Hoc autem tali pacto concessi ut in invicem fides servaretur , et nullo modo aliqua terre portio supradicte , nisi ego vellem , separaretur , ut per partem eorum pars mea salvaretur et cresceret , ut et pars mea post obitum meum eorum esset , et totum alodium ipsum in jus ecclesie Molismensis post mortem meam rediret .


Hujus rei testes sunt Girbaudus et filii ejus Hermannus , Girbaudus , Wigelmus , Obbertus , Wido , Frotmundus , Wigelmus .


Agnoscant presentes et futuri quod Ewrardus filius Rainaldi de Firmitate concessit Sancte Marie et ecclesie Molismensi furnum de Vacua Silva tali tenore , quod in eadem villa nullus alius furnus super illum fieret , sed ille bannalis omnibus esse deberet .


Hunc ergo furnum postea donnus Robertus abbas Molismensis concessit per medietatem cuidam Widoni , ejusdem ville majori , in loco furnarii tali videlicet conventione ut ipse et estate et hieme et tempore messionis eum calefaceret pro sua sola medietate ; monachi autem haberent alteram medietatem tam de pane quam de annona que in furno siccabitur .


Justiciam vero ejusdem furni donnus abba sibi et ecclesie retinuit , ita ut , si furnarius aliquid forisfecerit de ipso furno , non solum apud eandem villam , sed etiam Molismi ante abbatem vel monachos veniens reddet rationem tam de forisfacto quam de redditibus furni , sicut quilibet alius minister de ministerio suo .


Ne litis hujus occasio ex verborum mutatione resurgere posset in posterum , litterarum veritati commisimus quo fine tandem abbatum Vizeliacensis et Molismensis controversia de alodio de Grision ad concordiam sedata sit coram donno Odalrico , Romane ecclesie cardinali presbitero , et coram Autisiodorensi episcopo .


Terciam partem ejus alodii , qui dicebatur de jure donni Iterii , quam in via Hierosolimitana moriens dimisisse probatum fuerat monasterio Vizeliacensi et monasterio Karitatis , quia sic antea judicatum fuerat coram domno Ricardo Albano episcopo , Romane sedis tunc legato , abbas Molismensis in pace dimisit utrique pretaxato monasterio .


Quod ut firmius esset , inter abbates definitum fuit ut reliquas duas tercias ejus alodii , quarum una , id est donni Hugonis , jam se possessione tenere dicebat Molismensis , alteram , id est Narjaudi , quam inpositione peccunie firmabat se occupasse , non inquietaret ei Vizeliacensis , nisi canonico juditio Molismenses inde privari contigerit .


Quia vero alodium illud inter fratres illos certis finibus divisum non fuerat , et tercia pars aecclesie et officinarum quas Molismenses construxerant , cedere videbantur in jus monasteriorum Vizeliaci et Karitatis , a cardinali statutum et ab utraque parte concessum est ut secundum dispositionem episcopi et archidiaconi et thesaurarii , necnon et Higmari decani Sancti Petri , darent Molismenses censum vel terre commutationem , ut officine cum ecclesia et viridiario sic eis manerent inmota .


Quod si Vizeliacensi ingredienti possessionem suam opposita fuerit calumpnia , tanquam per Molismensem ante fuerit impedita Vizeliacensis possessio , vocatus Molismensis si se coram episcopo inde purgare non poterit , oportebit eum restituere ad pacem , cujus ad se , juditio episcopi , tollere non poterit inter turbationem .


Donatio quam Waudinus de Froolesio fecit Deo et Sancte Marie Molismensi et donno Rotberto abbati , fratribusque sub eo degentibus , de ecclesia que apud prefatam villam Froolesium nomine ( ei pertinebat ) , annuente Pontione de Rebello , de cujus beneficio ipsam tenebat , atque venerabili episcopo Augustidunense Haganone , quorum in presentia ipsa donatio firmata est , taliter habetur .


Omnes consuetudines que ad ecclesiam Frolensem pertinent , dedit Waudinus miles Sancte Marie et donno Rotberto abbati Molismensium tali tenore , ut in ipsa ecclesia , in honore sancti Petri apostolorum principis constituta , officium redderetur a monachis , et locus ipse secundum possibilitatem construeretur ; de terra sua arabili atque pratis partem monachis concessit et divisit ; decimam autem suarum messium cum omni illa decimatione annone , que ad curtem pixcati pertinet solummodo , dimidiamque piscatoriam quam in Sequanam habet , cum parte atrii quod extra murum Froolensem est , et unam domum cum viridario , usuariumque silvarum ad calefaciendum et ad cetera necessaria , cum una area molendini unoque servo , similiter monachis contradidit ; simul justicias omnes quas in his habere videbatur , ita ut hec omnia in potestate habeat abbas Sancte Marie Molismensis ad discernendum et disponendum .


De his autem omnibus adstiterunt testes et assertores in primis ipse Waudinus et uxor ejus Regina filiique ipsorum Milo , Otmundus , Raherus , Gaudinus ; deinde donnus episcopus Hagano Eduorum , Hugo abbas Sancte Crucis , Pontio de Rebello , Rotbertus archipresbiter , Paganus de Conminiaco , Ricardus , Rotgerius , Haimo , Otbertus clericus , Harrenus , Otgerius et Herbertus de Gissiaco , Grimardus .


Notum sit omnibus fidelibus quod Beatrix , soror Rotberti Lingonensis episcopi , Deo et Sancte Marie Molismensi dedit altare de Sancta Columba et presbiteratum , et hoc factum est laudante prenominato episcopo .


Ipse vero Rotbertus donavit totam terram quam in eodem loco habebat .


Similiter autem Rainerius et Gosbertus et Hugo Godefridus de Castellione , et sorores eorum filiis earum concedentibus , videlicet Abbone et Gosberto , dederunt quicquid in insulam apud Cavenniacum habebant .


Simili modo Haimo Rufus concedentibus filiis suis dedit totam terram quam in eadem insula habebat , retento hoc quod carruca uno die arare consuevit .


Nepta vero ejusdem Haimonis , Ermentrudis scilicet , pratum quoddam in eadem insula donavit .


Supradictus vero Haimo dedit duos mansos , unum apud Cavennaiacum , alterum apud Sanctam Columbam .


Hugo etiam Godefridus medietatem terre Sancte Columbe et unum mansum apud Cavennaiacum concessit .


Simili modo Hugo de Barro dedit medietatem alodii sui quod apud Casmuum et apud Villare et apud Chirreiacum in nemoribus et in planicie habebat .


Hec vero dona ad locum de Sancta Columba pertinent .


Donationi Beatricis adfuit Wido de Wangionumrivo , maritus ejus , laudator et testis .


Concessionis vero Rotberti episcopi testis est Amaldricus decanus Lingonensis et Radulfus ipsius episcopi prepositus .


Donationi vero Rainerii et Gosberti et Hugonis et sororum eorum alios testes non admisimus nisi se in invicem , et Widonem de Mercennaco , Donationis vero Haimonis Rufi testes sunt Milo ejus filius et Rainaldus miles ejus .


Notum volumus esse omnibus fidelibus quod Adelina , et Gosbertus et Borcardus filii ejus , et Humberga ejus filia , et Floreta eorum neptis pro remedio animarum dederunt Deo et Sancte Marie Molismensi quicquid in ecclesia et in atrio de Britanniolo habebant , et omne alodium suum in eodem loco situm et in aliis locis , ubicumque jaceat , in pratis videlicet et in planicie , vineis ac nemore .


Simili modo Hugo filius Joslini dedit quicquid in prenominata ecclesia et in eodem atrio habebat .


Hagano vero de Barro et filii ejus , necnon et Rainaldus Bergarius similiter fecerunt .


Dedit etiam Rotbertus de Britanniolo omne alodium quod in eodem loco habebat .


Ansericus vero molendinum quoddam et pratum unum et usuarium in foresti sua donavit .


Predictus autem Gosbertus de Barro filius Bocardi dedit Sancte Marie Molismensi sepulturam et oblationem in ecclesia de Exogia et terciam partem decimarum , et ex atrio quantum monachis convenit et vineam in Vallearia , materque Adelina aliam vineam in prato Clusano .


Eldegardis etiam uxor predicti Gosberti apud Exogiam dimidiam hereditatem suam , que ad Cleopam filium suum pertinebat , ipso laudante atque jubente cum a morte interceptus esset , unumque mansum et servum in vestitura donavit .


Donum autem quod fecit Gosbertus de Exogiensi ecclesia , laudaverunt Walterius comes Brenensis et filii ejus Airardus et Milo , a quibus eam in feodo tenebat .


Harum donationum testes existunt : Albericus de Paragio , Willelmus , Xpistoforus de Exogia , Boso decanus , Ainardus presbiter , Petrus de Brieio et Haimo frater ejus .


Notum sit omnibus tam presentibus quam futuris sancte et catholice ecclesie filiis quod vicecomes Olricus de Tornodoro concessit Deo et Sancte Marie ejus genitrici , fratribusque illi apud Molismum famulantibus , laude et assensu uxoris sue Lecenine filiorumque suorum , scilicet Widonis , Ricardi et Adam et filiarum suarum Margarite et Domeronis , omnia que clamabat in hominibus Sancti Leodegarii qui apud Laniam manent , quorum hec sunt nomina : Hugo de Alamacia et Marinus filius suus , et una filia , mulierque una cum proprio filio , et omnem terram quam ab Aymone de Blesmuro inibi tenebant , quam ipse jure hereditario possederat , et apud Riciacum tres nepotes Ulrici clerici Leterium et Malwinum et fratrem sororemque ejus , et quicquid calumpniabatur in Malfredo de Niciaco liberisque suis .


Concessit denique illis totum usuarium silve de Nunganteio in omnibus necessariis ipsorum , videlicet ad dominicatum monachorum quod dederat illis predictus Haymo fratresque sui Manasses et Ayrardus .


Tale vero usuarium , quod prefatus Hugo de Alamacia et mulier , scilicet filia Tecelini Barrilleii , heredesque ipsorum ad predictos monachos pertinentium antiquitus pertinebant , illis concessit .


Hec autem concessio fuit primitus tractata apud Molismum et affuerunt in presentia hii testes : Gislebertus Decanus , Petrus de Brieio et Haymo frater ejus , Rangerius de Barro , Walterius filius Hilgodi , Willelmus de Maisio , Rambaudus de Molismo et Wanlannus frater ejus .


Deinde apud Tornodorum quando uxor predicti vicecomitis Lecilina et filii ejus et filie hanc ipsam concessionem laudaverunt , affuerunt hii testes : iterum Gilbertus Decanus et Walterius filius Hilgodi , Algalo Tornodorensis , Wido frater decani et Desiderius .


Notum sit omnibus quod Herbertus Guifel cum laude et assensu uxoris sue Theheline filiique sui Gosberti dedit Deo et Sancte Marie Molismensi ecclesiam de Flaciaco et atrium , et etiam crementum ipsius atrii , sicut prefixis crucibus determinabatur , et terram quantum uni carruce sufficere poterat , et unum servum nomine Gosbertum et totum usuarium in silva et in aqua et in pascua .


Testes sunt : Radulfus de Vilois , S .


Arnulfus Barbavant , S .


Gosbertus de Rameruro , Guillelmus Normannus de Senones , Fulco de Tuseio , Engelardus homo Herberti Guifel .


Item alii testes qui eum recognoscere audierunt hoc donum se dedisse : Walnerius Farsit de Joviniaco , Stephanus filius Nantolt et Benedictus .


Post mortem autem predicti Herberti Guifel quidam miles Gaufredus nomine , qui ejus filiam duxerat uxorem , hoc totum calumpniari volebat : qui tandem , et precibus et ratione victus , cessit et , quod calumpniabatur , tam ipse quam uxor sua [ ] partim laudavit , ecclesiam scilicet et ( atrium ) vetus , sicut antiquitus fuit antequam cresceretur ; cetera autem , id est crementum atrii et terram unius carruce et supradictum servum , usque ad festivitatem sancti Johannis placito vel juditio diffinienda dimisit , ita ut , si usque ad hunc terminum monachos de hoc placitare non coegerit , vel si eo monente placitantes donum suum legitimis testibus probare potuerint , in pace predicta omnia possideant .


Testes sunt : Manasses vicecomes dominus de Villa Mauri , Isnardus miles , Teodericus filius Landrici , Pontius de Mareio , Hugo Venator , Ugo de Agliniaco , Pontius de Campo Aimbaudi , Drogo de Motta , Berengarius de Villa Mauri , Tescelinus de Rameruro .


Adtendat quisque fidelissimus quod donnus Hugo Bardulfus Brecensis dominus , egritudinis gravissime virga percussus , uxoris sue Hemiline laude filiorumque suorum concessione Beate Marie Molismi et loco Peiacensi post discessum suum , sive discedat moriendo vel Jherusalem peregrinando seu secularem vitam , religionis causa , mutando , villam nomine Peiacum ejusdemque ville homines , quotquot ibi habet , cum uxoribus et infantibus , ubicumque sint , et omnes consuetudines et justicias et corveias et omnia alia , nichil sibi omnino retinens preter vinagium vinearum suarum in terra sua positarum et terre sue terragium , pro anime sue et patris sui uxorisque sue ac puerorum suorum salute , Spiritu sancto inspirante , tradidit .


Hujus rei testes : Rolannus miles , Paganus de Orgelio , Paganus dapifer , Burdinus de Praelio , Gualo de Maseio , Guarnerius dapifer , Burdinus prepositus filius Gaucherii , Aimericus Baco et filius ejus Rodulfus , Vitalis suus medicus , Havinus de Burrevilla , Hurricus de Lochia , Waucherius de Firmitate , Genesius de Monmirel , Odo capellanus .


