევა.


You are somebody who wants to make a difference.	თქვენ ხართ ის ვისაც უნდა შეცვალოს რაღაც,


You are somebody who wants to make our tomorrow better.	თქვენ ხართ ის ვისაც უნდა ჩვენი მომავალი დღე უკეთესი იყო.


I want to challenge you today that to be the first, because people will follow you.	მე მინდა რომ გამოგიწვიოთ დღეს, რათა იყოთ პირველები, რადგანაც ხალხი აუცილებლად გამოგყვებათ.


Be the first. People will follow you.	იყავით პიონერები და ხალხი გამოგყვებათ.


Be bold. Stand up. Be fearless. Be confident.	იყავით გაბედულები, აღიმართეთ, იყავით უშიშარნი, იყავით თავდაჯერებულნი,


Move out, because as you change your world, as you change your community, as we believe that we are impacting one girl, one family, one village, one country at a time.	იმოქმედეთ, რადგან შეცვლით რა თქვენს სამყაროს, შეცვლით რა თქვენს თემს, როგორც ჩვენ გვჯერა, ერთ გოგონაზე გავლენის ქონია უდრის ერთ ოჯახზე, ერთ სოფელზე, ერთ ქვეყანაზე გავლენის ქონას ერთდროულად.


We are making a difference, so if you change your world, you are going to change your community, you are going to change your country, and think about that. If you do that, and I do that, aren't we going to create a better future for our children, for your children, for our grandchildren?	ჩვენ ვახდენთ ცვლილებებს, შესაბამისად თუკი თქვენსავე სამყაროს, თქვენ შეცვლით თქვენსავე თემს, ეს გამოიწვევს ქვეყნის ცვლილებას და იფიქრეთ ამაზე. თუ თქვენ გააკეთებთ ამას და მეც გავაკეთებ ამას ნუთუ ვერ შევძლებთ შევქმნათ უკეთესი მომავალი ჩვენი შვილებისათვის, თქვენი შვილებისათვის, ჩვენი შვილიშილებისათვის?


And we will live in a very peaceful world. Thank you very much.	და ჩვენ შევძლებთ ვიცხოვროთ მშიდობიან სამყაროში.


(Applause)	ძალიან დიდი მადლობა. (აპლოდისმენტები)


So here's the good news about families.	კარგი სიახლე მაქვს ოჯახთან დაკავშირებით


The last 50 years have seen a revolution in what it means to be a family.	ბოლო 50 წლის მანძილზე ოჯახის ცნებამ რევოლუცია განიცადა


We have blended families, adopted families, we have nuclear families living in separate houses and divorced families living in the same house.	ჩვენ გვაქვს შერეული ოჯახები, მიმღები ოჯახები ჩვეულებრივი ოჯახები, რომლებიც ცხოვრობენ სხვადასხვა სახლებში და განქორწინებული ოჯახები, რომლებიც ცხოვრობენ ერთ სახლში


But through it all, the family has grown stronger.	მაგრამ მიუხედავად ამისა, ოჯახები ძლიერდება


Eight in 10 say the family they have today is as strong or stronger than the family they grew up in.	ათი ადამიანიდან 8 ამბობს რომ მისი ოჯახი არის ისეთივე ან უფრო ძლიერი, ვიდრე ის რომელშიც თავად გაიზარდნენ


Now, here's the bad news.	ახლა კი ცუდი ამბავი


Nearly everyone is completely overwhelmed by the chaos of family life.	თითქმის ყველა გადაღლილია ოჯახური ცხოვრებით ოჯახური ქაოსით


Every parent I know, myself included, feels like we're constantly playing defense.	ყველა მშობელი ჩემი ჩათვლით, თითქოს გამუდმებით თავდაცვის რეჟიმში ვართ


Just when our kids stop teething, they start having tantrums.	როგორც კი კბილები ამოჭრით, ეწყებათ ტანტრუმის ასაკი


Just when they stop needing our help taking a bath, they need our help dealing with cyberstalking or bullying.	დაიწყებენ აბაზანის დაუხმარებლად მიღებას მოდის ბულინგის და კიბერ ჩაგვრის ასაკი


And here's the worst news of all.	ახლა კი ყველაზე ცუდი ამბავი


Our children sense we're out of control.	ჩვენი შვილების შეგრძნება, რომ ჩვენ ვერ ვაკონტროლებთ სიტუაციას


Ellen Galinsky of the Families and Work Institute asked 1,000 children, "If you were granted one wish about your parents, what would it be?"	ელენ გალინსკიმ, "ოჯახის და სამსახური" დან ჩაატარა კვლევა 1000 ბავშვთან: რომ შეგეძლოთ ერთი სურვილის ასრულება, რაც უკავშირდება თქვენს მშობლებს, რას ისურევბდით?


The parents predicted the kids would say, spending more time with them.	მშობლებმა იწინასწარმეტყველეს, რომ ბავშვები იტყოდნენ გვინდა მშობლებმა მეტი დრო დაგვითმონ


They were wrong. The kids' number one wish?	მაგრამ შეცდნენ, ბავშვების ნომერ პირველი სურვილი?