In vestituram hujus doni dedit predictus Hugo quendam hominem Walterium nomine cum uxore sua et infantibus .


Notum sit omnibus Xpisti fidelibus quod Hugo de Monasteriolo consensu generis sui Gaufredi dedit Sancte Marie Molismensis ecclesie ecclesiam Sancte Marie de Monteniaco et atrium , excepto manso Girardi quem in vita sua retinuit , et dimidiam terram que ad sanctuarium ecclesie pertinet , insuper pratum quod dicitur Sancte Marie , annuente donno Bernardo de Monte Forti et filio ejus Andrea de cujus beneficio est , ita tamen ut si quandoque monachus fieri voluerit , si vestimenta sua habuerit , recipiatur .


Preterea dedit donnus Bernardus alodium Fortis Montis Sancte Marie , et beneficium quod frater suus Hugo de eodem alodio habet , si sine herede moritur , et quicquid Joslenus et Bernardus frater ejus in eodem alodio edificaverunt , sed post mortem illorum .


Testes sunt : Airardus de Blusmu , Arruerius , Galo de Alingis , Hugo sutor , Baernardus famulus donni abbatis , Lambertus de Monbar .


Ego Hugo , ad ducatum Burgundie regendum Deo juvante constitutus , necnon et ex patrimonii successione Castellionis honore preditus , quid salutis animo recensens elemosinarie conferat incrementum dispensationis , Sancte Marie Molismensi et domno abbati Roberto et fratribus ibidem Deo servientibus presbiteratum ecclesie Mercennaice cum omni terra Sancti Veroli , preterea et terram carruce unius arature sufficientem et prata apud eandem villam de dominicatu proprio , servum etiam Symonem nomine cum uxore et infantibus , annuentibus fratribus meis Odone milite et ceteris , ita ut obtinebam , ex toto nichil retinens contuli et dono manus mee solidavi , eo tenore ut mei et parentum meorum memoriam in orationibus suis agerent .


Huic quippe condonationi apud castrum Castellionem facte testes adstiterunt : Gerardus de Granceiaco , S .


Bernardus de Monte Barro , S .


Stephanus de Nuceario , S .


Hugo Godefridus , S .


Achardus miles , S .


Landricus de Lanfridicurte .


Notum sit omnibus hominibus quod infantes Haimonis de Brevi Muro , scilicet Gaufredus Brutinus , Wido , Waldinus , Officia , Adelina , dederunt Deo et Sancte Marie Molismensi pro anima patris et fratris sui Achiarii cognomine Capsilini et pro matre sua , que in prebenda Molismensium fratrum recepta est , hoc quod habebant in sede molendini de Prato et in foro de Sancto Michaele .


Dederunt etiam apud villam que vocatur Lannea , omnem terram quam in loco illo habebant et usque ad rivulum cujusdam villule que vocatur Martillium , et homines ad predictam terram pertinentes vel in ea habitantes , et predictis hominibus usuarium in nemore Novigenti .


Dederunt etiam servum unum nomine Warnerium et Milonem filium Wandalmerii cum omni possessione sua .


Hujus rei testes sunt : Manesses de Jessa , Acheii miles : Airardus de Brevi Muro ; Hugo de Malleio ; Warnerius ; Ilbertus major ; Milo paltonarius .


Ut universis per secula generationibus notificetur , nec umquam oblivioni tradatur sed fixum stabileque permaneat , adnotamus litteris quod Rangerius filius Nivilonis de Barro dedit ecclesie Molismensi hominem Guicelinum nomine , Granciensis ville indigenam , cum uxore et liberis , annuente matre sua et fratribus , necnon et sorore que tunc temporis in lecto egra jacebat .


Hec autem donatio facta est apud Barrum in domo ejusdem Rangerii in presentia donni Walterii camerarii , a quo etiam triginta solidos accepit , ut gratanter ac sine molestia animi hoc donum perageret .


Testes sunt inde : cognati ipsius Raingerii , Ricardus scilicet et frater ejus Hubertus filii Aganonis , ac Robertus de Riciaco et Haimo de Brieio .


Postmodum vero apud Molismum hanc donationem confirmavit in presentia fratrum , librum ponendo super altare .


Testes ibi fuerunt ex familia sancti : Avynus , Henricus , Tecelinus et Hugo de Mailliaco .


Hugo etiam de Maisiaco frater Lecenini monachi , qui nobis in possidendo illo homine calumpniam ingerebat , V .


Quoniam litterarum testimonium multum fidele est et ad comprobandam rerum gestarum veritatem satis laudabile , iccirco quandam largitionem Sancte Marie et ecclesie Molismensi factam voluimus litteris inserere , ne quis aliqua surripiente malicia , quod fideliter factum est qualibet dolositate valeat pervertere .


Notificetur igitur cunctis presentibus et futuris quod ego Gosbertus dominus de Merlennaco , superna permissione corporali constrictus infirmitate , pro peccatorum meorum remissione et etiam pro animabus patris mei Nivelonis et avunculi mei Widonis , de cujus beneficio hoc michi excidit , laude et assensu uxoris mee Sibile nomine fratrisque mei Nivelonis , trado et concedo Deo et Sancte Marie et ecclesie Molismensi per manum donni R .


abbatis quicquid in alodio Artunnaci habeo ; nam ceteras partes eadem ecclesia concessione antecessorum vel parentum meorum jam possidet .


Hoc ergo quod ego in ipso alodio possideo , sine ulla retentione Sancte Marie Molismensi , ut dictum est , contrado in terris cultis vel incultis , silvis et pratis et in omni consuetudine vel usu , preter quod illam partem quam in servis vel ancillis meis habebam , in vita mea tantum retineo ; illam etiam portionem terre quam Ingirbertus servus meus ad suum tenamentum divisam in eodem alodio possidebat , in hac donatione sicut et aliud alodium pono .


Hoc autem facio sine ulla pretii taxatione vel peccunie denominatione , preter hoc tantum , si in Jherusalem ire voluero , quod de bonis ecclesie convenientem caritatem dabunt michi in adjutorium itineris mei , et hoc non in meo sed in abbatis et fratrum ejus erit arbitrio et voluntate , et eorum quos ad hoc consilium rationabiliter voluerint adjungere .


Concedo etiam et promittens devoveo me et uxorem meam , ubicumque in hac regione obierimus , apud Molismum in atrio Sancte Marie nos esse humandos , et , donec vivimus , promittimus nos predictam ecclesiam et res ejus diligere , servare et multiplicare velle ita , ut unum ex filiis nostris Deo et Sancte Marie ad sibi serviendum sub monastica disciplina in eadem Molismensi ecclesia donno Roberto abbati et monachis ejus tradiderimus .


Clarinbaudus de Capis .


Hugo de Planceiaco .


Walterius de Montennaco .


Raynaldus de Rubeo Monte .


Bovo de Merlaennaco .


Iterius Carduus .


Lesceninus Melondensis .


Walterius de Ecclesiolis .


Herbertus de Luparia .


Gocelinus prepositus .


Rainbaldus de Artumnaco . †


Signum Gosberti . †


Signum Sibille uxoris ejus .


Notificamus presentibus et futuris sancte ecclesie filiis quod quidam miles de Castellione Hugo nomine , Landrici filius , adversus Molismensem ecclesiam forestiam de Marcennaco calumpniabatur .


Qua de causa sepius in unum convenerunt domnus abbas Robertus et prenominatus miles multa inter se placita habentes , nullam ( que ) concordiam assequi potuerunt .


Cum igitur de hac re diu inter se discordes essent , ad ultimum venerunt in curiam ducis apud Castellionem , et iterum in invicem multum placitantes , cum videret prefatus miles quod nullum jus aut rectum adversus domnum abbatem haberet , dimisit ei in pace quicquid in ipsa foresta clamabat .


Postea concessit ei domnus abba in feodo usuarium ipsius foreste , tali pacto ut homines ipsius militis de Bissiaco eam ad suos usus habeant ad ardendum , ad hospitandum et ad diversos usus quibus indiguerint , excepto quod ex ea nichil vendent nec dabunt nec operabuntur , quod sit vendendum , nec ulterius in ea aliquid laborabunt absque assensu ministri nostri , preter hoc quod supradiximus ; et eorum que culta sunt et sata , tercie nostre erunt .


Quo facto precepit Lingonensis episcopus ut in capella de Bissiaco missam haberet de presbitero de Marcennaco , non de alio , et quod ad Pascha et ad festivitatem Omnium Sanctorum et ad Nativitatem Domini ad matrem ecclesiam de Marcennaco venient et oblationes suas deferent , et quicquid ad xpistianitatem pertinet ibi accipient , et babtisterium et ibi sepulture tradentur .


Adhuc autem in pace dimisit quicquid apud Marcennacum clamat , preter infantes Gisleberti quos inter nos et ipsum per medium partiemur .


Hanc etiam conventionem habuit domno abbati Rotberto , quod nullo modo aliquem ex hominibus Sancte Marie in villa de Bissiaco ad habitandum sine permissu illius recipiet .


Hoc totum factum est apud Castellionem in presentia donni Rotberti Lingonensis episcopi cum laude ipsius et coram domno Hugone duce et obtimatibus suis .


Hujus rei testes sunt : Rainerius senescaldus , Hugo dapifer de Granceiaco , Tescelinus li Sors , Tescelinus Poliseius .


Varennis XL .


Lingonis XX .


Nanceio XX .


Commarceio XX .


Vallicolori XX .


Albe V .


Marriaco XV .


Fulcheriis XX .


Islis XX .


Trecis XX .


Mariaco castro XV .


Planceiaco XX .


pro ecclesia Fere Campestris et ejus appendiciis .


Peiaco XXX .


Firmitati XX .


Emilleriis X .


Sancto Patusio X .


Noistello X .


Verneolo X .


Sancto Hilario XV .


Nogento X .


Sancte Waburgi XX .


Tornodoro XX .


Senuno X .


Docheio XV .


Montennaco XX .


Frolesio . . .


Flaceio X .


Notificetur cunctis fidelibus quod donnus Richerius Senonensis archiepiscopus , eo tempore quo monachi Molismenses venerunt Monteniaco , in die dedicationis ecclesie Sancti Potentiani , quam ipse dedicavit , concessit eisdem monachis ibi manentibus quicquid de beneficio altaris Sancti Stephani Senonensis adquisierint , audiente Bernuano archidiacono juniore et Johanne archipresbitero .


Concessit etiam Fulco de Malliaco usuriam tam in silvis quam in aquis ad se pertinentibus , et Hato gener ejus hoc etiam laudavit , et pater ejus Jocelinus .


Ipse etiam Jocelinus et Anricus filius Aganonis et Ato Ricannus laudaverunt quicquid predicti monachi de casamentis eorum adquirere poterint .


Hujus rei testes fuerunt : Adam et Isenbardus filius ejus , Erveus somarius , Gaiterius filius Fulcherii , Robertus filius Ebroini , Robertus de Calido Furno , Arnaudus senescallus , Herbertus Surdus , Herbertus filius Dodilonis , Rainardus de Cruerias .


Notum habeant omnes homines tam presentes quam futuri quod Haymo de Brevi Muro , pro remedio anime sue et pro filio suo qui monachilem habitum apud Molismum recepit , prope obitum suum Deo et Sancte Marie Molismensi in nemore de Novigento usuarium donavit , ita videlicet quod quicquid monachi apud Molismum commanentes ad necessarios usus voluerint , sine laude participantium inibi accipient .


Dedit etiam terciam partem atrii de Lingeiaco .


Apud Brevimurum vero concessit quod monachi de terra illa quam in proprietate sua excolent , tercias non reddent .


Terram etiam quam apud Caileiacum ex parte mulieris sue habebat , et presbiteratum de Orinniaco et domum de Fouisolio cum terra ejusdem loci donavit .


Dedit etiam tres servos , unum apud Marcennaicum , duos apud Brevimurum .


Quod donum eodem die , quo apud Molismum sepultus est , in capitulo presente donno Rotberto abbate concesserunt filius ejus Caspilinus et uxor sua Hodierna et fratres sui Airardus et Manasses .


Cujus rei testes sunt Acardus de Castellione et Rainerius senescaldus et Odo de Buxu et Milo paltonarius .


Multotiens est expertum res ecclesiarum Dei ab ipsis qui dederant , vel ab aliis velle auferri : iccirco mos inolevit antiquitus ut rerum gestarum series et largitiones fidelium scriptis firmarentur , quatinus per hoc et injustis calumpniatoribus virtus calumpniandi minueretur et in posteros earumdem rerum noticia transmitteretur .


Nos igitur Molismenses monachi , antiquum morem sequentes , donum ecclesie nostre quod contulerunt Leterius Arviensis opidi miles et ejus conjunx Odelina , Hugonis filia monachi , litteris adsignamus ut fixum jugiter permaneat et auctoritate testium corroboratur , nulla penitus oblivione deleatur .


Prefatus ergo miles et ejus uxor , interpellati a fratribus nostri cenobi ut pro animabus suis et animabus antecessorum suorum darint nobis servulum nomine Walterium , Bosonis de Spinolio filium , libentissime concesserunt , eo videlicet pacto ut pro hac largitione XIIcim .


Acta sunt hec apud Mairrolium , Sancti Petri Melundensis villam , in presentia donni Constantii prioris et Walterii de Leesmo .


Inde existunt testes ex utraque parte ; ex nostra : Gislebertus Decanus , Johannes clericus , Teodericus Garrels , Wiardus de Bernum et filius ejus Albericus , Walterius dapifer de Tornodoro , Hugo dispensator , Arulfus serviens , Bernerius de Spinolio ; ex parte ipsorum , ipse Leterius , Teobaldus de Clariaco , Walterius Discaltiatus , Hugo Macer , Odo de Perceiaco , Arenbertus Vasleht et Captivellus .


Notificamus preterea quod Pontius de Argentolio dedit nobis in eadem Molismensi villa tantum terre , quantum die una necnon et dimidia valet fulcare carruca , annuente uxore sua .


Testes inde existunt : Ochinus cognatus ejus , Rotbertus capellanus , Walterius cocus .


Ego Airardus comes Brinensis volo notum esse omnibus tam futuris quam presentibus quod pater meus Walterius comes moriens dedit Sancte Marie cenobii Molismensis molendinum unum in loco qui vocatur Rupis , cum uno prato , omnemque suam partem decimarum ipsius ville Molisme , atque piscationem aque , ac in proprias necessitudines omnem usum silve , decimas quoque ecclesie Esmeri et ecclesiam de villa que dicitur Exoya : quod ego et mater mea et due sorores mee libentissime concessimus .


Preterea dedi ecclesie Molismensis monachis , ad alenda animalia sua suorumque famulorum qui peculariter eorum cotidiano servitio insistunt , omnia mee ditionis pascua , eodemque modo et annuales redditus porcorum , qui vulgo pasnagia vocantur .


Rainardi vicecomitis .


Walterii de Dungione .


Widonis juvenis .


Herlebaudi .


Hugonis filii Goslleni .


Bovonis de Barro , Witerii ejusdem comitis prepositi ; Clementis presbiteri qui eandem cartam dictavit .


Milo vero frater ejus , quia adhuc puer erat , huic donationi non affuit ; postea vero modico labente temporis curriculo factus miles adeptusque comitatus honorem hec omnia concessit .


Testes ex parte ejus existunt : Huncbertus miles et Ricardus frater ejus , Bartholomeus et Wido prepositus de Barro .


Notum sit cunctis fidelibus futuris et presentibus quod Rainaldus miles , filius Ewrardi de Firmitate , et uxor ejus Letuidis dederunt Deo et Beate Marie Molismensis ecclesie omnique loci illius congregationi monachorum presbiteratum ecclesie de Vacua Silva et omnem decimationem ejusdem ville quam in dominicatu suo possidebat , furnum quoque predicte ville , annuentibus et confirmantibus donno Raynerio de Causali opido et uxore ejus Hermengarde , de quorum hereditario jure et beneficio isdem Rainaldus ea tenebat , tali conditione ut , quicquid de alia ejusdem possessionis portione ab eis ageretur , hec que denominavimus Molismensium monachorum possessioni firmissimo jure in perpetuum cederent , et sine alicujus calumpnie contradictione omni tempore possiderent .


Hujus donationis testes fuerunt : Widricus capellanus donni Raynerii , Bernardus , Warinus , Drogo , Odo , Hamaldricus .


Notum sit omnibus Odonem Dei gratia Burgundie ducem dedisse Sancte Marie et fratribus ei in loco Molismensi servientibus Mercennacum villam et quicquid ad eam pertinet post decessum suum .


In vita vero sua dedit eis quatuor servos , scilicet Rainardum , Symonem , Constantium , Widonem cum uxoribus , filiis et filiabus eorum in vestitura , et justiciam atrii et usuarium nemoris et aque ad opus ipsorum fratrum et hominum eorum ibi habitantium .


Addidit etiam ut quicumque ex honore Castellionensi vel ducatus sui aliquod beneficium ab eo tenens eis largiri vellet , sine ulla peticione ed eum facta , eo laudante , ei dare et illis accipere libere liceret .


Quam largitionem , confirmationem etiam ( laudaverunt ) omnes ejus fratres et sorores Robertus , Henricus , Beatrix , Helia , ut monachorum tocius beneficii anime eorum et parentum suorum essent participes .


Hujus autem rei testes fuerunt Ugo de Nuceario et Hugo filius Gotifridi et Achardus , et Wido de Buxo et Odo frater ejus , et Landricus et Hugo de Maseiaco et Widricus et Walterius de Legismo .


Ipsi vero fratres tanto ejus beneficio congaudentes dederunt ei loricam precii triginta librarum , quam Hugo frater ejus , dux Burgundie , temporalia cuncta postponens , celestia sola appetens , qui hec omnia , Mercennachum scilicet et omnia ad eam pertinentia , priusquam mundum relinqueret , Beate Marie Molismensi jam concesserat , eis largitus fuerat .


Sciendum autem quod Henricus suprascriptus huic largitioni non interfuit , sed quam cito inde , quo abierat , rediit , hec et quecumque frater ejus dux de utroque honore suo ecclesie Molismensi dederat vel daturus erat , per hoc ligniculum Hugoni ejusdem ecclesie priori traditum hilari vultu benignissime concessit , suadente eodem fratre suo duce et testimonium perhibente , et Rainerio et Hugone filio Gotifridi et Haymone et Tescelino et Hugone de Perciaco .


Valde congruum et idoneum est litteris assignari quod dignum esse memoria judicatur , ut in posterum firmius teneatur , et si quis diabolo instigante contraire temptaverit , convincatur litteris in medio positis .


Quapropter nos Molismenses scripto annotamus conventionem inter donnum Norgaudum de Toceiaco factam et donnum Robertum Molismi abbatem .


Predictus vero Norgaudus , Jherosolimam ire desiderans , de parte illa quam in dominicatu suo tenebat , ea die qua hec conventio et carta facta est , terciam partem alodii de Crisennon in aqua , excepto fluvio Baciole preter si abbas vel major prior presens affuerit , in silva medietatem pasnagii , in terragio , in justicia , in banno , exceptis servis suis de Tociaco cum tenementis suis et de Malleio , exceptis Andrea preposito et infantibus suis et exceptis infantibus Rainnaldi cum tenementis suis , Sancte Marie Molismi in vadimonio dereliquit , et inde viginti marcas argenti et mulam in precio trecentorum solidorum Trecensis monete aut , qui voluerit , septem marcarum accepit .


Concessit etiam monachis apud Crisennon morantibus in elemosinam pro anima sua quicquid de ipso vadimonio exierit , et super altare ipse cum uxore sua et infantibus donum obtulit .


Rursum concessit illud totum , quod in vadimonio ponitur , et quod primitus monachis ibi morantibus datum fuerat de sua propria parte , et fratris sui Hugonis esse videretur , retenta sibi parte prioris fratris sui Iterii .


Postmodum vero concessit et firmiter precepit ut terciam partem predicti alodii de Crisennon et de Buseron in elemosina pro anima sua post obitum suum perpetualiter possiderent monachi , datis insuper officinis monachorum et cimiterio et orto et viridario et domibus trium servientium , et familiaria usuaria cum furno , ita tamen ut justicia istorum servientium , si quid forisfaciunt in atrio , sit monachis .


Concessit preterea et precepit uxori sue et infantibus cunctisque heredibus suis futuris ut nichil umquam de illo alodio de Crisennon et de Buseron alicui ecclesie venderent aut darent , nisi Molismensi ecclesie que , si ad emptionem perveniret , minora precia ceteris daret .


Concessit quoque de eodem alodio Buseron unoquoque anno in Natali Domini de censu ejusdem terre vestituram quinque solidorum , et molendinum unum ; et fluvium Bacciole , qui superius exceptus fuerat , post decessum ejus in terciam veniret sicut et aliud alodium , et de vivariis unum haberent monachi , alterum haberet uxor sua .


Hi sunt testes hujus conventionis : ex parte abbatis , Gosbertus Capellus , Gaufredus de Olto Villare , Alexander filius Norgaudi , Arnaudus filius Hunbaudi , Odo Radulfus , Atto clericus ; ex parte Norgaudi , Hunbaudus infans , Walterius filius Calonis , Rainaldus filius ipsius , Hugo , Gibaudus , Fulco filius Guidonis , Iterius de Porta , Isembardus frater Alexandri .


S .


Notum sit omnibus fidelibus quod Beatrix , soror Rotberti Lingonensis episcopi , Deo et Sancte Marie Molismensi dedit altare de Sancta Columba et presbiteratum , et hoc factum est laudante prenominato episcopo .


Ipse vero Rotbertus donavit totam terram quam in eodem loco habebat .


Similiter autem Rainerius et Gosbertus et Hugo Godefridus de Castellione , et sorores eorum filiis earum concedentibus , videlicet Abbone et Gosberto , dederunt quicquid in insulam apud Cavenniacum habebant .


Simili modo Haimo Rufus concedentibus filiis suis dedit totam terram quam in eadem insula habebat , retento hoc quod carruca uno die arare consuevit .


Nepta vero ejusdem Haimonis , Ermentrudis scilicet , pratum quoddam in eadem insula donavit .


Supradictus vero Haimo dedit duos mansos , unum apud Cavennaiacum , alterum apud Sanctam Columbam .


Hugo etiam Godefridus medietatem terre Sancte Columbe et unum mansum apud Cavennaiacum concessit .


Simili modo Hugo de Barro dedit medietatem alodii sui quod apud Casmuum et apud Villare et apud Chirreiacum in nemoribus et in planicie habebat .


Hec vero dona ad locum de Sancta Columba pertinent .


Donationi Beatricis adfuit Wido de Wangionumrivo , maritus ejus , laudator et testis .


Concessionis vero Rotberti episcopi testis est Amaldricus decanus Lingonensis et Radulfus ipsius episcopi prepositus .


Donationi vero Rainerii et Gosberti et Hugonis et sororum eorum alios testes non admisimus nisi se in invicem , et Widonem de Mercennaco , Donationis vero Haimonis Rufi testes sunt Milo ejus filius et Rainaldus miles ejus .


Fixum et incommutabile teneant presentes et futuri quod Hugo Burgundie dux , pro redemptione anime patris sui sueque posteritatis , dedit Deo et Sancte Marie Molismensi , fratribusque in loco qui Villa Martini vocatur degentibus , omne usuarium memoris qui Oseus vocatur , ea conditione ut quicquid ex ipso velint , faciant absque ulla calumnia vel contradictione .


Actum est hoc apud Castellionem locum celebrem in domo Achardi seneschaldi , presente donno Rotberto Lingonensi episcopo ejus avunculo .


Hujus rei testes asunt memoratus pontifex Rotbertus , Rainerius seneschaldus , Achardus dapifer , Tecelinus Poliseus .


Utile est omnibus regnum vite querentibus , ut Deo servientibus subsidia temporalia ministrare non desistant .


Quapropter ego Hadewidis ductrix , decretis sanctorum Patrum informata , insuper anime mee timens dispendia , pro temporalibus mutare cupiens eterna , ecclesiam apud Castenei castrum sitam , in honore sancti Petri apostolorum principis sancteque Marie semper virginis et Omnium Sanctorum consecratam , beneficiis infrascriptis , ut ad presens locus datur , honorare cupio : scilicet medietatem dotis et decimarum omnium ipsius ecclesie et , si qua sunt , pertinentia hominum ac terrarum ; preterea redecimationem totius questus mei , annone , vini , denariorum undecumque procedentium et redditus annalis fori , excepto jure advocati ; item alodium de Nouverei , quicquid ibi possideo ; apud Domnum Remigium Fulcodum piscatorem cum omni possessione sua ; apud Maldicurtim Reinardum cum duobus quartariis ; apud Alteniacum hereditatem Albrici et quod a liberis hominibus acquisivi ; apud Lufou quicquid jure hereditario possideo in omni usu , in silvis , in pratis , in campis , in servis et ancillis et in ecclesia .


Hanc autem ecclesiam supradictam Sancti Petri , cum appenditiis suis tam presentibus quam futuris , committimus domno abbati Roberto Molismensi successoribusque ejus , quantum eorum cura atque regimine ordinatio loci agatur , et de transitoriis beneficiis et eternis .


Hanc autem donationem , ut inconvulsa permaneat , fieri volo ac manu mea + ac fidelium meorum confirmo ac testes idoneos infero : Lanfridum , Benscelinum , Odelricum , Mascelinum , Hugonem , Willelmum , Albertum , Dadonem , Bosonem , Lietardum presbiterum ipsius loci ; de servis vero hos nominamus : Gennuz et Wibelinum .


Ego autem Rodulfus precepto ductricis Hadewidis scripsi hoc cyrografum in monasterio Sancti Petri publice .


Notum sit omnibus hec audientibus quod Raynardus de Polesio et uxor ejus Raelina dederunt Sancte Marie de Molismo medietatem vinee quam habebat inter se et fratrem ejus Girbertum , annuentibus Hugone prefate Raeline filio et Girberto ipsius Raynardi fratre .


Testes sunt hujus rei Boso decanus de Mariaco , Gaufredus de Polesio , Lambertus de Bussiaco .


Notum sit omnibus quod Milo comes de Barro concessit Sancte Marie Molismensi quicquid habebat in villa Sisteniaco dicta , scilicet justiciam et ceteras consuetudines , qualescumque fuerunt intra circuitum antiquarum sepium ville .


Cujus rei testes sunt isti : Ricardus de Barro , Bartholomeus , Willelmus , Archenfridus de Sancto Winemaro .


Notificamus presentium futurorumque scientie dona que Deo et Sancte Marie Molismensi apud ecclesiam Sancti Johannis Babtiste , que sita est in Flandria in territorio Tarvennensi , a parrochianis loci illius ( concessa sunt ) .


Dedit etiam donnus Baldricus de Choam XVI .


Nicolaus de Colhem IIII .


Baldricus de Chelti VIII .


Arnulfus unum juger .


Balduinus de Perona IIII .