That their parents be less tired and less stressed.	რომ მათი მშობლები ნაკლებად დაღლილები და დასტრესილები იყვნენ


So how can we change this dynamic?	როგორ შეგვიძლია შევცვალოთ ეს დინამიკა?


Are there concrete things we can do to reduce stress, draw our family closer, and generally prepare our children to enter the world?	არის რაიმე რაც შეგვიძლია გავაკეთოთ სტრესის შესამცირებლად? დავაახლოვოთ ოჯახი და მოვამზადოთ ჩვენი შვილები ახალი ცხოვრებისთვის?


I spent the last few years trying to answer that question, traveling around, meeting families, talking to scholars, experts ranging from elite peace negotiators to Warren Buffett's bankers to the Green Berets.	ბოლო რამდენიმე წელი პასუხის ძიებას დავუთმე მოგზაურბას, ოჯახებთან შეხვედრას, მკვლევარებთან საუბარს დაწყებული მშვიდობის მომლაპარაკებლებიდან გაგრძელებული უორენ ბაფეტის ბანკირებით და დასრულებული სპეცრაზმელებით


I was trying to figure out, what do happy families do right and what can I learn from them to make my family happier?	ვცდილობდი გამერკვია, რას აკეთებდნენ ბედნიერი ოჯახები სწორად და რა მესწავლა მათგან რომ ჩემი ოჯახი უფრო ბედნიერი გამეხადა


I want to tell you about one family that I met, and why I think they offer clues.	მინდა მოგითხროთ ერთ ოჯახზე და რატომ ვფიქრობ რომ მათ გასაღებს მიაგნეს


At 7 p.m. on a Sunday in Hidden Springs, Idaho, where the six members of the Starr family are sitting down to the highlight of their week: the family meeting.	გაზაფხული, კვირა დღე, საღამოს 7 საათია აიდაჰოში, ოჯახის 6 წევრი მაგიდისთან ზის< ფაერთიანებული კვირის მთავარი მოვლენის - ოჯახური შეკრების გარშემო


The Starrs are a regular American family with their share of regular American family problems.	სტარები რიგოთი ამერიკული ოჯახია ჩვეულებრივი ოჯახური პრობლემებით


David is a software engineer. Eleanor takes care of their four children, ages 10 to 15.	დევიდი პროგრამისტია, ელეანორი უვლის 4 შვილს, 10 დან 15 წლამდე ასაკის


One of those kids tutors math on the far side of town.	ერთის მათემატიკის მასწავლებელი ქალაქის განაპირას ცხოვრობს


One has lacrosse on the near side of town.	მეორე ლაკროსზე დადის ქალაქის მეორე ნაწილში


One has Asperger syndrome. One has ADHD.	ერთს აქვს ასპერგერის სინდრომი მეორეს - ADHD


"We were living in complete chaos," Eleanor said.	ჩვენ ვცხოვრობდით სრულ ქაოსში - ამბობს ელეანორი


What the Starrs did next, though, was surprising.	შემდგომ სტარებმა გასაოცარი რამ გააკეთეს


Instead of turning to friends or relatives, they looked to David's workplace.	იმის მაგივრდა რომ დახმარებისთვის მეგობრებისთვის ან ოჯახისთვის მიემართათ მათ მიმართეს დევიდის სამუშაო გარემოს


They turned to a cutting-edge program called agile development that was just spreading from manufacturers in Japan to startups in Silicon Valley.	მათ მიმართეს Agile მენეჯმენტის მეთოდს რომელიც იაპონური მანუფაქტურიდან სილიკონ ველამდე გავრცელდა


In agile, workers are organized into small groups and do things in very short spans of time.	Agile-ში ადამიანები დაყოფილები არიან მცირე გუნდებად სამუშაოს ასრულებენ წინასწარ განსაზღვულ მოკლედ დროში


So instead of having executives issue grand proclamations, the team in effect manages itself.	მენეჯერების უზარმაზარ დავალებებისა ნაცვლად გუნდი მართავს საკუთარ თავს


You have constant feedback. You have daily update sessions.	უდმივი უკუკავშირი, ყოველდღიური განახლებული სესიები


You have weekly reviews. You're constantly changing.	ყოველკვირეული მიმოხილვები და მუდმი ცვლილება


David said when they brought this system into their home, the family meetings in particular increased communication, decreased stress, and made everybody happier to be part of the family team.	დევიდი ამბობს, რომ როდესაც მან ეს სისტემა სახლში დანერგა კერძოდ ოჯახური შეკრებები, გაიზარდა კომუნიკაციის ხარისხი ოჯახის წევრებს შორის შემცირდა სტრესი, ყველა უფრო ბედნიერი გახდა რადგან თავს გრძნობდნენ ერთიან ოჯახად


When my wife and I adopted these family meetings and other techniques into the lives of our then-five-year-old twin daughters, it was the biggest single change we made since our daughters were born.	როდესაც მე და ჩემმა მეუღლემ გადმოვიღეთ ეს ოჯახური შეხვედრები და სხვა ტექნიკები ჩვენი 5 წლის ტყუპების ცხოვრებაში ეს იყო უდიდესი ცვლილება, მათი დაბადების შემდეგ


And these meetings had this effect while taking under 20 minutes.	შეხვედრებს ქონდა დიდი ეფექტი მიუხედავად იმისა რომ გრძელდებოდა 20 წუთზე ნაკლები


So what is Agile, and why can it help with something that seems so different, like families?	რა არის Agile და რატომ შეუძლია მას დახმარები ისეთ განსხვავებულ გარემოში, როგორიც ოჯახია?


In 1983, Jeff Sutherland was a technologist at a financial firm in New England.	1983 წელს, ჯეფ საზარლენდი მუშაობდა ტექნოლოგიების სპეციალისტად ფინანსურ კომპანიაში


He was very frustrated with how software got designed.	ის ფრუსტრირებული იყო, თუ როგორ იქმნებოდა პროგრამები


Companies followed the waterfall method, right, in which executives issued orders that slowly trickled down to programmers below, and no one had ever consulted the programmers.	კომპანიები მიყვებოდნენ ე.წ. "waterfall" მეთოდს სადაც აღამსრულებლები გასცემდნენ დავალებებს, რომელიც მდორედ მიედინებოდა ქვედა რგოლამდე - პროგრამისტებამდე რომელთაც აზრს არავინ ეკითხებოდა


Eighty-three percent of projects failed.	პროექტების 83% ვარდებოდა


They were too bloated or too out of date by the time they were done.	ისინი ან ძალიან გაბერილი იყო ან პროექტის დასასრულისთვის შედეგი რელევანტობას კარგავდა


Sutherland wanted to create a system where ideas didn't just percolate down but could percolate up from the bottom and be adjusted in real time.	საზარლენდს სურდა შეექმნა სისტემა, რომელიც იდეებს არა მხოლოდ ზევიდან ქვედა რგოლამდე ჩაიტანდა, არამედ პირიქით ქვევიდან ზევით და რეალურ დროში დაიხვეწებოდა


He read 30 years of Harvard Business Review before stumbling upon an article in 1986 called "The New New Product Development Game."	30 წლის მანძილზე ის კითხულობდა ჰარვარდ ბიზნეს რევიუს სანამ წააწყდებოდა სტატიას სახელწოდებით: "პროდუქტების განვითარების ახალი თამაში"


It said that the pace of business was quickening -- and by the way, this was in 1986 -- and the most successful companies were flexible.	სადაც ნათქვამი იყო, რომ ბიზნესის ტემპი მნიშვნელოვად გაიზარდა სხვათაშორის ეს იყო 1986 წელი და ყველაზე წარმატებული კომპანიები არიან ისინი ვინც ინარჩუნებს მოქნილობას


It highlighted Toyota and Canon and likened their adaptable, tight-knit teams to rugby scrums.	განსაკუთრებით ტოიოტას და Canon-ის მაგალითები და მათი ადაპტირების უნარი შედარებული იყო


As Sutherland told me, we got to that article, and said, "That's it."	ცნობილი ევროპული თამაშის რაგბის კომპონენტთან - შეჭიდებასთან. როგორც მან მითხრა, ვნახეთ და ვთქვით - "ეგ არის"


In Sutherland's system, companies don't use large, massive projects that take two years.	საზარლენდის სისტემაში კომპანიები არ იყენებენ დიდ, მასიურ პროექტებს, რომელიც გრძელდება 2 წელიწადი.


They do things in small chunks.	ისინი აკეთებენ პროექტებს ნაწილ-ნაწილ მცირე ნაბიჯებით


Nothing takes longer than two weeks.	პროექტის თითო ნაწილი გრძელდება არაუმეტეს 2 კვირისა


So instead of saying, "You guys go off into that bunker and come back with a cell phone or a social network," you say, "You go off and come up with one element, then bring it back. Let's talk about it. Let's adapt."	იმის მაგივრად რომ ამოცანა ჟღერდეს “გადაეშვით იმ ბუნკერში და მოიტანეთ მობილური ტელეფონი ან სოციალური ქსელი” ჟღერს ამგვარად - “წადით და მოიფიქრეთ ერთი ელემენტი, მოიტანეთ, განვიხილოთ და დავნერგოთ”


You succeed or fail quickly.	თქვენ აღწევთ წარმატებას და განიცდით წარუმატებლობას ძალიან სწრაფად.


Today, agile is used in a hundred countries, and it's sweeping into management suites.	დღესდღეობით Agile გამოიყენება ასობით ქვეყანაში ნელ-ნელა აღწევს მართვის პროცესებში


Inevitably, people began taking some of these techniques and applying it to their families.	ხალხმა ამ ტექნიკების გამოყენება ოჯახებში დაიწყო


You had blogs pop up, and some manuals were written.	ბლოგები დაიწერა, გზამკვლევები და ინსტრუქციები შეიქმნა


Even the Sutherlands told me that they had an Agile Thanksgiving, where you had one group of people working on the food, one setting the table, and one greeting visitors at the door.	საზარლენდმა მითხრა რომ მათ AGile მადლოერების დღეც კი აქვთ სადაც ერთი ჯგუფი ადამიანებისა ამზადებს სადილს მეორე მაგიდას აწყობს, მესამე სტუმრებს ხვდება და ეპატიჟება.