Hujus rei testes adsisterunt ( sic ) : Baldricus de Alneto , Sehirus de Witica , Aloldus et Eustatius frater ejus , Arnulfus de Gaschira , Trebertus de Sarcofago , Haimo de Colhem , Walterius filius Walterii de Blandica , Eustacius filius Nicholai , et alii multi .


Ipso etiam die emerunt tria jugera terre ab Alpade et filiis ejus Balduino et Stephano domnus Baldricus de Colhem et Agnes de Blaringaham , cum aliis multis qui ibi presentes fuerunt cum eis .


Hec omnia presente domno Roberto primo abbate Molismensi et monachis cum eo astantibus facta fuerunt .


Notum sit fidelibus universis presentibus et futuris quod Nocherius de Summo Vere et Girardus de Villa Sore Terre dederunt Deo et Sancte Marie Molismensis ecclesie , et monachis ejusdem loci , partem terre sue de Hesia ; quicquid scilicet ibi habebant in terra arabili seu nemorosa , vel in pratis , et quicquid omnino illic possidebant , concesserunt annuentibus uxoribus suis et liberis eorum .


Hujus donationis testes interfuerunt : Herlebaudus frater donni Nocherii , Dudo nepos ejus , Milo gener ejus , Nocherius de Grantiaco servus Sancte Marie .


Notum sit omnibus futuris et presentibus quod donnus Haymo de Brié , veniens Molismum ad curiam Sancte Marie in quadam sollempnitate paschali , recognovit et renovavit in presentia donni Roberti abbatis quod ipse Haymo et fratres ejus Widricus , Petrus , Rodulfus et sorores eorum Hersennis et Acherea dederant Deo et ecclesie Molismensi , pro salute animarum suarum , omnem hereditatem suam de Belmunt , que manet juxta terram nostram de Hesia .


Hujus igitur recognitioni et renovationi interfuerunt testes : Bartolomeus de Barro , Robertus de Ricé , Agnus de Pavo , Evrardus de Villa , Girardus de Sancé .


Predicti vero fratres , videlicet Haimo et Petrus de Brié , et ceteri fratres eorum et sorores dederunt nobis partem suam quam habebant in alodio de Hesia , et , ut ipsi affirmant , hoc est medietas predicti alodii .


Hanc igitur medietatem ita esse factam recognoverunt prenominati fratres apud Brittannolum , in presentia donni Roberti abbatis et Lecelini camerarii et Petri de Raveris et donni Milonis de Cacenniaco et Milonis de Jovivilla et Iterii de Mala .


Apud Hesiam habemus partes istorum heredum , quas Sancte Marie Molismensi pro animabus suis concesserunt : domina Adelaidis mater Rainerii et Gosberti de Castellione , partem suam ; Milo de Barro , partem suam ; illi milites qui dicuntur de Moret , partes suas ; Teobaudus de Ulmeto , partem suam ; Hugo Rubelis , partem suam .


Ecclesiam vero totam dedit nobis Ansculfus junior , laudante domno Roberto Lingonensi episcopo et etiam senioratu de Castellione , a quo movebat .


Notum sit omnibus presentibus et futuris quod Ambianensis episcopus , nomine Gervinus , ecclesiam Altie dedit Deo et Sancte Marie Molismensi in manu domni Roberti ejusdem ecclesie primi abbatis apud Abbatisvillam in domo Hugonis Braconaris .


Quam ecclesiam reddidit episcopo supradicto Hugo senioratus assensu , annuente filio suo Hugone , tali videlicet tenore ut donum supradictum esset adimpletum .


Testes hujus doni fuerunt multi : Wascelinus filius Weneranni de Ruca , qui cum episcopo adstiterat ; Willelmus de Warenna ; item Willelmus monacus de Archis , qui cum abbate advenerat ; Gaminus de Valcellis monachus ; Hugo monachus de Montiniaco ; Hatto capellanus ; Berengarius monachus ; Ramelinus miles filius Petri .


Hoc donum supradictum , quia nundum Agnes uxor Hugonis suprascripti concesserat , postea coram multis testibus presente marito suo , apud villam Altie , in domo sua concessit et confirmavit ad opus ecclesie Molismensis .


Hujus rei testes fuerunt : Acardus de Levunticurte , Paganus de Altia , Tierannus presbiter , Gregorius frater ejus clericus , et alii multi .


Adauxerunt etiam dono supradicto domnus Hugo et uxor ejus sedem unius cambe et terram unius carruce et altare de Valcellis et dimidiam decimam corporis ecclesie , et mansum unum ubi construeretur horreum , et usuarium silve et aque necnon et herbe .


Quam concessionem laudavit Fulcho archidiaconus Ambianensis presente Petro priore de Balniaco et Berengario priore de Lucoio .


Intimamus etiam domnum Hugonem et uxorem ejus concessisse quicquid aliquis de suis hominibus teneret de feodo suo ad jus ecclesiasticum pertinente , si tamen ecclesie Altiensi darent .


In vigilia apostolorum Philippi et Jacobi dux Hugo , filius Odonis ducis , et frater ejus Henricus , venientes Molismum in capitulo , audita morte patris eorum conventum fratrum suppliciter deprecantes pro se suique patris anima , laudaverunt sponte sua quicquid pater eorum apud Mercennacum Sancte Marie Molismensi dederat , audientibus his testibus , Wilelmo de Fonvenz , Roberto filio Widonis de Wangionisrivo , Rainerio de Castellione , Hugone de Granciaco filio Calonis , Walterio de Rupe , Haymone Caynardo de Divione , Gaufredo Brutino domino Brevis Muri , Odone filio Gaufredi prepositi de Maseio .


Notificamus futuris et presentibus universis sancte ecclesie fidelibus quod quidam miles nomine Rogerius de Leesmo dedit Deo et Sancte Marie Molismensi omnem hereditatem suam de Leesmo et eam que pertinet ad Leesmum , ubicumque manet , in terris , in servis et ancillis , in silvis , in pratis .


Ipse vero Rogerius , eo tempore quo hec facta sunt , habebat unam filiam , quam in custodiam Sancte Marie et monachorum posuit : cui dimisit in vita sua mansum Lamberti et mansum juxta puteum Alerici tali conventione , ut post mortem filie in jus ecclesie Beate Marie redeant ; desupra autem dicta donatione dedit prenominatus miles ad presens in vestituram unam feminam nomine Hersennem .


Actum est hoc apud Leesmum in presentia domni Roberti abbatis , tempore prioris Walterii , tali pacto ut , si prefatus miles ad ordinem nostrum venire voluerit , gratis pro hoc beneficio a nobis recipiatur .


Quamdiu vero in seculari habitu manserit et in curiam Beate Marie manere voluerit , de communitate ecclesie nostre victum cotidianum consequatur .


Hujus rei testes sunt : Harenbertus heremita , Haimericus presbiter , Durannus , Constantius major , Fulbertus de Montelon , Teobaldus Rex , Robertus servus Sancte Marie , Tescelinus de Montelon et alius Tescelinus , Constantius de Montelon , Wido puer .


Post obitum ductricis Hadewidis , que ecclesiam Castenensem in honore sancti Petri construxerat , monachosque ibi Molismenses sub cura et regimine abbatis ejusdem cenobii Roberti nomine locaverat , dux Teodericus filius ejus eumdem locum Castenensem , qui sibi a matre devenerat , cupiens pro affectu amplificare terrenis simulque spiritalibus incrementis , presente et favente venerabili Tulensium pontifice Pibone et clero ejus , impetravit a supradicto abbate dari sibi tot monachos qui secundum possibilitatem loci ordinem tenerent , et inter eos unum qui ceteris pastor et abbas ordinaretur .


Statutum est etiam ab eisdem ut electus bacculum pastoralem in eodem loco Sancti Petri ab altari , nemine dante , reciperet , cum quo in locum sibi ab episcopo Tulensium constitutum benedictionem percepturus adveniret , subjectionem et obedientiam juxta morem abbatum ejusdem dioceseos promittens .


Si vero post ordinationem suam aliter , quam debeat , et contra regulam se habuerit , et cognito hoc ab abbate Molismensi fuerit , per se si potest , sin autem ordinate advocato episcopo utrique , quod male fuerat , resecare et corrigere curabunt .


Quod si ad noticiam episcopi priusquam ad abbatis Molismensis vitia ejus pervenerint , litteris aut nuntio tempore oportuno ad ratiocinium istius accersire studebit .


Igitur si evidentibus culpis in tantum enormitas ejus excreverit , nequaquam abbatis Molismensis aut episcopi Tulensis prejuditio gravabitur , sed canonico juditio et legali diffinitione examinatus juste in loco suo requiescet , aut , culpabilis repertus , alius ab abbate Molismensi electus loco ejus ordinandus substituetur .


Deffinitum est etiam ut post mortem hujus primi abbatis Castenensis ecclesie , si inter fratres ejusdem ecclesie successor ejus reperiri potest , ab eodem consilio Molismensis abbatis eligatur ; sin autem , a claustro Molismensi assumatur ; et quod de primo et secundo statuimus , de reliquis successoribus in omnibus fieri decernimus .


Eodem modo et de monachis qui sub ejus regimine positi fuerint : si rebelles contra eum extiterint , insuper Molismensium abbas ad eumdem locum conductus , et ab utrisque commoniti se minime correxerint , ad Molismense claustrum reducantur et alii loco ipsorum Castenensi ecclesie reddantur .


Cum autem Molismensium abbas ad eumdem locum invitatus , aut aliquo casu , supervenerit , congruo tempore et honore , quantum cupit , recipiatur .


Hujus vero cenobii advocationem dux sibi et successoribus suis , quibus castrum Castenense deveniret , retinuit non ut ipse aut ullus heredum suorum aliquid terreni commodi exinde acciperet , sed ut res ecclesie , ubicumque opus esset , sua tuicione defenderetur .


Notum sit omnibus quod Olricus vicecomes et uxor ejus et Wido filius eorum , cum ceteris filiis et filiabus suis , concesserunt Deo et Sancte Marie et ecclesie Molismensi quicquid habebant in potestate de Nogento , que vocatur terra Sancti Leodegarii , id est medietatem ejusdem possessionis in omni usu , in ecclesia , in terris , silvis et pratis , servis et ancillis sive justiciis et cum omnibus ad eam pertinentibus , quantum ad illam partem pertinebat , que sibi jure hereditario contingebat .


Hanc autem terram injuste calumpniatus est nobis quidam miles , Wido videlicet de Curte Rabodi , dicens eam sui juris esse debere .


Pro qua calumpnia a donno Roberto abbate vocatus in placitum , cum nec jus nostrum infirmare nec suam calumpniam aliqua ratione firmare potuisset , veraci testimonio , inmo veritate cogente , tandem se recognovit et terram quam super nos injuste invaserat , reliquit , et exinde a se et a suis heredibus liberam et ab hac calumpnia absolutam ecclesie Molismensi reddidit .


Concessit etiam idem Wido Sancte Marie pro parvulo filio suo , quem ad monacatum Deo et Sancte Marie eadem die tradidit , partem quandam in molendino de Nuith , quam pater suus Boso multo ante nobis concesserat ; simili modo fecit de parte fratris sui Bosonis , que in vadimonio posita erat , si eam redimeremus : sed quoniam hoc idem molendinum inundantia excrescentis aque aliquotiens molere non potest , concessit ut eandem partem in novo molendino haberemus quam in supradicto habebamus , et justiciam mulnarii quantum ad nostram partem pertinet .


Hujus concessionis testes sunt : Odo de Buxo , Robertus de Riciaco , Godefridus de Molismo , Girardus de Morvilla .


Altera vice uxor ejus hoc cum infantibus suis gratanter laudavit in domo sua apud Nuith , cum frater Robertus cellarius detulisset ei X .


Notum fieri volumus omnibus sancte matris ecclesie fidelibus tam futuris quam presentibus quod domna Rechezildis de Sorciaco et Rofredus filius ejus , et Leucarda filia ejus , dederunt Deo et Sancto Pantaleoni de Conmarciaco et fratribus Molismensibus ibi morantibus alodium Villene et ecclesiam et quicquid ibi habebant in silvis et in pratis , in campis , in servis et ancillis et in ceteris rebus omnibus , hoc etiam laudante donno Richuino marito ejus , et propria manu confirmante cum uxore sua ex cujus parte alodium erat , laudantibus utrisque filiis et filia ejus prenominata .


Hujus rei testes sunt : donnus Albericus de Commarciaco et frater ejus Milo , et Hugo puer et Widricus et Rollannus prepositus , et Teobaudus et Rodulfus , et Lambertus capellanus de Sorciaco , et Girbertus et Heroardus et Jospertus faber et Albertus .


Cuncti Xpisti fideles futuri et presentes cognoscant ac firmiter retineant quod Hugo Planciensis dominus et Emelina ejus nobilissima conjuncx dederunt ecclesie Sancte Marie ad Ulmos partem alodii sui de Sancto Patroclo , que eis competit jure hereditario ; similiter et soror ejusdem Hugonis , Hodierna nomine , et cognata ejus , uxor Roberti filii Garnerii , concesserunt suas partes in ipso alodio .


Testes hujus largitionis sunt isti milites : Gauterius de Coharardivilla , Hugo Aplainardus , Rainaldus filius Milonis Albi , Paganus de Sezanna , Robertus filius Warnerii , Warnerius capellanus .


De hominibus Sancte Marie interfuerunt Teodericus major , Rotgerius et Rollannus joculator .


Notum sit omnibus fidelibus futuris atque presentibus quod Rainardus de Barro super Sequanam dedit Deo et Sancte Marie Molismensi et monachis in eodem loco habitantibus medietatem alodii sui quod apud Poliseium majorem habebat , in vita sua .


Post mortem vero suam absque parte heredum suorum totum concessit , annuente uxore sua Hemelina et filiis suis Widone et Hugone .