Sutherland said it was the best Thanksgiving ever.	მან თქვა რომ ეს საუკეთესი დღესასწაული იყო მის ცხოვრებაში.


So let's take one problem that families face, crazy mornings, and talk about how agile can help.	მოდით ავიღოთ ერთი პრობლემა, რომელის წინაშე ნებისმიერი ოჯახი დგება გიჟური დილა - და ვისაუბროთ თუ როგორ შეუძლია Agile მიდომას აქ დახმარება


A key plank is accountability, so teams use information radiators, these large boards in which everybody is accountable.	მთავარი არის ანგარიშვალდებულება, გუნდი იყენებს საინფორმაციო დაფას რომელზეც ყველაფერი აღრიცხულია


So the Starrs, in adapting this to their home, created a morning checklist in which each child is expected to tick off chores.	სტარებმა, როდესაც ისინი ამ მეთოდს ოჯახში ნერგავდნენ შეიმუშავეს დილის სამუშაოების სია სადაც ყველა ბავშვი მიდიოდა და მონიშნავდა თავის გასაკეთებელ სამუშაოს გრაფას


So on the morning I visited, Eleanor came downstairs, poured herself a cup of coffee, sat in a reclining chair, and she sat there, kind of amiably talking to each of her children as one after the other they came downstairs, checked the list, made themselves breakfast, checked the list again, put the dishes in the dishwasher, rechecked the list, fed the pets or whatever chores they had, checked the list once more, gathered their belongings, and made their way to the bus.	როდესაც მათ დილით ვესტუმრე, ელეანორი ჩამოვიდა ქვედა სართულზე დაისხა ფინჯანი ყავა, დაჯდა სავარძელში ტკბილად ესაუბრებოდა თითოეულ შვილს რომლებიც ერთმანეთის მიყოლებით ჩამოდიოდნენ ზედა სართულიდან მონიშნავდნენ სიაში თავის სამუშაოს გრაფას, მოიმზადებდნენ საუზმეს კვლავ მონიშნავდნენ გრაფას, ჩაალაგებდნენ გასარეცხ ჭურჭელს თავის ადგილას ისევ მონიშნავდნენ გრაფას, აჭმევდნენ შინაურ ცხოველებს, ან გააკეთებდნენ იმას რაც სიაში ქონდათ მონიშნული ისევ მონიშნავდნენ გრაფას, აიღებდნენ საკუთარ ნივთებს და მიდიოდნენ ავტობუსისკენ


It was one of the most astonishing family dynamics I have ever seen.	ეს იყო ყველაზე გასაოცარი ოჯახური დინამიკა, რაც კი ოდესმე მინახავს.


And when I strenuously objected this would never work in our house, our kids needed way too much monitoring, Eleanor looked at me.	როდესაც მე შევეწინააღმდეგე, რომ ეს არასოდეს იმუშავებდა ჩემს ოჯახში რომ ჩვენს შვილებს გაცილებით მეტი მეთვალყურეობა ჭირდებათ ელეანორმა შემომხედა


"That's what I thought," she said.	ასეც ვიფიქრე - თქვა მან


"I told David, 'keep your work out of my kitchen.' But I was wrong."	მეც ასე ვუთხარი დევიდს, მოაშორე შენი სამსახური ჩემი სამზარეულოდან მაგრამ ვცდებოდი


So I turned to David: "So why does it work?"	მე მივუბრუნდი დევიდს და ვკითხე - მაინც რატომ მუშაობს ეს მეთოდი?


He said, "You can't underestimate the power of doing this."	ნუ დააკნინებთ ამ მეთოდის მნიშვნელობას - მითხრა მან


And he made a checkmark.	და მონიშნა გრაფა


He said, "In the workplace, adults love it.	სამუშაო გარემოში დიდებს ეს უყვართ


With kids, it's heaven."	პატარებისთვის კი ეს სამოთხეა


The week we introduced a morning checklist into our house, it cut parental screaming in half. (Laughter) But the real change didn't come until we had these family meetings.	იმ კვირას, როდესაც ჩვენ წარვადგინეთ დილის ჩამონათვალი დაფაზე ამან ნახევრამდე შეამცირა მშობლოს ყვირილი (სიცილი) მაგრამ რეალური ცვლილება, მხოლოდ საოჯახო შეკრებებზე დავინახეთ


So following the agile model, we ask three questions: What worked well in our family this week, what didn't work well, and what will we agree to work on in the week ahead?	Aგile მეთოდის მიხედვით ჩვენ სამ კითხვას ვსვამთ რა გაკეთდა, რა წავიდა კარგად ამ კვირაში? რა არ წავიდა კარგად და რაზე ვთანხმდებით რომ ვიმუშავებთ მომდევნო კვირაში?


Everyone throws out suggestions and then we pick two to focus on.	ყველა წამოიძახებს საკუთარ მოსაზრებებს


And suddenly the most amazing things started coming out of our daughters' mouths.	და ჩვენ ვირჩევთ ორს, რომელზეც ვიმუშავებთ


What worked well this week?	და მოულოდნელად რაღაც გასაოცარი წარმოითქმის ჩვენი გოგონასგან


Getting over our fear of riding bikes. Making our beds.	რა მოხდა კარგი ამ კვირაში?