Dedit preterea et alias vineas censuarias que sunt apud Espinolium excepto vinea Gosberti , ceteras vero nonnisi post mortem suam .


Hujus rei testes sunt : Ansellus Tornodorensis et Wido frater ejus ; Bovo filius Aganonis de eodem Barro , et Ricardus frater ejus ; Lecelinus quoque dapifer et Iterius prepositus ; Haymo de Brié et Petrus frater ejus .


Notum sit omnibus quia Oldebaudus , frater Isembardi monachi , tali conventione venit Molismum ad fratrem suum Isembardum et de bonis suis secum adduxit , ut , quamdiu ibi bene et honeste in seculari habitu demorari vellet , non prohiberetur , omni tamen proprietate relicta , et , si aliquando monachus devenire vellet , non nisi in ecclesia Molismensi hoc faceret .


Si vero aliqua rationabili occasione inde recederet , mediam partem bonorum que illic attulerat secum auferret , mediam alteram ecclesie Molismensi in pace relinqueret .


Notum sit omnibus tam presentibus quam futuris quod Willelmus presbiter filius Volfardi de Alta Ripa dedit Sancte Marie terciam domus sue vel sexaginta solidos , et terciam partem vinearum suarum , excepto quod Constancius frater suus dedit uxori sue in dotem ; aut , si fratres sui retinere volunt partem terciam illam , faciant in terra Sancte Marie tantum vinearum quod contravaleat illam terciam partem .


Testes sunt : Gilebertus diaconus de Riciaco , Ingilrandus de Bussiel , Willelmus de Capella ; Constantius et Hugo fratres ejusdem presbiteri .


Notum sit omnibus quia Airardus comes Brinensis , filius Walterii comitis , dedit Deo et Sancte Marie et ecclesie Molismensi pro anima patris et etiam pro semetipso quandam feminam Rocelinam nomine manentem in eadem villa Molismi , concedente hoc idem matre sua Eustachia comitissa , et uxore sua [ ] , necnon et Milone fratre suo , comite de Barro , audientibus et videntibus testibus istis : S .


Gosbertus de Pinsneio , S .


Paganus de Hispania .


Ipsa autem Rocelina postea in presentia domni Roberti abbatis adducta reddidit I .


Hugo de Malliaco , Walterius de Caunnis , Johannes de Aviré ; item Johannes filius Rainbaudi , Rainerius famulus , Radulfus pelliciarius .


Notum sit omnibus quod Lescelinus de Masiaco , sancte religionis habitum induturus , dedit Deo et Sancte Marie et ecclesie Molismensi ecclesiam de Campaniola et omnia ad eam pertinentia , cum laude Rainardi Lingonensis episcopi ex cujus casamento erat .


Dedit etiam hereditatem suam que sibi jure hereditario debebatur , ubicumque eam habebat , scilicet partem suam de Masiaco , de Vicinolio , de Villare et de Lussiaco .


Quod quidem alodium de Lussiaco tam pro ipso quam pro sorore sua Odelina , quae fratrem suum secuta religiose postea apud Molismum , quoad vixit , conversata est , predicta Molismensis ecclesia multis annis libere possedit .


Post hec Hugo frater ejusdem Lescelini insurrexit adversus ecclesiam , et cuncta que frater suus dederat , calumpniari cepit .


Pro qua calumpnia publico placito apud Castellionem constituto , tandem predictus Hugo nobilium virorum , id est Bernardi de Monte Barro et donni Rainerii et aliorum , precibus cessit et omnes calumpnias et pristinas querelas dimisit , et cuncta que frater suus Sancte Marie dederat , jure perpetuo tenenda concessit , excepto quod de alodio Villaris rectitudinem se eis exibere promisit .


Domnus autem Robertus abbas , consilio amicorum ecclesie , quinquaginta solidos pro pace et karitate dedit .


Hujus rei teste sunt : Bernardus de Monte Barro , Rinerius senescaldus , Landricus de Lanfredicurte , Odo de Buxo , Humbertus de Duismo , Tescelinus , Henricus .


Notum fieri volumus omnibus tam futuris quam presentibus quatinus domnus Symon comes Barrensium dedit Beate Marie semper virgini Dei genitrici et domno Roberto abbati , fratribusque in loco Molismensi Deo servientibus , quicquid habebat in dominicatu apud villam que dicitur Granciacus , Robertum scilicet et mulierem ejus Wilesendem cum omnibus infantibus suis , silvam que dicitur Carmeacus , et piscaturam cum gaurea : eo tenore ut quotannis anniversarius dies parentum suorum , Radulfi videlicet comitis et Walterii fratris suis et matris sue Adele , necnon et ipsius domni Symonis , postquam obitus ejus evenerit , agatur a fratribus .


Consuetudines autem quas rustici debent , similiter dedit , quatinus in prefato loco Molismensi quemcumque ipse comes mittere ad monachatum voluerit recipiatur et alatur .


Signum Symonis comitis .


Anschulphi sexcalqui .


Evrardi vicecomitis .


Widonis de Ulmiaco .


Fulberti prepositi .


Arnulfi vicecomitis .


Drogonis .


Odoardi marescalci .


Milonis Orphani .


Helie militis Thorotensis .


Actum est hoc publice apud castrum quod situm est apud Albam fluvium , quod Firmitas nuncupatur , regnante Philippo rege .


kalendas martii obiit Radulfus comes .


idus septembris obiit Walterius comes .


idus septembris obiit Adelina comitissa .


Notum sit omnibus quod Hugo Grossus de Malliaco , laudante uxore sua Nazaria et fratre suo Gaufredo , concessit Sancte Marie Molismensi et monachis ejus terciam partem Sancti Moderati sub censu octo denariorum , sicut a Landrico antea monachi tenuerant , et terciam partem duorum jugerum terre pro duobus denariis census .


denarios census , similiter laudavit isdem Hugo monachis sub isto censu habere , si aliquando ei quoquo modo ab eis qui tenebant exciderint , vel monachi adquirere potuerint .


Testes sunt ex hoc : ex parte ejus , Gosbertus Capellus , Martinus homo ejus ; ex parte Sancte Marie , Hugo Ricardus et Martinus servus Sancte Marie , Arembertus Alemannus et Rainerius famulus .


Notum sit omnibus quod Robertus Lingonensis episcopus concessit Deo et Sancte Marie et ecclesie Molismensi ecclesiam de Insula , id est presbiteratum et quicquid ad altare pertinet : que villa in territorio Barrensi super Albam fluvium sita est .


Post hec Petrus filius Bosonis de Ulvilla intulit calumpniam Molismensi ecclesie de predicta ecclesia , dicens sibi eam antiquitus esse concessam a donno Rainardo Lingonensi episcopo .


Cujus discordie causa , licet in publica Sancti Mammetis curia fuisset coram episcopo et proceribus ejus subtili examinatione discussa , et tam ab episcopo quam a judicibus jus Sancte Marie fuisset recognitum , tandem ut hoc malum aliquando terminaretur , talem concordiam inter se fecerunt ut monachi Molismenses medietatem ipsius ecclesie liberam possiderent et predictus Petrus alteram medietatem ad suos usus in vita sua haberet , ita ut post mortem suam nullus heredum in ipsa ecclesia aliquid jure hereditario possideret vel proclamaret .


Testes sunt ex hoc : Radulfus de Tors , Radulfus major , Aurencus , Andreas , Rainerius famulus domni abbatis .


Hic adnotantur nomina eorum militum qui pro salute animarum suarum dederunt Deo et Sancte Marie et ecclesie Molismensi piscationem quam habebant in molendinis de Insula subtus Barrum : Hilbertus , Wigerius , Walterius , Rainerius , Milo ; Henricus Bergarius , cum laude uxoris sue de cujus capite erat ; Wido filius Mortis ( sic ) , et omnes alii heredes qui in hac piscatione partem habebant .


Innotum sit omnibus tam futuris quam presentibus quod Rainardus de Barro et Johannes de Laniaco , laudante Valterio comite Brenensi et Barrensi cum uxore et filiis , a quibus hoc erat casamentum , dederunt ecclesie Molismensi terram apud Siccam Fontem labore hominum jam conplanatam , et quam ipsi sibi postmodum de silva conplanare possent , ea scilicet libertate ut nulli unquam in decimis vel terciis seu in aliquo censu quicquam exsolverent , uxoribus eorum et filiis laudantibus .


Hanc Rainardi dacionem testantur qui presentes fuerunt : fuerunt filii Haganonis , Bovo , Rangerius , Hunbertus , Rikardus , et de eodem Barro Gosbertus , et Ilbertus de Errorio ; Johannis vero donum Teobaldus de Laniaco filius Bosonis , et Arveius frater ejus , et Bocardus et Isembardus de Avireio et fratres ejus .


Quam donationem similiter ex sua parte fecerunt illi qui inde casati fuerant , scilicet Acelinus de Cappis et Walterius de Montiniaco , uxoribus eorum heredibusque ceteris laudantibus ; et hoc testantur : ex parte Acelini , Paganus de Montiniaco et Girardus et Tecilinus et Wido de Clareio ; in parte vero Walterii de Montiniaco , Hugo dominus ipsius castri , et Wido et Waldinus presbiter et Teodericus decanus de Clareio .


Postmodum vero Hersendis , filia uxoris ipsius Valterii , cui pars hereditarie contingebat , veniens ad Siccam Fontanam supradictum donum super altare ipsius ecclesie fecit et orationes fratrum loci illius in presenti recepit : cui dono interfuerunt servi ejus Walnerius et Terredus .


Walterius comes , ut dictum est , hoc confirmavit , videntibus et testificantibus Gosberto et Haganone cum filiis suis et Walterio de Donjunno .


Cum vero ecclesiola loci illius , quam edificaverant Petrus et Lambertus discipuli magistri Brunonis , qui cum eo in territorio illo erant ( et ) heremitice vixerant , a donno Roberto Lingonensi episcopo in honore beate semper virginis Marie dedicaretur atriumque benediceretur , predictus comes et idem Rainardus et Acelinus cum multis aliis presentes fuerunt , et quam prius fecerant donationem , iterum in presentia episcopi donni Roberti confirmaverunt ; et comes insuper adjecit . . .


Notum sit omnibus sancte ecclesie fidelibus quod donnus Norgaudus de Toceiaco , laudante uxore sua Ermengardi et filio Iterio filiaque Beatrice et ceteris infantibus suis , concessit Deo et Sancte Marie Molismensi Sanctoque Nicholao insule de Crisennon ecclesiam de Lissiaco et omnia ad eam pertinentia , id est decimationes , oblationes , sepulturam et atrium totum , et totum feodum quod Petrus de Castro Censorio ab ipso tenebat , insuper quicquid ipsemet in eodem fundo possidebat in terris , silvis et pascuis et in omni omnino consuetudine , nichil sibi in eo retinens , ad usus monachorum Deo et Sancto Nicholao in insula Crisennon sub obedientia Molismensis ecclesie famulantium .


feria in eadem Sancti Nicholai ecclesia , tempore Humbaudi Autisiodorensis pontificis , Willelmi comitis Nivernensis .


Cui concessioni interfuerunt testes isti : Gosbertus Capellus , Andreas prepositus et Frogerius filius ejus , Gaufredus de Vincellis , Hugo filius Wiberti , Alexander , Jolduinus filius Gaufredi de Aona , Walterius filius Willai , Rainaldus filius Walterii filii Calonis .


Notum sit omnibus fidelibus tam futuris quam presentibus quod ego Lodovicus de Baiz pro remedio anime mee et antecessorum meorum dono Deo et Sancte Marie Molismensi quicquid habeo a flumine qui vocatur Bierz usque ad flumen quod vocatur Chamberona , in pratis , in campis , in vineis , in domibus , in casalibus , in nemoribus , in aquis aquarumque decursibus totum usque ad exquisitum .


Insuper etiam dono quicquid michi pervenire debet de terra Pontionis consanguinei mei .


Hujus rei testes sunt : Aloldus Marrons , Lambertus decanus , Willelmus Genevensis .


Notum sit omnibus fidelibus tam futuris quam presentibus quod ego Umbertus filius Lodovici de Baiz pro remedio anime mee et antecessorum meorum laudo et concedo Sancte Marie Molismensis ecclesie et Sancto Sulpicio , et fratribus in eisdem locis Deo servientibus et servituris , quicquid prenominatis ecclesiis dederunt pater meus Ludovicus et mater mea Ammaldrea et avunculus meus Turunbertus et Constancia uxor ejus .


Hujus laudationis et concessionis testes sunt : Nantelmus , Robertus , Wido Baratte de Gomoens , Wido de Botens , Wiardus de Sancto Martino , Umbertus de Blanz .


Hoc ergo Umbertus de Baiz feci in presentia donni Widonis abbatis Alpensis et donni Hugonis prioris Sancti Sulpitii .


Ego Turumbertus de Baiz pro remedio anime mee et antecessorum meorum tribuo Deo et Sancte Marie Molismensi et fratribus ibidem Deo servientibus ac servituris quicquid habeo a flumine quod vocatur Bierz usque ad flumen quod vocatur Chamberona , in pratis , in campis , in vineis , in domibus , in casalibus , in nemoribus , in aquis aquarumque decursibus totum usque ad exquisitum .


Tribuo etiam servos et ancillas quos apud Sanctum Sulpitium habeo .


Hujus donationis testes sunt Joslenus et Turumbertus de Blaneschia et Wibertus de Blaniz .


R .


abbati et omni conventui Sancte Marie Molismensis ecclesie donnus Odo de Vergelo ejusque Herenburgis in Domino salutem .


Notum facere volumus omnibus sancte ecclesie fidelibus quoniam ego Odo ecclesiam Sancti Pathusii Domino et Sancte Marie Molismensis ecclesie trado cum altari ejusdem ecclesie et presbiterio , cum redditibus inde procedentibus excepta decima terre et lini et caneve ; omnem vero decimam animalium monachis ibi Deo servientibus concedo , illam videlicet que ad ecclesiam pertinet , et meorum decimam animalium et redecimam mee carruce , et duos modios decime , unum tritici , alterum avene , et mearum decimam vinearum que ibi sunt aut erunt , et hospitem unum cum redditu suo , et terram ad opus domuum monachorum ibi habitantium , et ecclesiam ab omni censu et more liberam .


Sed sacerdos ejusdem ecclesie ad synodum Meldis ibit .


Hec autem ea conditione trado ut hec eadem ecclesia nulli ecclesie , nisi proprie Molismensi ecclesie , debeat subjectionem ; et si Deo annuente ejusdem ecclesie quandoque superhabundaverit prosperitas , ad usus fratrum ibi in conventu deservientium remaneat ; et si potest fieri ut major substantia habeatur , ordo et conventus fratrum ibi teneatur , sed postquam locus erit perfectus et censum reddere poterit , secundum divisionem fratrum ejusdem loci et dominii ejusdem ville censum convenientem persolvat ecclesie Molismensi .


Hoc equidem volo , ut precepto abbatis et omnis conventus hic cartam faciatis , et ita ut , carta abscita , in unaquaque parte ejusdem carte tota ratio contineatur , et ad me deferatur et me vidente abscidetur , et quedam pars in ecclesia vestra remanebit , altera pars cum sigillo Sancte Marie Molismensis ecclesie apud me erit .


Hoc donum dedi Deo et Sancte Marie Molismensis ecclesie , et per manum prioris Attonis ecclesie mitto .


Hujus autem rei testes sunt : ex parte mea , uxor mea Herenburgis et tres filii mei Hugo , Goyffridus , Symon ; Odo filius Berengeri et Milo frater ejus , Radulfus clericus , Odo de Firmitate presbiter .


Ex parte ecclesie , Hugo , Alwinus , Rotbertus , Ingelbertus , Gislebertus , Radulfus .


Facta autem sunt hec ab incarnatione Domini anno millesimo centesimo secundo , Paschasio apostolatum obtinente , Phylippo rege Frantie regnum protegente , Stephano comite et Hahela ejus uxore regnantibus .


Philippus summa Dei misericordia Trecensis episcopus salutem universis fidelibus .


Proinde ecclesiam de Plantiniaco , quam frater meus Warnerius ab ecclesia nostra tenebat in feodio , ecclesie Sancte Marie Molismensi ejusdemque ecclesie monachis habendam jure perpetuo concessi , assensu tamen et precibus predicti fratris mei Warnerii ; hoc autem ea conditione concessi ut vice militaris servitii ecclesia nostra ecclesiasticum habeat servitium , olei scilicet per singulos annos sextarium , et hoc in festivitate Sanctorum Omnium .


Ut autem stabile foret quod feci , affuit assensus totius nostri capituli : Gosbertus archidiaconus , Wido archidiaconus , Jocelinus archidiaconus et cancellarius , Johannes presbiter et camerarius , Bocardus presbiter , Hugo presbiter , Dudo presbiter , Petrus diaconus , Girardus diaconus , Giroardus diaconus , Frotmundus subdiaconus , Robertus subdiaconus , Odo cantor , Constantius subdiaconus .


Actum est hoc ( in ) civitate Trecorum , residente me cum ceteris fratribus in capitulo Sancti Petri , die sancte Epiphanie , regnante Philippo Francorum rege , tempore Rotberti primi abbatis ejusdem ecclesie .


Notum sit omnibus quod Arnulfus de Spinolio , concedente filio suo Richerio , necnon videntibus fratribus suis Rotberto , Herberto et Inmero atque laudantibus , dedit Sancte Marie Molismensi mansum unum alodii sui apud Spinolium in quo erat situm torcular Sancte Marie .


Dedit et vineam unam que sita est prope furnum predicte ville cum uno servo Bovone nomine .


Hujus donationis testes sunt : ex ipsius parte predicti , Rotbertus , Herbertus et Inmerus frater ejus ; ex parte vero Sancte Marie , Wido prepositus Tornodori , Walterius senescaldus , Bonus Amicus filius ejus , Walterius , Petrus de Beleon , Bernerius de Spinolio .


Sit notum cunctis presentibus atque futuris quod Hildierius de Villenessa dedit Deo et Sancte Marie et conventui Molismensi ecclesiam de Granciaco et omnia omnino que ad eam pertinent , excepta medietate decimationis .


Prefatus Hildierius dedit medietatem unius quadrantis , Wido de Buxo et Odo frater ejus medietatem alterius quadrantis , Rodulfus de Capsanno medietatem tercii , Walterius de Avalurra medietatem quarti quadrantis .


Hujus autem donationis testes fuerunt Gosbertus de Barro , Hugo Rufus , Ingo , Bencelinus .


Et quia predicti domini hec beneficia tenebant a dominis aliis , scilicet a Raynaldo de Salxo Fonte et a Milone de Bairia et a Raynaldo conestabulo , et isti donationem factam laudaverunt et manu propria dando et testes invocando eam confirmaverunt , audientibus et testimonium perhibentibus Milone , Ailulfo , Widone , Evrardo , Gosberto , Oliverio , Constantio , Benscelino .


Symon autem obtimus comes Barrensis , a quo tenebant et isti donum istud , libentissime annuit et laudavit , et ipse idem insuper predicte ecclesie dedit quicquid in prefata villa in dominicatu habebat , scilicet Robertum et Wilesendem uxorem ejus cum filiis et filiabus suis , et silvam que dicitur Carmeacus et piscaturam et gauream , et omnes consuetudines quas rustici predicte ville ei debebant .


Post hanc igitur donationem transacto non modico tempore Hugo de Velenosa , predicti Hildierii filius , donum quod pater suus fecerat cupiens amplificare dedit Deo et ecclesie Molismensi suam partem terciarum de Grancesis preter illam que ( ad ) Musciacum pertinet .


Concessit autem adhuc monachis de Granciaco decimationem omnium laborum carrucarum suarum , quantumcumque magnum fuerit , et suam partem corveie excepta justicia et calumpnia terre Sancti Quintini .


Pro hoc ergo beneficio accepit a domno abbate Roberto unum equum valde bonum ea videlicet conditione , ut si mater predicti Hugonis aliquando divina inspiratione conpuncta relicto seculari habitu Molismum habitare voluerit ibique vitam suam preteritam cum ceteris religiosis mulieribus emendare elegerit , gratis pro supradicto beneficio a nobis in nostra societate recipiatur .


Hoc donum laudaverunt duo fratres prefati Hugonis Raingerius et Richardus , et mater eorum Emelina .


Hujus rei testes sunt Milo comes de Barro , Robertus de Riciaco , Bartholomeus de Barro , Robertus de Granciaco , Constantius , Felix , Girbertus , Petrus presbiter .


Notum fieri volumus ecclesie fidelibus quod Odo dux Burgundie dedit Molismensi ecclesie quemdam hominem , Rainfredum nomine , pro spe retributionis eterne et pro salute animarum patris sui et matris sue .


Ipsos etiam , quibus hoc donum dedit , fratres et , per eos , ceteros absentes precatus est ut in suis orationibus apud Deum sui memoriam facerent , quatinus ejus votum et iter quo Jherusalem tendebat , in bonum dirigeret .


Acta sunt hec apud oppidum Castellionem locum celebrem coram testibus istis : Hugo filius ejus , Bernardus de Monte Forti , Rainerius senescaldus , Warnerius , Ardelinus , Tescelinus Poliseus , Acardus senescaldus .


Notificetur cunctis presentibus atque futuris quod Johannes de Laniaco dederit Deo et Sancte Marie fratribusque sibi in ecclesia Molismensi famulantibus quemdam juvenem Henricum nomine , concedente uxore sua Ledelina et filio Bartholomeo et filia , audientibus etiam et videntibus testibus istis : Wido nepos ejus , Walannus major , Hugo de Avireio ; et ex parte nostra : Hugo de Malleio , Walterius coquus , Johannes de Avireio , Rainaldus .


Qui videlicet Johannes apud Avireium villam suam hoc idem donum confirmavit et in domo Isembardi majoris sui coram filiis suis roboravit .


Quod cum audisset quidam miles de cujus feodo erat , Nicholaus scilicet de Rubro Monte , quod suus dominus fecerat laudavit et ipse .


Notum sit omnibus sancte ecclesie fidelibus quod Petrus comes de Domno Martino , tempore mortis sue , pro remedio anime sue concessit Sancte Marie et ecclesie Molismensi tantum de terra sua quantum IIIIor .


bubus in laborando sufficeret , et de pratis suis octo falcatas apud villam nomine Curcleiam .


Domnus vero Hugo comes Trecensis , a quo hoc beneficium tenebat , postea eundem donum quod dictus Petrus fecerat , confirmavit , et . . . . .


hoc donum in manu domni Richerii monachi posuit .


Testes sunt : Walterius de Dongione , Bovo Grussus , Odardus Grossus . . . . . . . . . .


comitis , Hato de Curcleia . . . . . . . . . .


Amaldricus . . .


Hujus rei testes advocat et statuit : Hunbaldum episcopum Altissiodorensem , Stephanum prepositum , Engelbaudum archidiaconum , Rogerium thesaurarium , Frodonem decanum , Johannem cantorem .


Notum sit omnibus futuris et presentibus quod Odo filius Rocelini et uxor ejus Hermensendis , soror Hugonis et Gaufredi de Monteniaco , concesserunt Sancte Marie et ecclesie Molismensi alodium suum de Lingeio tam pro suis quam pro predecessorum suorum animabus , quod scilicet alodium Molismensis ecclesia multis annis libere et absque calumpnia tenuit .


Interea surrexit quidam miles Walterius filius Rainardi de Ecclesiolis , qui eamdem terram calumpniatus est et multis calumpniis se , ut dicebat , exheredatum conquerebatur .


De qua re placito multotiens habito , cum nulla suam rectitudinem re vel monachorum tortitudinem demonstrare potuisset , tandem domnus Rotbertus abbas Molismi pro pacis caritatisque custodia medietatem ipsius terre illi in vita sua concessit , non aliquo hereditario ipsius jure exigente sed sola concordie bonitate , ita tamen ut post ejus decessum fumdus ipse ad ecclesiam rediret et nullus heredum suorum in eo aliquid proclamare deberet , ipso Walterio hoc ipsum gratanter concedente .


Factum est hoc in claustro Fulcheriensis ecclesie per manum donni Gaufredi senecaldi qui talis concordie inter nos et ipsum mediator exstitit .


Huic conventioni interfuerunt testes isti : ex parte Sancte Marie , Milo de Villa Mediana , Herbertus filius Rainardi , Arnulfus de Cappis , Bovo de Cappis ; ex parte Walterii , Walterius de Monteniaco , Isembardus de Avireo et fratres ejus Constantius , Atho et Teodericus .


Notificamus futuris et presentibus quod Gotefridus de Castellione et Matheus consobrinus ejus cum laude uxoris sue dederunt Deo et ecclesie Molismensi Vitalem de Exoio cum tenamento suo .


Actum est hoc apud Castellionem in domo domni Lescenini camerarii coram istis hominibus : Odone de Buxo , Milone filio ejus , Evrardo de Buxo , Tescelino Poliseio , Belino cliento canonicorum : qui hujus rei testes sunt .


Simili modo Hugo de Firmitate concessit nobis quicquid in supradicto homine Vitale habebat , cum laude uxoris sue .


Hujus rei testes sunt : Paganus filius Hulduardi ; Lambertus Malecrescit ; Robertus de Granciaco , major Sancte Marie .


Testes fuerunt similiter ex parte uxoris Hugonis : Paganus filius Hulduardi , Girardus , Constantius , Hulgerius , Robertus major Sancte Marie de Granciaco .


Notum sit omnibus quod Hugo qui cognominatur Deforis concessit Deo et Sancte Marie Molismensi , post suum de vita decessum , medietatem totius hereditatis sue laudante Cleopa filio suo .


Et ut rata permanerent , dimidium terre jornalem pro recognicione Sancte Marie Molismensi ad presens in vestitura concesserunt et coram his testibus confirmaverunt : S .


Odo Clarel .


Fulcherius .


Hii fuerunt ex parte Hugonis ; ex parte Sancte Marie : Milo de Mela , Hanricus de Museio , Dudo major de Exoio , Rotbertus major de Granceio .


apud Granciacum .


Notum sit omnibus quod Norgaudus de Tociaco laudante uxore sua Ermengardi dedit Sancte Marie Molismensi et monachis de Crisennon medietatem molendini de Baiseron , et de piscibus qui in eo capti fuerint similiter medietatem , hoc solum retinens quod sua propria annona moletur sine multura quando ibi molere voluerit ; et pro hoc dono dederunt illi monachi quatuor libras .


Testes sunt : Humbaudus infans , Rotbertus Burgundio , Frogerius filius Andree .


Omnibus hec audientibus fiat certissime notum quod Turembertus et uxor ejus Constancia dederunt Sancte Marie Molismensis ecclesie quicquid alodii habebant apud Dangias et apud Sanctum Sulpitium in nemore et in campis , in pratis et vineis et in aqua , et partem suam de ipsa ecclesia Sancti Sulpicii .


Solummodo servum unum sibi retinuerunt , Willelmum nomine , cum hoc quod de ipsorum jure tenebat .


Hujus sunt donationis testes Wibertus de Pirriniaco et Wilelmus clericus de Genevensi .