What didn't work well? Our math sheets, or greeting visitors at the door.	მე დავძლიე ველოსიპედის ტარების შიში, მივეჩვიე საწოლის გასწორებას ყოველ დილით. რას ვერ გავუმკლავდით? მათემატიკის ამოცანებს


Like a lot of parents, our kids are something like Bermuda Triangles.	და სახლში მოსულ სტუმრებთან მისალმებას


Like, thoughts and ideas go in, but none ever comes out, I mean at least not that are revealing.	როგორც ბევრი მშობლისთვის, ჩვენი შვილები ხანდახან ბერმუდის სამკუთხედები არიან ჩვენთვის თითქოს უამრავი იდეა შედის მათში, მაგრამ იშვიათად გამოედინება მათგან რაიმე


This gave us access suddenly to their innermost thoughts.	ვგულისხმობ გულწრფელ იდეებს


But the most surprising part was when we turned to, what are we going to work on in the week ahead?	და უცებ ამ ყველაფერმა გზა გაგვიხსნა მათი ყველაზე ღრმა ფიქრებამდე. მაგრამ ყველაზე გასაკვირი ნაწილი იყო


You know, the key idea of agile is that teams essentially manage themselves, and it works in software and it turns out that it works with kids.	როდესაც მივადექით თუ რას ვაკეთებთ მომდევნო კვირას? ყველაზე მნიშვნელოვანი Agile-ში გუნდების მიერ თვითმართვაა


Our kids love this process.	ეს თანაბრად მუშაობს როგორც აიტი პროექტებში, ასევე ბავშვებთან


So they would come up with all these ideas.	ჩენს შვილებს ძალიან უყვართ ეს პროცესი


You know, greet five visitors at the door this week, get an extra 10 minutes of reading before bed.	მათ უჩნდებათ ახალი იდეები "დავხვდეთ და მივესალმოთ 5 სტუმარს ამ კვირაში


Kick someone, lose desserts for a month.	და მივიღებთ დაძინებამდე 10 წუთით მეტს საკითხავად"


It turns out, by the way, our girls are little Stalins.	"დავუშავებთ ვინმეს რამეს და დავემშვიდობებით დესერტს ერთი თვით"


We constantly have to kind of dial them back.	აღმოჩნდა რომ ჩვენი გოგოები პატარა სტალინები არიან


Now look, naturally there's a gap between their kind of conduct in these meetings and their behavior the rest of the week, but the truth is it didn't really bother us.	და ხშირად გვიწევს მათი შეჩერება. ბუნებრივია არის განსხვავება თუ როგორ იქცევიან საოჯახო შეხვედრებზე და შემდგომ კვირის განმავლობაში


It felt like we were kind of laying these underground cables that wouldn't light up their world for many years to come.	მაგრამ ეს დიდად არ გვადარდებს თითქოს ჩვენ წინასწარ ვდებთ რაღაც ქსელის მაგვარს მიწის ქვეშ


Three years later -- our girls are almost eight now -- We're still holding these meetings.	რომელიც ბევრი წლის შემდეგ გაანათებს სამი წლის შემდეგ - ჩვენი გოგონები თითქმის 8 წლისები არიან


My wife counts them among her most treasured moments as a mom.	კვლავ ვმართავთ ოჯახურ შეხვედრებს.


So what did we learn?	ჩემი მეუღლე ამ წუთებს ჯილდოს ეძახის მისთვის როგორც დედისთვის.


The word "agile" entered the lexicon in 2001 when Jeff Sutherland and a group of designers met in Utah and wrote a 12-point Agile Manifesto.	მაშ ასე, რა ვისწავლეთ? სიტყვა Agile ლექსიკონში გაჩნდა 2001 წელს მას შემდეგ, რაც ჯეფ საზარლენდი თავის თანამოაზრეებთან ერთად


I think the time is right for an Agile Family Manifesto.	წავიდა იუტაში და დაწერეს Agile მანიფესტი


I've taken some ideas from the Starrs and from many other families I met.	მე ვფიქრობ მოვიდა დრო დაიწეროს Agile მანიფესტი ოჯახისათვის


I'm proposing three planks.	რაღაც იდეები სტარების ოჯახისგან ავიღე, რაღაცეები სხვა ოჯახებისგან რომელიც გავიცანი


Plank number one: Adapt all the time.	გთავაზობთ სამ პუნქტს:


When I became a parent, I figured, you know what?	პუნქტი ნომერი პირველი: გამოიყენეთ, დანერგეთ, მოირგეთ მუდმივად.


We'll set a few rules and we'll stick to them.	როდესაც მე მშობელი გავხდი, იცით რას მივხვდი?


That assumes, as parents, we can anticipate every problem that's going to arise.	ჩვენ დავნერგავთ რამოდენიმე წესს და მივყვებით მას


We can't. What's great about the agile system is you build in a system of change so that you can react to what's happening to you in real time.	ჩვენ დავუშვით, რომ როგორც მშობლებს შეგვეძლო გვეწინასწარმეტყველა ყველა ის პრობლემა რომელიც წამოიწეოდა. ჩვენ ეს ვერ შევძელით. ეს არის სწორედ Agile სისტემაში რომ შენ შეგიძლია მუდმივად ცვალო მიდგომები


It's like they say in the Internet world: if you're doing the same thing today you were doing six months ago, you're doing the wrong thing.	და უპასუხო ცვლილებებს რეალურ დროში ეს გავს, როგორც ამბობენ ინტერნეტის სამყაროში თუ შენ აკეთებ იმას რასაც აკეთებდი 6 თვის წინ,


Parents can learn a lot from that.	შენ რაღაცას არასწორად აკეთებ.


But to me, "adapt all the time" means something deeper, too.	მშობლებს ძალიან ბევრის სწავლა შეგვიძლია ამ მიდგომებიდან


We have to break parents out of this straitjacket that the only ideas we can try at home are ones that come from shrinks or self-help gurus or other family experts.	მაგრამ ჩემთვის “ადაპტირდი მუდმივად” ნიშნავს უფრო ღრმას ჩვენ უნდა დავიხსნათ მშობლები “გიჟის პერანგებიდან” და გავანთავისუფლოთ იმ იდეებიდან რომ ოჯახში მხოლოდ იმ მეთოდების გამოყენება შეგვიძლია


The truth is, their ideas are stale, whereas in all these other worlds there are these new ideas to make groups and teams work effectively.	რომელსაც ფსიქოლოგები და ოჯახის ექსპერტები გვირჩევენ საქმე იმაშია რომ მათი იდეები მოძველდა, მსოფლიოში იმდენი იმდენი ახალი იდეაა იმასთან დაკავშირებით


Let's just take a few examples.	თუ როგორ უნდა იყოს გუნდი უფრო ეფექტური.


Let's take the biggest issue of all: family dinner.	მოდით ავიღოთ რამოდენიმე მაგალითი


Everybody knows that having family dinner with your children is good for the kids.	ავიღოთ ყველაზე რთული საკითხი: ოჯახური სადილი ყველამ იცის რომ საერთო ოჯახური სადილი


But for so many of us, it doesn't work in our lives.	ძალიან სასარგებლოა ჩვენი შვილებისთვის


I met a celebrity chef in New Orleans who said, "No problem, I'll just time-shift family dinner.	მაგრამ რამდენი ჩვენგანისთვის ეს ასე არ მუშაობს? ერთხელ შევხვდი ცნობილ შეფ მზარეულს ნიუ ორლეანში, რომელმაც მითხრა


I'm not home, can't make family dinner?	“არაა პრობლემა, მე შევცვლი საოჯახო სადილის დროს”


We'll have family breakfast. We'll meet for a bedtime snack.	არ ვარ სახლში და ვერ ვაკეთებთ საოჯახო სადილს?


We'll make Sunday meals more important."	მოვაწყობთ საოჯახო საუზმეს. ან შევხვდებით ძილის წინ და წავიხემსებთ.


And the truth is, recent research backs him up.	უფრო მნიშვნელოვანს გავხდით კვირა დღის სადილს"


It turns out there's only 10 minutes of productive time in any family meal.	სიმართლე კი იმაშია, რომ კვლევებმა დაადასტურა მისი სიმართლე მხოლოდ 10 წუთია პროდუქტიული


The rest of it's taken up with "take your elbows off the table" and "pass the ketchup."	ნებისმიერ საოჯახო სადილში


You can take that 10 minutes and move it to any part of the day and have the same benefit.	დანაჩენი დრო შედგება: აიღე იდაყვები მაგიდიდან და გადმომაწოდე კეტჩუპი თქვენ შეგიძლიათ აიღოთ ის 10 წუთი


So time-shift family dinner. That's adaptability.	და გადაიტანოთ ნებისმიერ ოჯახურ აქტივობაში, სარგებელი იგივე იქნება


An environmental psychologist told me, "If you're sitting in a hard chair on a rigid surface, you'll be more rigid.	ასე რომ სადილის დრო შეცვლადია და სწორედ ამას ეწოდება ადაპტირება ერთმა გარემოს ფსიქოლოგიის სპეციალისტმა მითხრა “თუ თქვენ ზიხართ მყარ სკამზე და ეს სკამი მყარ ზედაპირზე დგას,


If you're sitting on a cushioned chair, you'll be more open."	თქვენ უფრო მკაცრი ხართ


She told me, "When you're discipling your children, sit in an upright chair with a cushioned surface.	თუ რბილ სკამზე - უფრო ღია ხართ როდესაც შვილებს ჭკუას არიგებთ


The conversation will go better."	დაჯექით სწორ სკამზე ბალიშით,


My wife and I actually moved where we sit for difficult conversations because I was sitting above in the power position.	დიალოგი უკეთესად წარიმართება” მე და ჩემმა მეუღლემ შევცვალეთ ის ადგილი სადაც რთულ საუბრებს ვმართავდით


So move where you sit. That's adaptability.	მე მაღალზე ვიჯექი, ძლიერის პოზიციაში.