Notum sit omni ecclesie fidelium quod Milo comes de Barro et uxor ejus et frater ejus Wido concesserunt Sancte Marie et ecclesie Molismensi furnum de Exoia villa jure perpetuo possidendum tali tenore et libertate , ut nec ipse nec aliquis heredum suorum in ipsa villa alium furnum umquam faciat , et omnes predicte ville habitatores , ipsius comitis homines vel ejus justicie subjecti , per consuetudinarium bannum ad furnum Sancte Marie coquant , non ad alium .


Hujus rei testes sunt : Wilelmus de Archis monachus noster , Lescelinus camerarius , Ricardus de Barro , Hulricus vicecomes , Walterius de Avalorro .


Hanc igitur donationem de supradicto furno quam nobis fecit comes de Barro , postea concessit Albertus de Paragio cum filiis suis coram istis testibus : Gosberto de Merlenniaco , Bartholomeo de Barro , Aimone de Brié , Widone preposito .


Notum fieri volumus tam futuris quam presentibus Odonem de Buxo , favente uxore sua et filio Widone ceterisque liberis suis , nepotibus etiam suis Walterio atque Everardo cum matre sua Ermentrude ceterisque filiis et filiabus , apud Granciacum villam dedisse Sancte Marie Molismensi et fratribus inibi servientibus tercias , in quantum ad eos pertinet , ex tot carrucis quot in ipso termino vel potestate laborare voluerint , hoc excepto , quod terras rusticorum non invadant , nisi eas sponte dimiserint .


Hujus concessionis testes fuerunt Robertus Lingonensis episcopus , Milo comes de Barro , Gosbertus Rufus , Bartholomeus de Barro , Teotbaldus de Ulmeio , duo filii Aymonis Rufi Girardus et Witbertus , Guntardus , Tescelinus , Robertus major Sancte Marie , et Constantius major Odonis et nepotum suorum , Hugo fratrer Raherii .


Notum sit omnibus futuris et presentibus quod Rotbertus de Riciaco , ipsa die qua insepulta est mater ejus apud Molismum , veniens in capitulum fratrum concessit Deo et Sancte Marie Molismensi , pro anima ejusdem matris sue Boveline nomine , necnon et pro animabus patris sui Hattonis et fratrum suorum Waldrici et Othonis , totum feodum quod habebat apud Villenosam de casamento Tornodorensi , et medietatem infantum cujusdam servi nomine Rotberti , quem anno ante frater suus Otho Sancte Marie dederat , unum et servum nomine . . . . .


et unam feminam apud Molisnum .


De propriis vero carrucis Sancte Marie que in termino Vertelli arabant , concessit modo decimam Sancte Marie , et predicte ecclesie similiter concessit decimam animalium de pecudibus universis .


Domnus autem Rotbertus abba , annuentibus fratribus , concessit ut pro eis et eorum parentibus anniversarius dies in kalendario notaretur et sicut pro uno ex monachis ageretur .


Acta sunt hec in capitulo Molismensi , V .


idus mai ( sic ) , coram istis testibus : Bartholomeus de Barro , Hugo de Toria , Rangerius de Barro , Rotbertus de Bosco .


Notum sit omnibus futuris et presentibus quod Calo filius Herluini , nepos Nocherii de Granciaco castro , dedit Deo et Sancte Marie Molismensi quicquid apud Villenas habebat in nemore et in plano .


Postea vero quam fratres Molismenses apud Sanctum Benignum venerunt , placuit illi pro salute anime sue dare ecclesie Molismensi quicquid apud Sanctum Benignum habebat in pratis et in aquis et in nemore ita libere , ut ex hominibus nichil retineret nisi servos suos et medietatem terciarum et medietatem pasnagii , et medietatem apum que fuerint in nemore invente : harumque rerum omnium medietatem monachis concessit .


Quod si aliquis ex alia potestate in potestatem Sancti Benigni injusticiam aliquam fecerit , predictus Calo auxilium feret monachis modis omnibus quibus potuerit , qualiter eis injusticiam emendetur , et ex ipsa injusticie emendatione medietatem habebit .


Et ut breviter omnia comprehendamus , omnium injusticiarum emendationes quas homines in potestate Sancti Benigni habitantes seu ipsi Caloni vel cuique fecerint , concessit monachis absque parte sui et omnium heredum suorum , nullusque predicte potestatis homines pro aliqua injusticia sibi ab eis illata coget ad justiciam , nec ipse Calo nisi per monachos .


Quicquid vero monachi Molismenses in potestate Sancti Benigni habitantes proprio labore adquisierint , construxerint seu fecerint vel operati fuerint aut lucrati fuerint quolibet modo quocunque in loco , totum domnus Calo libere absque parte sui omniumque heredum concessit eis possidendum .


Ad hoc donum interfuerunt : Nocherius avunculus ipsius Calonis , Arlebaudus de Chamereio , Aimo de Aspré et Wido frater ejus , et Rotbertus major ejus de Prato Geru : qui etiam et testes sunt .


Hoc donum , sicut supradictum scriptum est , laudavit et concessit Hugo filius predicti Calonis , sicut pater suus fecerat , quadam die in capitulo Molismensi , audiente Bartholomeo de Nogento , ubi societatem beneficii ecclesie concedentibus fratribus utrique receperunt .


Hoc etiam in notum sit quod Otbertus filius Leobaudi et Nocherius frater ejus concesserunt Deo et Sancte Marie Molismensi alodium de Mentron , quod et pater eorum prius dederat , hoc idem laudante sorore sua Adelaide et Theobaudo de Saliva marito ejus .


Testes sunt : Hugo senescaldus , Hugo de Saliva , Rotbertus major , Constantius de Portes , Albericus et Rotbertus .


Abbas Alpensis et Balernensis , ad invicem discordiam habentes et pro Balernensis ecclesie subjectione , qua Alpensi subici debere ferebatur , diu inter se altercantes , tandem pari consensu eademque sententia Molismum petierunt , quatinus donni Rotberti primi ejusdem loci abbatis ceterorumque fratrum juditio vel concordia eorum diutina controversia sedaretur , et sicut Molismensis ecclesie consilium eveniret , ab utrisque abbatibus firmum et perpetuo ratum teneretur .


Presidente igitur domno Rotberto abbate Molismensi et presente domno Lamberto Pultariensi , assistente etiam toto conventu fratrum , taliter predictarum ecclesiarum pax et concordia determinata est .


Statutum est ergo a predictis abbatibus quatinus , dimissis cunctis retroactis querelis et conventionibus , tali subjectione Balernensis abbas Alpensi subderetur ut , si Alpensis Balernam venerit , primam sedem teneat et quicquid juste vel regulariter disposuerit aut ordinaverit , et secundum consilium abbatis vel fratrum ejusdem loci , ei cuncti obediant .


Si autem Balernensis in aliquo contemptor sancte regule repertus fuerit , vel in tali causa , que emendatione digna sit , excesserit , ammoneatur ab Alpensi bis , ter vel quater ; si emendaverit , bene ; si vero contempserit vel contra eum rebellare presumpserit , invitabit eum in suum Alpense capitulum , et secundum Deum , et ut talem decet personam , causam ejus nulla sibi injecta violentia tractabit .


Quod si tanta aut talis causa fuerit que nec sic possit emendari , tunc demum abbati et ecclesie Molismensi notificabit , et ipse emendare curabit aut per se aut per quos dignum esse cognoverit .


Si autem Balernensis gravari se injuste senserit , prius eodem abbate simili modo usque quantum commonito licite Molismensis ecclesie audientiam appellabit , nulla aliena audientia a neutro eorum pro qualicumque negotio suo vel discordia , priusquam Molismensis deficiat , appellata .


Si propter ecclesie disciplinam vel necessitatem aliquos de fratribus Alpensibus secum Balernensis habere voluerit , caritative prestabit ei quantos potuerit , precipiens eis ut ita illi sicut sibimet obediant .


Porro in temporali Balernensium substancia nullam violentiam nullamque exactionem Alpenses inferent , sicut nec isti in illorum rebus , nisi quod ex caritate sibi utrimque servient .


Si donnus David abbatiam suam quoquo modo reliquerit , libere ad Molismensem vel , si maluerit , ad Alpensem ecclesiam , non ad aliam , ibit .


agente donno Rotberto primo ejusdem loci abbate , presente donno Lamberto Pultariensi .


Testes ex utraque parte sunt isti : Willelmus prior Molismensis , Girbaudus subprior claustralis , Toeobaudus cantor , Walterius secretarius , Richerius camerarius , Rotbertus cellerarius ; immo totus conventus , pusilli cum magnis , senes cum junioribus .


Widonis ( abbatis ) Alpensis et Andree monachi ejus .


David abbatis Balernensis et Stephani monachi ejus .


Notificamus his litteris omnibus audientibus posteris et presentibus quod Odo de Orbacensi Monasterio et uxor ejus Adelidis ejusque filius Warinus nomine , et Hugo de Plaiotro sororius Balduini Molismensis monachi , et Odo de Virtute oppido filius Feruini , annuentibus Hugone prefati oppidi Plaiotri domino , Catalaunensi quoque pontifice , dederunt Sancte Marie Molismensi quicquid in ecclesia cujusdam ville que Fera nuncupatur habebant , atrium scilicet cum censu ipsius , et altaris oblationes et sepulturas , censum quoque archarum que in ipsa essent ecclesia , et terram ad altare ipsius ecclesie pertinentem , nichil sibi omnino retinentes ex his que in predicto loco habere videbantur , excepto quod ipse Orbacensis Odo et alius Odo de Virtute opido terciam partem decimationis annone tantum sibi retinuerunt , ita tamen ut adtractus decime et custodia nostra esset .


Cetera ex toto cum omni libertate nobis dederunt hac videlicet conditione , ut si oportunitate exigente Molismensis abbas monachos ibi mittere vellet , hujus doni largitores annuebant ; quod si nollet sed redditus ipsius ecclesie Molismensi loco conferri voluisset , et hoc nichilominus concesserunt .


Preterea ipse Hugo dominus Plaiotri dedit Sancte Marie Molismensi consuetudines prandiorum que sibi a rusticis prefate ville dabantur .


Hujus largitionis sunt testes : Fridericus de Turre , Hugo filius Berte , Ebbo et Clarenbaldus frater ejus , Hugo filius Jenthonis , Hugo filius Burdini , Herbertus filius Lancenne .


Donum prati ( de ) Martelliaco quod donnus Arvalo dedit Sancte Marie Molismensi , illum Gislebertus Decanus et uxor sua Agnes , et Arvalo puer et alii pueri filii Arvalonis benigne propter animas suas concedunt .


Inde isti testes existunt : Wido prepositus , Frotmundus , Bonus Amicus , Willelmus , Willermus de Polé , Anseïs noster major , Rotbertus noster servus , Hanricus .


Notum sit omnibus fidelibus quod donnus Odo modo extorsit uxorem Johannis de Avireio dando cultellum Gotefrido filio Girardi de Cantimerulo , qui eam calumpniabatur .


Testes sunt inde : Jocius de Baldimonte , Teobaldus filius Aiem , Rotgerius major Sancte Marie et Rotbertus de Molismo .


Notum sit omnibus tam presentibus quam futuris quod Milo filius Widonis dedit Sancte Marie Molismensis monasterii quartam partem decimarum Sancti Verani et terram quam ibi habebat , et medietatem molendini Valescurtis et medietatem decimarum Blechecurtis , et terram quam ibi habebat , et Milonem servum suum .


Testes sunt : comes Odo , Gaufredus filius Otranni , Engilmarus , Walterius vitri artifex , Rainbaldus major Molismi .


Notum sit omnibus quod domina Emelina , uxor Hugonis Bardulfi , concessit Sancte Marie et ecclesie Molismensi terram de Linerolis que de suo feodo erat , sicut eam dederant Evrardus vicecomes et Rainerius qui dicitur Salvator .


Hoc autem factum est apud Gundricurtem in claustro monachorum .


Hujus concessionis testes sunt Warinus et Olricus , duo milites de Gundricurte .


Sit notum futuris et presentibus quod Evrardus vicecomes de Firmitate et Rainerius qui dicitur Salvator dederunt Deo et ecclesie Molismensi locum de Linerolis , ita ut illum Harembertus heremita edificaverat et possidebat .


Hanc autem donationem laudaverunt Rainaldus filius Evrardi vicecomitis et Hugo filius Rainerii cognomine Salvatoris .


Notificamus futuris et presentibus universis sancte ecclesie fidelibus quod quidam miles de Castellione Gotefridus nomine dedit Deo et ecclesie Molismensi pro anima fratris sui Nivardi quendam servum Petrum nomine apud Sanctam Colunbam cum uxore sua et filiis et filiabus suis et omni tenamento suo ; adhuc autem et tercias de Jorma ubicumque manent .


Testes sunt : Rodulphus clericus de Castello ; Wido nepos ejus ; Gotefridus de Molismo ; Acardus servus ducis de Castellione , filius Gosberti Male Placitantis .


Cum scripture sacre sit generale preceptum dicentis : Facite elemosinam et ecce omnia munda sunt vobis , merito nonnulli sancte ecclesie filii , hac dominica voce divinitus excitati , ad suarum rerum contemptum facile pertrahuntur , de suisque facultatibus vel possessionibus pauperibus Xpisti distribuere non verentur , dum pro caducis eterna , pro terrenis celestia perpetuo adipisci se cognoscunt .


De quorum numero unum , Hugonem scilicet strenuissimum Trecorum comitem , ejusque nobilissimam conjugem Constantiam nomine ad medium deducimus et , quam Sancte Marie suisque pauperibus sibi in ecclesia Molismensi famulantibus suarum rerum divisionem fecerint , ad posterorum memoriam litteris mandare curamus .