The point is there are all these new ideas out there.	ასე რომ შეცვალე დასაჯდომი ადგილი, ესეც ადაპტირებადია.


We've got to hook them up with parents.	არსი იმაშია რომ გარსემო უამრავი კარგი იდეაა,


So plank number one: Adapt all the time.	რომელსაც უნდა ჩავეჭიდოთ მშობლები


Be flexible, be open-minded, let the best ideas win.	ანუ პუნქტი ნომერი პირველი: ადაპტირდი ყოველ წუთას


Plank number two: Empower your children.	იყავი მოქნილი, ღია, დაე საუკეთესო იდეებმა გაიმარჯვონ.


Our instinct as parents is to order our kids around.	პუნქტი ნომერი ორი: მიეცით ბავშვებს უფლება


It's easier, and frankly, we're usually right.	ჩვენი ინსტიქტი, როგორც მშობლის არის მივუთითოთ ჩვენს შვილებს.


There's a reason that few systems have been more waterfall over time than the family.	ეს უფრო მარტივია და გულახდილად რომ ვთქვათ ჩვენ როგორც წესი მართლებიც ვართ ტყუილად არ არის რომ არის რამოდენიმე სისტემა,


But the single biggest lesson we learned is to reverse the waterfall as much as possible.	რომელიც უფრო “თანმიმდევრული ” ვიდრე ოჯახი მაგრამ ერთი დიდი გაკვეთილი რაც ვისწავლეთ


Enlist the children in their own upbringing.	არის რომ წაიყვანო ჩანჩქერი საპირისპირო მხარეს რამდენადაც შესაძლებელია


Just yesterday, we were having our family meeting, and we had voted to work on overreacting.	ჩართეთ ბავშვები საკუთარი თავების აღზრდაში სწორედ გუშინ გვქონდა ოჯახური შეკრება


So we said, "Okay, give us a reward and give us a punishment. Okay?"	სადაც გადავწყვიტეთ რომ ვიმუშაოთ საკუთარი თავის კონტროლზე


So one of my daughters threw out, you get five minutes of overreacting time all week.	ჩვენ ვთქვით, კარგი, მოგვეცით ჯილდო და მოგვეცით სასჯელი


So we kind of liked that.	ერთ-ერთი ჩემმა გოგონამ შემოგვთავაზა, რომ მთელი კვირის განმავლობაში გვაქვს 5 წუთი სკანდალისთვის


But then her sister started working the system.	ჩვენ თითქოს მოგვეწონა თავიდან,


She said, "Do I get one five-minute overreaction or can I get 10 30-second overreactions?"	მაგრამ შემდეგ მისმა დამ დაიწყო სისტემის დახვეწა მან თქვა: შემიძლია მქონდეს ერთი ხუთწუთიანი სკანდალის მოწყობის უფლება?


I loved that. Spend the time however you want.	თუ შემიძლია მქონდეს ათი 30 წამიანი სკანდალი უფლება?


Now give us a punishment. Okay.	ძალიან მომეწონა. გაანაწილონ დრო როგორც თვითონ უნდათ.


If we get 15 minutes of overreaction time, that's the limit.	ახლა კი სასჯელი.


Every minute above that, we have to do one pushup.	კარგი თუ გვაქვს 15 წუთი სკანდალისთვის, ესაა ლიმიტი, მაშინ


So you see, this is working. Now look, this system isn't lax.	ყოველ დამატებით წუთზე უნდა გავაკეთოთ ერთი აზიდვა.


There's plenty of parental authority going on.	ხედავთ, სისტემა მუშაობს. უყურეთ, ეს სისტემა არ არის სისუსტე,


But we're giving them practice becoming independent, which of course is our ultimate goal.	ძალიან ბევრი რჩება მაინც მშობლის ძალაუფლება მაგრამ ჩვენ ვაძლევთ მათ უფლებას იყვნენ უფრო დამოუკიდებლები


Just as I was leaving to come here tonight, one of my daughters started screaming.	რაც ბუნებრივია ჩვენი საბოლოო მიზანია. წამოსვლის წინ, სანამ აქ მოვიდოდი,


The other one said, "Overreaction! Overreaction!"	ჩემმა გოგონამ დაიწყო ყვირილი


and started counting, and within 10 seconds it had ended.	მეორემ თქვა “ჰიპერ რეაქცია, ჰიპერ რეაქცია”


To me that is a certified agile miracle.	და დაიწყო დათვლა, 10 წამში დაასრულა სკანდალი


(Laughter) (Applause) And by the way, research backs this up too.	ჩემთვის ეს არის სერტიფიცირებული Agile საოცრება (სიცილი) (აპლოდისმენტები)


Children who plan their own goals, set weekly schedules, evaluate their own work build up their frontal cortex and take more control over their lives.	და სხვათაშორის კვლევებმაც დაადასტურა, ბავშვები რომლებიც გეგმავენ საკუთარ მიზნებს, ადგენენ ყოველკვირეულ გეგმებს და თვითონ აფასებენ საკუთარ შრომას, ავითარებენ თავის ტვინის ფრონტალურ ზონას


The point is, we have to let our children succeed on their own terms, and yes, on occasion, fail on their own terms.	და მეტად აკონტროლებენ საკუთარ ცხოვრებას. არსი იმაშია, რომ ჩვენ ჩვენს შვილებს უნდა მივანდოთ თუ რა ვადებში და პირობებში მიაღწევენ წარმატებას


I was talking to Warren Buffett's banker, and he was chiding me for not letting my children make mistakes with their allowance.	და დიახ, ზოგჯერ წარუმატებლობაც განიცადონ. მე ვესაუბრებოდი უორენ ბაფეტის ბანკირს რომელმაც დამადანაშაულა, რომ არ ვაძლევ უფლებას შვილებს


And I said, "But what if they drive into a ditch?"	დაუშვან შეცდომები საკუთარ ხარჯზე.


He said, "It's much better to drive into a ditch with a $6 allowance than a $60,000-a-year salary or a $6 million inheritance."	მე ვუთხარი - "და ყველაფერი წყალში რომ გადაყარონ?" მან მიპასუხა, "ჯობია მაშინ შეცდნენ როცა 6 დოლარი აქვთ, ვიდრე მაშინ როცა 60 ათასი შემოსავალი და 6 მილიონი მემკვიდრეობა"


So the bottom line is, empower your children.	მოკლედ არსი იმაშია რომ მივცეთ უფლება ჩვენს შვილებს.


Plank number three: Tell your story.	პუნქტი ნომერი სამი: მოუყევით შვილებს თქვენი ამბები


Adaptability is fine, but we also need bedrock.	ადაპტირება - არაჩვეულებრივია, მაგრამ საჭიროა საყრდენი პრინციპები


Jim Collins, the author of "Good To Great," told me that successful human organizations of any kind have two things in common: they preserve the core, they stimulate progress.	ჯიმ კოლინზმა, ავტორი წიგნისა “კარგიდან საუკეთესომდე” მითხრა რომ წარმატებულ ორგანიზაციებს საერთო ორი რამ აქვთ ისინი ინარჩუნებენ ძირითად პრინციპებს და ხელს უწყობენ პროგრესს.


So agile is great for stimulating progress, but I kept hearing time and again, you need to preserve the core.	Agile არის ძალიან კარგი ინსტრუმენტი პროგრესის სტიმულირებისთვის მაგრამ კვლავ გვესმის, "შეინარჩუნე მთავარი"


So how do you do that?	მაგრამ როგორ გავაკეთოთ ეს?


Collins coached us on doing something that businesses do, which is define your mission and identify your core values.	კონიზი გვასწავლიდა თუ როგორ გავაკეთოთ ის რასაც ბიზნესები აკეთებენ - განვსაზღვროთ ჩვენი მიზანი და ამავდროულად შევინარჩუნოთ მთავარი ღირებულებები.


So he led us through the process of creating a family mission statement.	და ის გაგვიძღვა ოჯახური მისიის განაცხადის ჩამოყალიბების პროცესში


We did the family equivalent of a corporate retreat.	ჩვენ გავაკეთეთ კორპორატიული გასვლითი ღონისძიების ოჯახური ვერსია


We had a pajama party.	ჩვენ გვქონდა პიჟამა ფართი


I made popcorn. Actually, I burned one, so I made two.	მე მოვამზადე პოპკორნი. პრინციპში ერთი დამეწვა, ამიტომ ორი გავაკეთე


My wife bought a flip chart.	ჩემმა მეუღლემ მოიტანა ფლიფჩარტი


And we had this great conversation, like, what's important to us?	და ჩვენ გვქონდა არაჩვეულებრივი დიალოგი - რა არის ჩვენთვის მნიშვნელოვანი?


What values do we most uphold?	რა ღირებულებებს მივყვებით?


And we ended up with 10 statements.	საბოლოოდ მივედით 10 მთავარ ღირებულებამდე


We are travelers, not tourists.	ჩვენ ვართ მოგზაურები და არა ტურისტები


We don't like dilemmas. We like solutions.	ჩვენ არ გვიყვარს დილემები. ჩვენ გვიყვარს გამოსავალი


Again, research shows that parents should spend less time worrying about what they do wrong and more time focusing on what they do right, worry less about the bad times and build up the good times.	და კვლავ, კვლევები აჩვენებს, რომ მშობლებმა ნაკლები უნდა იდარდონ თუ რას აკეთებენ არასწორად და მეტი იფიქრონ იმაზე თუ რას აკეთებენ სწორად ნაკლები იდარდონ ცუდ პერიოდებზე და ააშენონ ბევრი კარგი


This family mission statement is a great way to identify what it is that you do right.	ოჯახური მისიის განაცხადი არის არაჩვეულებრივი გზა იმის განსასაზღვრად თუ რას აკეთებთ სწორად.


A few weeks later, we got a call from the school.	რამოდენიმე კვირის შემდეგ, დაგვირეკეს სკოლიდან.


One of our daughters had gotten into a spat.	ერთ-ერთმა ჩვენმა გოგომ სკოლაში იჩხუბა.