Hic ergo comes predictus , illius famosi Teotbaldi comitis filius , ejusque conjux Constantia , Philippi Francorum regis filia , anno ab incarnatione Domini millesimo centesimo primo , indictione VIIII . ,


ad cenobium Sancte Marie Molismensis devotionis simul et orationis gratia cum multis nobilibus viris quadam paschali sollempnitate pari consensu convenerunt , fratrum orationibus devote se commendaverunt et de quadam sua potestate , que Rumiliacus vocatur , hanc concessionem predicte ecclesiae Molismensi fecerunt .


Concesserunt ergo ad presens in vita sua medietatem tocius predicte potestatis et nemoris ad eam pertinentis et omnium justorum et consuetudinariorium reddituum terre culte et inculte , censorum et pratorum et curvate rusticorum et de labore quem sui boves fecerint ; et quicquid per justam consuetudinem de predicta villa procedit , medietatem Sancte Marie , ut dictum est , concessit ; alteram , quamdiu ipse viveret , sibi retinuit : ita tamen ut , si ante non vellet , post ejus discessum hec eadem pars ad ecclesiam rediret , eamque sine contradictione jure perpetuo possideret .


Acta sunt apud Molismum tempore Philippi regis Francorum , item Philippi episcopi Trecorum , Roberti episcopi Lingonensis ecclesie , Rotberti primi Molismensis cenobii patris .


Hujus rei testes fuerunt : Hugo comes Risnelli , Pontius de Ponto , Gaufredus filius Otranni , Otrannus filius ejus , Achardus Nepos Achardi filius , Herbertus filius Dodonis , Walterius de Curte Airardi et Ysoardus de Plaiotro , Bartholomeus de Barro , Odoardus , Wandelbertus , Flodoveus , Albertus ; Milo et Mainardus , capellani comitis ; Milo vicecomes ; Hugo comes de Rameruio , Hugo senescalcus ducis .


Notificamus universis quod quedam domina cognomine Damna dedit Deo et ecclesie Molismensi quendam servum nomine Gosbertum de Cainé cum omni tenamento suo et uxore ejus et filiis .


Hoc donum fecit nobis in die festivitatis sancti Michaelis in claustro Sancti Aniani .


Hujus rei testes sunt : Wido de Bernon , Ansellus , Teodericus Warrellus , Agaso de Caisé , Frotmundus clericus , Obertus de Bernon , Arembertus servus predicte domine .


Post hoc prenominata domina laudare fecit hoc donum infantibus suis apud Arvicum in domo donni Aganonis .


Huic autem concessioni interfuerunt : ipse Agano , Ansellus , Obertus de Bernon , Bernardus de Bernon , Arembertus .


Notum sit omnibus tam futuris quam presentibus quod Gaufredus filius Hugonis de Calvo Monte dedit Deo et Sancte Marie Molismensi omne alodium suum , ubicumque jaceat , post decessum suum , si sine herede nato scilicet ex legali muliere mortuus fuerit , testantibus Gaufredo scilicet bersatore Bituricensi et Gerardo de villa que dicitur Scota , et Widone de castro Novigento .


Item sit notum quod Airardus comes Brinensis , et Milo frater ipsius , de Barro , concessit Deo et Sancte Marie Molismensi eodem die , et in ipso capitulo concesserunt , quicquid Gilildis Planceiacensis domina et Walterius filius ipsius Sancte Marie dederunt vel daturi sunt ; usuarium vero in nemoribus et in terris suis circa Molismum sitis , quemadmodum pater eorum , concesserunt .


Cujus rei testes sunt : Ricardus filius Aganonis , Adardus de Vindovrio , Bartholomeus de Barro , Heldebertus de Monte Regali .


Notificamus futuris et presentibus quod quedam domina nomine Petronilla , uxor Walterii de Aqua , filia Aganonis , dedit Deo et Sancte Marie et ecclesie Molismensi medietatem alodii sui de Grisé juxta Tornodorum , cum laude filiorum suorum Hugonis et Herlebaudi et filie Hermentrudis .


Testes adsunt : Hugo de Ranapont , Rotgerius , Iterius de Malag ; ex parte monachorum , Deodatus cappellanus de Vendoperio , Petrus de Brié , Aurannus major Sancte Marie , Girbertus .


Notum sit omnibus quod Anscherius , filius Anscherii fratris Walterii Piscatoris , neposque Pagani de Montiniaco , dedit Deo et Beate Marie Molismensi alodium suum quod apud Pratalenum habebat , cujus servos tantum in vita sua retinuit ; post mortem vero suam omnia concessit .


Dedit et aliud donum : alodium quod apud Espinolium possidebat , cum vineis , quod similiter mater ejus in vita sua retinuit , sed tamen post mortem suam sicut et alterum libentissime supradicti loci fratribus annuit .


Apud Fulcherias namque isdem Anscherius partem alodii sui quam ex patrimonio suo habebat , ecclesie Molismensi concessit .


Hujus rei testes sunt : Wido Carduus avunculus ejus et Lambertus frater ipsius Anscherii et Odolricus Querela .


Notum sit omnibus hanc kartam legentibus quod Raynerius abbatis Molismensis famulus ancillam Sancti Eugendi nomine Alburgiam in uxorem duxerit tali conditione , ut de illorum infantibus medietas sit Sancti supradicti Eugendi , altera vero sit Sancte Marie .


Willelmi prepositi , S .


Odonis Clarelli , S .


Garini monachi , S .


Rotberti monachi , S .


Temanni presbiteri , S .


Petri de Brié , S .


Rotberti de Granceio .


Notum sit omnibus futuris et presentibus quod Arnulfus de Saliva pro salute anime sue et uxoris ejus et filiorum suorum dedit Deo et Sancte Marie Molismensi presbiteratum ecclesie Sancti Benigni , scilicet babtisterium , offerendam et sepulturam et omnem minutam decimationem et medietatem annone et medietatem justicie atrii .


Hujus rei testes existunt : Nocherius de Granceio , Wido archipresbiter de Escalo et Gaufredus prepositus .


Dedit preterea isdem Arnulfus fratribus Molismensibus , post unum annum quod monachi in loco supradicto habitare ceperunt , omnem terram Sancti Benigni eo tenore ut quotannis pro ipsa terra reddant ei , vigilia Natalis Domini , censum duorum solidorum .


Notum sit omnibus fidelibus quod Wido de Barro , annuente uxore sua , Hugonem et uxorem suam et pueros suos , quos servos suos esse dicebat , rogatus ab ipso Hugone et ab amicis suis , ab ipsa quam de eis faciebat calumpnia absolvit .


Hujus rei testes sunt : Hugo monachus de Bullo Monte ; Lescelinus camerarius ; Humbertus miles de Barro , filius Aganonis ; Wido frater Anselli de Tornodoro et Gosbertus de Barro , et Ilerannus homo Humberti filii Aganonis .


Notum fieri volumus tam futuris quam presentibus quod Rainaudus de Firmitate , filius Evrardi , et uxor ejus Letuidis dederunt Sancte Marie Molismensi presbiteratum de Vacua Silva et presbiteratum de Lentiliaco cum censu atrii , annuente Acelino qui eum tenebat , et quicquid de decima habebant in suo dominicatu , et furnum ejusdem ville , ita ut alius furnus in ipsa villa non habeatur , et unum mansum usque in publicam viam cum atrio usque ad ecclesiam Sancti Martini , et de furno totam terram usque ad aquam et usque ad pontem , et totam terram que ibi constat , et uxorem Nocherii de Granceiaco et alodium de Garnumvillare .


Hanc donationem annuit Rainaudus qui postea uxorem dicti Rainaudi de Firmitate post mortem ejus accepit , coram testibus istis : Widone presbitero , Hugone Crinuto , Teobaldo , Acelino et Hugone de Ulmeto , et Goncelino , Lamberto militibus ; et de mancipiis : Gisleberto preposito et Andrea .


Abbas autem dedit eis propter hoc beneficium sotietatem Sancte Marie Molismensis .


Cuncti Xpisti fideles cognoscant Ansellum Belvacensem episcopum concessisse Sancte Marie et fratribus sibi in ecclesia Molismensi famulantibus ecclesiam de Noistel , in cujus parrochia situm est castrum quod Belmons vocatur .


Quam quidem concessionem jam et antea fecerat predecessor illius , Rotgerius jamdicte civitatis episcopus .


Concessit etiam idem Ansellus predicte ecclesie Molismensi ecclesiam de Vernolio .


Cui concessioni interfuerunt testes isti : Lisiardus archidiaconus , Rotgerius archidiaconus , Drogo cantor , Joscelinus Halegrois , Anscherius Ambianensis .


Notum fieri volumus tam futuris quam presentibus quod Hildigardis , matertera Henrici de Falconio , moriens dedit Sancte Marie Molismensi pro anima sua medietatem alodii sui quod jure hereditario possederat apud villam que dicitur Exsoia .


Hugo autem , filius predicte Hildegardis major natu , audiens quod factum fuerat , noluit partim distributionem matris annuere , sed statuit ut medietatem prefati doni ad presens monachi Molismenses possiderent ; omnia autem , sicut mater ejus largita fuerat , post mortem ejus acciperent eo tamen tenore , ut apud Molismum sepulturam et fratrum sotietatem haberet .


Huic conventioni testes affuerunt : Odo Clarellus et Albericus de Paragio et Rainaldus et Petrus monachi , et alii plures qui in eadem villa commanebant .


Notum sit omnibus hec audientibus futuris et presentibus quod Nevelo Barrensis oppidi miles et uxor ejus Heluidis et filius ejus Rangerius et ceteri ejus filii , et gener ejus Wido cum uxore sua , dederunt Sancte Marie de Molismo partem suam quam habebant in servis , et alodii , de Salis , filiis videlicet Henmalrici , eo pacto ut , cum ipse Nevelo et uxor ejus defuncti fuerint , pro hac helemosina Molismenses monachi eos sepeliant .


Testes sunt hujus rei : Gosbertus , Boso , Heldierus ejusdem oppidi milites , et Warnerius presbiter et frater ejus Galo , Rotbertus filius Nevelonis de Velunensa .


Notum facio omnibus futuris et presentibus quod Otho de Riciaco dedit Deo et Sancte Marie Molismensi , fratribusque in loco illo illis servientibus , omnem hereditatem suam quam habebat in villa que vocatur Velenosa , in terris et in silvis , favente matre sua fratreque Rotberto et ceteris consanguineis ejus .


Dedit etiam quendam servum nomine Robertum mediamque partem infantum ipsius et unum molendinum .


Pro hac itaque largitione predictus miles accepit caritatis gratia centum solidos a donno Roberto qui eo tempore custos erat ecclesie .


Hujus rei existunt testes : Milo comes de Barro , Ricardus filius Aganonis , Wido ; Bartholomeus et Ansellus sororius ejus : testes fideles et devotissimi laudatores , necnon et uxores eorum cum filiis et filiabus .


Postea dedit presbiteratum ecclesie Vertelli concedente fratre suo Roberto .


Testes sunt ex hoc suprascripti , et ex familia nostra : Gwilelmus de Maseio , Henricus famulus abbatis , Avinus , Johannes de Avireio , Warinus de Poilé .


Fixum et incommutabile teneant presentes atque futuri quod quidam miles de Tornodoro nomine Arwalo dedit Deo et ecclesie Molismensi omnem usuarium et pasturam potestatis de Vertello , et piscationem aque , in terris , in silvis , in pratis , in aquis , tali pacto videlicet ut nos et tota familia , que nobis serviunt , et de nostra curia panem , ad omnes usus nostros amodo et in futurum tam nos quam ipsi eam habeamus .


Concessit autem nobis chiminum , hoc est viam publicam per quam itur ad Castellionem , ad claudendum et disclaudendum .


Hoc donum laudaverunt postea apud Tornodorum due sorores ejus [ ] .


Testes sunt : ex parte monachorum , Bartholomeus de Barro , Robertus de Riciaco , Godefredus de Molismo ; et ex nostra familia , Willelmus , Robertus , Petrus , Ricardus , Wido ; ex parte militis , ipse Arwalo , Gibuinus miles , Humbertus de Sancto Winemaro minister ejus , et filius ejus .


Agnoscant presentes atque futuri quod donnus Haimo Rufus de Castellione relinquens seculum venit Molismum , ut habitum religionis acciperet : quod et fecit .


Deditque Deo et ecclesie Molismensi presbiteratum ecclesie de Banolio vel tres mansos alodii ; quicquid vero uxor illius Adelina in ipsa villa habet , totum nobis post mortem suam concessit .


Preterea dedit nobis uxorem Ulrici mulnerii cum infantibus suis de Insula subtus Barrum super Albam , et unum ex infantibus Wannerii de Lania et unum servum filium Hugonis apud Caleium cum uno manso , et unum pratum ad Villam Martini pertinentem ( sic ) .


Hoc donum gratanti animo laudavit uxor ejus Adelina filiique ejus Robertus clericus , Milo et Girardus .


Notum sit omnibus quia Hugo de Marolio dedit Sancte Marie et ecclesie Molismensi quicquid in ecclesia et in atrio de Artunnaco habebat , id est medietatem ipsius atrii census et totius decimationis ; et si qua alia in ipsa ecclesia possidebat , omnia prefate ecclesie Molismensi concessit , excepto hoc quod terram quam extra atrium tenebat , quecumque illa sit , in manu sua retinuit .


Qui etiam fillium suum Willelmum Deo et Sancte Marie obtulit , et in eadem ecclesia cum ceteris monachis Domino serviturum uterque parens monacum fieri rogavit et impetravit .